2.13

देशाद् देशान्तरं याति सृक्किणी परिलेढि

deśād deśāntaraṃ yāti sṛkkiṇī parileḍhi

2.13.2

ललाटं स्विद्यते चास्य मुखं वैवर्ण्यम् एति च

lalāṭaṃ svidyate cāsya mukhaṃ vaivarṇyam eti ca

2.14

परिशुष्यत्स्खलद्वाक्यो विरुद्धं बहु भाषिते

pariśuṣyatskhaladvākyo viruddhaṃ bahu bhāṣite

2.14.2

वाक्चक्षुः पूजयति नो तथौष्ठौ निर्भुजत्य् अपि

vākcakṣuḥ pūjayati no tathauṣṭhau nirbhujaty api

2.15

स्वभावाद् विकृतिं गच्छेन् मनोवाक्कायकर्मभिः

svabhāvād vikṛtiṃ gacchen manovākkāyakarmabhiḥ

2.15.2

अभियोगे ऽथ साक्ष्ये वा दुष्टः स परिकीर्तितः

abhiyoge 'tha sākṣye vā duṣṭaḥ sa parikīrtitaḥ

2.16

संदिग्धार्थं स्वतन्त्रो यः साधयेद् यश् च निष्पतेत्

saṃdigdhārthaṃ svatantro yaḥ sādhayed yaś ca niṣpatet

2.16.2

न चाहूतो वदेत् किंचिद्धीनो दण्ड्यश् च स स्मृतः

na cāhūto vadet kiṃciddhīno daṇḍyaś ca sa smṛtaḥ

2.17

साक्षिषूभयतः सत्सु साक्षिणः पूर्ववादिनः

sākṣiṣūbhayataḥ satsu sākṣiṇaḥ pūrvavādinaḥ

2.17.2

पूर्वपक्षे ऽधरीभूते भवन्त्य् उत्तरवादिनः

pūrvapakṣe 'dharībhūte bhavanty uttaravādinaḥ

2.18

सपणश् चेद् विवादः स्यात् तत्र हीनं तु दापयेत्

sapaṇaś ced vivādaḥ syāt tatra hīnaṃ tu dāpayet

2.18.2

दण्डं च स्वपणं चैव धनिने धनम् एव च

daṇḍaṃ ca svapaṇaṃ caiva dhanine dhanam eva ca

2.19

छलं निरस्य भूतेन व्यवहारान् नयेन् नृपः

chalaṃ nirasya bhūtena vyavahārān nayen nṛpaḥ

2.19.2

भूतम् अप्य् अनुपन्यस्तं हीयते व्यवहारतः

bhūtam apy anupanyastaṃ hīyate vyavahārataḥ

2.20

निह्नुते लिखितं नैकम् एकदेशे विभावितः

nihnute likhitaṃ naikam ekadeśe vibhāvitaḥ

2.20.2

दाप्यः सर्वं नृपेणार्थं न ग्राह्यस् त्व् अनिवेदितः

dāpyaḥ sarvaṃ nṛpeṇārthaṃ na grāhyas tv aniveditaḥ

2.21

स्मृत्योर् विरोधे न्यायस् तु बलवान् व्यवहारतः

smṛtyor virodhe nyāyas tu balavān vyavahārataḥ

2.21.2

अर्थशास्त्रात् तु बलवद् धर्मशास्त्रम् इति स्थितिः

arthaśāstrāt tu balavad dharmaśāstram iti sthitiḥ

2.22

प्रमाणं लिखितं भुक्तिः साक्षिणश् चेति कीर्तितम्

pramāṇaṃ likhitaṃ bhuktiḥ sākṣiṇaś ceti kīrtitam

2.22.2

एषाम् अन्यतमाभावे दिव्यान्यतमम् उच्यते

eṣām anyatamābhāve divyānyatamam ucyate

Yājñavalkyasmṛti