1.13.82.2

तत उत्सारयामास शैलाञ्छतसहस्रशः

tata utsārayāmāsa śailāñchatasahasraśaḥ

1.13.82.3

धनुष्कोट्या तदा वैन्यस् तेन शैला विवर्धिताः

dhanuṣkoṭyā tadā vainyas tena śailā vivardhitāḥ

1.13.83

न हि पूर्वविसर्गे वै विषमे पृथिवीतले

na hi pūrvavisarge vai viṣame pṛthivītale

1.13.83.2

प्रविभागः पुराणां वा ग्रामाणां वा तदाभवत्

pravibhāgaḥ purāṇāṃ vā grāmāṇāṃ vā tadābhavat

1.13.84

न सस्यानि न गोरक्ष्यं न कृषिर् न वणिक्पथः

na sasyāni na gorakṣyaṃ na kṛṣir na vaṇikpathaḥ

1.13.84.2

वैन्यात् प्रभृति मैत्रेय सर्वस्यैतस्य संभवः

vainyāt prabhṛti maitreya sarvasyaitasya saṃbhavaḥ

1.13.85

यत्र यत्र समं त्व् अस्या भूमेर् आसीन् नराधिपः

yatra yatra samaṃ tv asyā bhūmer āsīn narādhipaḥ

1.13.85.2

तत्र तत्र प्रजानां हि निवासं समरोचयत्

tatra tatra prajānāṃ hi nivāsaṃ samarocayat

1.13.86

आहारः फलमूलानि प्रजानाम् अभवत् तदा

āhāraḥ phalamūlāni prajānām abhavat tadā

1.13.86.2

कृच्छ्रेण महता सो ऽपि प्रणष्टास्व् ओषधीषु वै

kṛcchreṇa mahatā so 'pi praṇaṣṭāsv oṣadhīṣu vai

1.13.87

स कल्पयित्वा वत्सं तु मनुं स्वायम्भुवं प्रभुम्

sa kalpayitvā vatsaṃ tu manuṃ svāyambhuvaṃ prabhum

1.13.87.2

स्वे पाणौ पृथिवीनाथो दुदोह पृथिवीं पृथुः

sve pāṇau pṛthivīnātho dudoha pṛthivīṃ pṛthuḥ

1.13.87.3

सस्यजातानि सर्वाणि प्रजानां हितकाम्यया

sasyajātāni sarvāṇi prajānāṃ hitakāmyayā

1.13.88

तेनान्नेन प्रजास् तात वर्तन्ते ऽद्यापि नित्यशः

tenānnena prajās tāta vartante 'dyāpi nityaśaḥ

1.13.89

प्राणप्रदानात् स पृथुर् यस्माद् भूमेर् अभूत् पिता

prāṇapradānāt sa pṛthur yasmād bhūmer abhūt pitā

1.13.89.2

ततस् तु पृथिवीसंज्ञाम् अवापाखिलधारिणी

tatas tu pṛthivīsaṃjñām avāpākhiladhāriṇī

1.13.90

ततश् च देवैर् मुनिभिर् दैत्यै रक्षोभिर् अद्रिभिः

tataś ca devair munibhir daityai rakṣobhir adribhiḥ

1.13.90.2

गन्धर्वैर् उरगैर् यक्षैः पितृभिस् तरुभिस् तथा

gandharvair uragair yakṣaiḥ pitṛbhis tarubhis tathā

1.13.91

तत् तत् पात्रम् उपादाय तत् तद् दुग्धं मुने पयः

tat tat pātram upādāya tat tad dugdhaṃ mune payaḥ

1.13.91.2

वत्सदोग्धृविशेषाश् च तेषां तद्योनयो ऽभवन्

vatsadogdhṛviśeṣāś ca teṣāṃ tadyonayo 'bhavan

Viṣṇupurāṇa