7.2.1.1.1

एकोऽयम् इत्यादिप्रत्ययो न रूपादिनिमित्तः तत्प्रत्ययविलक्षणत्वात्

eko'yam ityādipratyayo na rūpādinimittaḥ tatpratyayavilakṣaṇatvāt

7.2.1.1.2

रूपादिनिमित्तो हि रूपवान् इत्यादिप्रत्ययः स्यात्

rūpādinimitto hi rūpavān ityādipratyayaḥ syāt

7.2.1.1.3

तस्मादर्थान्तरनिमित्तः

tasmādarthāntaranimittaḥ

7.2.1.1.4

एकत्वैकपृथक्त्वे कार्येषु कारणगुणपूर्वे

ekatvaikapṛthaktve kāryeṣu kāraṇaguṇapūrve

7.2.1.1.5

द्वित्वादेर् एकत्वेभ्यो ऽनेकविषयबुद्धिसहितेभ्यो निष्पत्तिः

dvitvāder ekatvebhyo 'nekaviṣayabuddhisahitebhyo niṣpattiḥ

7.2.1.1.6

तथैव द्विपृथक्त्वादेः पृथक्त्वेभ्यः किंतु एकपृथक्त्वाद्यपरसामान्याभावः

tathaiva dvipṛthaktvādeḥ pṛthaktvebhyaḥ kiṃtu ekapṛthaktvādyaparasāmānyābhāvaḥ

7.2.2.1

यथा द्रव्यनित्यत्वात् तेजःपरमाणुरूपस्पर्शौ नित्यौ एवम् एकत्वैकपृथक्त्वे नित्यद्रव्यवर्तिनी नित्ये यथा चानित्ये तेजसि द्रव्यानित्यत्वाद् अनित्यौ रूपस्पर्शौ तथैव कार्यवर्तिनी अनित्ये एकत्वैकपृथक्त्वे

yathā dravyanityatvāt tejaḥparamāṇurūpasparśau nityau evam ekatvaikapṛthaktve nityadravyavartinī nitye yathā cānitye tejasi dravyānityatvād anityau rūpasparśau tathaiva kāryavartinī anitye ekatvaikapṛthaktve

7.2.3.1

यथा च तेजसि कार्ये कारणगुणपूर्वा रूपस्पर्शयोरुत्पत्तिर् एवम् एकत्वपृथक्त्वयोः

yathā ca tejasi kārye kāraṇaguṇapūrvā rūpasparśayorutpattir evam ekatvapṛthaktvayoḥ

7.2.3.2

एवं गुरुत्वद्रवत्वस्नेहानाम्

evaṃ gurutvadravatvasnehānām

7.2.4.1

एकत्वपृथक्त्वयोर् अवयवगुणैकार्थसमवायाभावान् नैकत्वपृथक्त्वे स्त इत्यर्थः

ekatvapṛthaktvayor avayavaguṇaikārthasamavāyābhāvān naikatvapṛthaktve sta ityarthaḥ

7.2.5.1

तथैवावयवगुणैकार्थसमवायाभावात् कर्मगुणा नैकत्वपृथक्त्ववन्तः

tathaivāvayavaguṇaikārthasamavāyābhāvāt karmaguṇā naikatvapṛthaktvavantaḥ

7.2.5.2

ननु सर्वेषामेव पदार्थानामेकत्वं सदविशेषात्

nanu sarveṣāmeva padārthānāmekatvaṃ sadaviśeṣāt

7.2.6.1

कर्मणां गुणानां च संख्यारहितत्वात् सर्वैकत्वं नैवास्ति

karmaṇāṃ guṇānāṃ ca saṃkhyārahitatvāt sarvaikatvaṃ naivāsti

7.2.6.2

भाक्तमेकत्वं गुणादिष्विति चेत्

bhāktamekatvaṃ guṇādiṣviti cet

7.2.7.1

मुख्यस्यैकत्वस्याभावाद् गुणादिषु भाक्तं यदेकत्वं कल्प्यते तद् भवत एकत्वसिद्धौ न पर्याप्नोति द्रव्येषु मुख्यम् गुणेषु भाक्तम् इत्यत एव भेदप्रसङ्गात्

mukhyasyaikatvasyābhāvād guṇādiṣu bhāktaṃ yadekatvaṃ kalpyate tad bhavata ekatvasiddhau na paryāpnoti dravyeṣu mukhyam guṇeṣu bhāktam ityata eva bhedaprasaṅgāt

7.2.7.2

ननु कार्यकारणयोर् एकत्वं प्राप्तं द्रव्ये संख्यानिर्विशेषात् एकत्वाभावादेव पृथक्त्वभावः स्यात्

nanu kāryakāraṇayor ekatvaṃ prāptaṃ dravye saṃkhyānirviśeṣāt ekatvābhāvādeva pṛthaktvabhāvaḥ syāt

7.2.7.3

नैतत्

naitat

7.2.8.1

द्वित्वात् कार्यकारणयोर् नैकत्वं कार्यस्य कारणव्यतिरिक्ताश्रयाभावान् नापि पृथक्त्वम्

dvitvāt kāryakāraṇayor naikatvaṃ kāryasya kāraṇavyatiriktāśrayābhāvān nāpi pṛthaktvam

7.2.9.1

एतत्पूर्वसूत्रमनित्यविषयमपि नित्येष्वाकाशादिषु यथासम्भवं व्याख्यातं बोद्धव्यम्

etatpūrvasūtramanityaviṣayamapi nityeṣvākāśādiṣu yathāsambhavaṃ vyākhyātaṃ boddhavyam

7.2.9.2

तथाहि शब्दाकाशयोः कार्यकारणयोर् नैकत्वं नापि पृथक्त्वम्

tathāhi śabdākāśayoḥ kāryakāraṇayor naikatvaṃ nāpi pṛthaktvam

Vaiśeṣikasūtravṛtti