1.18.1.1.4

स चार्थशून्यः

sa cārthaśūnyaḥ

1.18.1.1.5

तदभ्यासपूर्वं चित्तं निरालम्बनम् अभावप्राप्तम् इव भवतीत्य् एष निर्बीजः समाधिर् असंप्रज्ञातः

tadabhyāsapūrvaṃ cittaṃ nirālambanam abhāvaprāptam iva bhavatīty eṣa nirbījaḥ samādhir asaṃprajñātaḥ

1.18.1.2

स खल्व् अयं द्विविधः

sa khalv ayaṃ dvividhaḥ

1.18.1.2.2

उपायप्रत्ययो भवप्रत्ययश्च

upāyapratyayo bhavapratyayaśca

1.18.1.2.3

तत्रोपायप्रत्ययो योगिनां भवति

tatropāyapratyayo yogināṃ bhavati

1.19.1.1

विदेहानां देवानां भवप्रत्ययः

videhānāṃ devānāṃ bhavapratyayaḥ

1.19.1.1.2

ते हि स्वसंस्कारमात्रोपयोगेन चित्तेन कैवल्यपदम् इवानुभवन्तः स्वसंस्कारविपाकं तथाजातीयकम् अतिवाहयन्ति

te hi svasaṃskāramātropayogena cittena kaivalyapadam ivānubhavantaḥ svasaṃskāravipākaṃ tathājātīyakam ativāhayanti

1.19.1.1.3

तथा प्रकृतिलयाः साधिकारे चेतसि प्रकृतिलीने कैवल्यपदम् इवानुभवन्ति यावन् न पुनर् आवर्तते ऽधिकारवशाच् चित्तम् इति

tathā prakṛtilayāḥ sādhikāre cetasi prakṛtilīne kaivalyapadam ivānubhavanti yāvan na punar āvartate 'dhikāravaśāc cittam iti

1.20.1.1

उपायप्रत्ययो योगिनां भवति

upāyapratyayo yogināṃ bhavati

1.20.1.1.2

श्रद्धा चेतसः संप्रसादः

śraddhā cetasaḥ saṃprasādaḥ

1.20.1.1.3

सा हि जननीव कल्याणी योगिनं पाति

sā hi jananīva kalyāṇī yoginaṃ pāti

1.20.1.1.4

तस्य हि श्रद्दधानस्य विवेकार्थिनो वीर्यम् उपजायते

tasya hi śraddadhānasya vivekārthino vīryam upajāyate

1.20.1.1.5

समुपजातवीर्यस्य स्मृतिर् उपतिष्ठते

samupajātavīryasya smṛtir upatiṣṭhate

1.20.1.1.6

स्मृत्युपस्थाने च चित्तम् अनाकुलं समाधीयते

smṛtyupasthāne ca cittam anākulaṃ samādhīyate

1.20.1.1.7

समाहितचित्तस्य प्रज्ञाविवेक उपावर्तते येन यथार्थं वस्तु जानाति

samāhitacittasya prajñāviveka upāvartate yena yathārthaṃ vastu jānāti

1.20.1.1.8

तदभ्यासात् तद्विषयाच् च वैराग्याद् असंप्रज्ञातः समाधिर् भवति

tadabhyāsāt tadviṣayāc ca vairāgyād asaṃprajñātaḥ samādhir bhavati

1.20.1.2

ते खलु नव योगिनो मृदुमध्याधिमात्रोपाया भवन्ति

te khalu nava yogino mṛdumadhyādhimātropāyā bhavanti

1.20.1.2.2

तद्यथा मृदूपायो मध्योपायो ऽधिमात्रोपाय इति

tadyathā mṛdūpāyo madhyopāyo 'dhimātropāya iti

1.20.1.2.3

तत्र मृदूपायो ऽपि त्रिविधः

tatra mṛdūpāyo 'pi trividhaḥ

1.20.1.2.4

मृदुसंवेगो मध्यसंवेगस् तीव्रसंवेग इति

mṛdusaṃvego madhyasaṃvegas tīvrasaṃvega iti

Yogasūtrabhāṣya