6.1.1.1

अग्निहोत्रं जुहुयात् स्वर्गकामः इत्येवंभूता रचना भगवतो महेश्वरस्य बुद्धिपूर्वा सा ततः प्रमाणम् आप्तप्रणीतत्वस्य सत्यताव्याप्तेः

agnihotraṃ juhuyāt svargakāmaḥ ityevaṃbhūtā racanā bhagavato maheśvarasya buddhipūrvā sā tataḥ pramāṇam āptapraṇītatvasya satyatāvyāpteḥ

6.1.1.2

अतीन्द्रियमशक्यं ज्ञातुमिति चेत्

atīndriyamaśakyaṃ jñātumiti cet

6.1.2.1

लिङ्ग्यतेऽनेनार्थ इति लिङ्गं विज्ञानम्

liṅgyate'nenārtha iti liṅgaṃ vijñānam

6.1.2.2

न हि यादृशमस्मद्विज्ञानं वर्तमानाव्यवहितसम्बद्धार्थविषयं तादृशमेव भगवतो विज्ञानम्

na hi yādṛśamasmadvijñānaṃ vartamānāvyavahitasambaddhārthaviṣayaṃ tādṛśameva bhagavato vijñānam

6.1.2.3

अतः सम्भवति भगवतोऽतीन्द्रियार्थविषयं विज्ञानम्

ataḥ sambhavati bhagavato'tīndriyārthaviṣayaṃ vijñānam

6.1.3.1

विनोपदेशेन ब्राह्मणादिकम् अर्थम् अस्माकम् आलोचयतां प्रत्यक्षेण न ब्राह्मणोऽयम् इति ज्ञानमुत्पद्यते

vinopadeśena brāhmaṇādikam artham asmākam ālocayatāṃ pratyakṣeṇa na brāhmaṇo'yam iti jñānamutpadyate

6.1.3.2

प्रत्यक्षेण चार्थमालोच्य संज्ञाप्रणयनं दृष्टं पुत्रादिषु

pratyakṣeṇa cārthamālocya saṃjñāpraṇayanaṃ dṛṣṭaṃ putrādiṣu

6.1.3.3

सन्ति चैता ब्राह्मणादिसंज्ञास् ता येन प्रत्यक्षमर्थमालोच्य प्रणीता इति सूत्रार्थं वर्णयन्ति

santi caitā brāhmaṇādisaṃjñās tā yena pratyakṣamarthamālocya praṇītā iti sūtrārthaṃ varṇayanti

6.1.4.1

यत एव परमेश्वरस्य कृतिर्वेदादौ वाक्यपदरचनातो ऽयं स्मार्तो ऽपि दानादिविधिस् तदीयम् आम्नायम् अनन्तशाखाभिन्नम् आलोच्य संक्षेपमनुमन्यमानानां भृगुप्रभृतीनां बुद्धिपूर्वः

yata eva parameśvarasya kṛtirvedādau vākyapadaracanāto 'yaṃ smārto 'pi dānādividhis tadīyam āmnāyam anantaśākhābhinnam ālocya saṃkṣepamanumanyamānānāṃ bhṛguprabhṛtīnāṃ buddhipūrvaḥ

6.1.4.2

एवं दानादिविधयो धर्महेतवः

evaṃ dānādividhayo dharmahetavaḥ

6.1.5.1

तथैव प्रतिग्रहोऽपि प्रक्षीणवृत्तेरवदातजन्मनः प्रतिग्रहानुरूपगुणयुक्तस्य धर्मायैव भवति

tathaiva pratigraho'pi prakṣīṇavṛtteravadātajanmanaḥ pratigrahānurūpaguṇayuktasya dharmāyaiva bhavati

6.1.6.1

यथा भूतानि अनितरेतराङ्गं न परस्परेण कार्यकारणभूतानि न ह्यरणी अग्नेः कारणम् अपि तु स्वावयवा एव अथ चारण्योरग्नेश्च क्रमः

yathā bhūtāni anitaretarāṅgaṃ na paraspareṇa kāryakāraṇabhūtāni na hyaraṇī agneḥ kāraṇam api tu svāvayavā eva atha cāraṇyoragneśca kramaḥ

6.1.6.2

एवमेतयोः पूर्वं दानधर्मः पश्चात् प्रतिग्रहधर्मः न तु कार्यकारणभावः

evametayoḥ pūrvaṃ dānadharmaḥ paścāt pratigrahadharmaḥ na tu kāryakāraṇabhāvaḥ

6.1.6.3

कुतः

kutaḥ

6.1.7.1

न ह्यन्यदीया आत्मगुणा अन्यदीयात्मगुणानां कारणं भवन्ति

na hyanyadīyā ātmaguṇā anyadīyātmaguṇānāṃ kāraṇaṃ bhavanti

6.1.8.1

अदुष्टं ब्राह्मणं भोजयित्वा तदीयाद् आशीर्वादादिसमभिव्याहारात् पुरुषाभ्युदयः

aduṣṭaṃ brāhmaṇaṃ bhojayitvā tadīyād āśīrvādādisamabhivyāhārāt puruṣābhyudayaḥ

6.1.8.2

तत्कारणं धर्मो भवतीत्यर्थः

tatkāraṇaṃ dharmo bhavatītyarthaḥ

6.1.9.1

सत्यप्याशीर्वादादिवचने दुष्टं ब्राह्मणं भोजयित्वाभ्युदयो न प्राप्यते

satyapyāśīrvādādivacane duṣṭaṃ brāhmaṇaṃ bhojayitvābhyudayo na prāpyate

6.1.10.1

परस्य हिंसायां शरीरमानसदुःखरूपायां प्रवृत्तं दुष्टं जानीष्व

parasya hiṃsāyāṃ śarīramānasaduḥkharūpāyāṃ pravṛttaṃ duṣṭaṃ jānīṣva

6.1.10.2

हिंसाशब्द उपलक्षणम् यतः

hiṃsāśabda upalakṣaṇam yataḥ

Vaiśeṣikasūtravṛtti