1.20.2

प्रणीतायां दक्षिणस्यां दैवेनापो गृहीत्वौषधिवनस्पतिगन्धर्वाप्सरसश्चैव तृप्यन्ताम् इत्य् उत्तरस्यां वेद्यां तर्पयति

praṇītāyāṃ dakṣiṇasyāṃ daivenāpo gṛhītvauṣadhivanaspatigandharvāpsarasaścaiva tṛpyantām ity uttarasyāṃ vedyāṃ tarpayati

1.20.3

तथोत्तरस्यां प्रणीतायां सापसव्यम् अपो गृहीत्वा पैतृकेण दक्षिणतः पितरः पितामहाः प्रपितामहाश्चाक्षय्यमस्तु तृप्यन्तामिति दक्षिणस्यां तर्पयति

tathottarasyāṃ praṇītāyāṃ sāpasavyam apo gṛhītvā paitṛkeṇa dakṣiṇataḥ pitaraḥ pitāmahāḥ prapitāmahāścākṣayyamastu tṛpyantāmiti dakṣiṇasyāṃ tarpayati

1.20.4

प्रासावीर् इत्यन्तैश् चतुर्भिः प्रवाहणं कृत्वा दक्षिणादिप्रणिध्योर् उपान्ताङ्गुष्ठानामिकाभिः पवित्रम् अक्षतं गृहीत्वा पवित्रमसि पूर्णमसि सदसि सर्वमसीति पर्यायतो जुहोत्यक्षितम् असीति प्रणिधिम् उत्तरां चालयित्वा तदाधावेन प्राच्यां दिशि दक्षिणायां दिशि प्रतीच्यां दिश्य् उदीच्यां दिश्य् ऊर्ध्वायां दिश्य् अधोऽधराधरैर् इति यथादिशं परिषिच्य माहं प्रजामिति गृहीत्वा दक्षिणप्रणिधौ स्वल्पम् आधावं स्रावयित्वा स्वां योनिमिति दक्षिणप्रणिध्यां जलमुदकपात्रे स्रावयति

prāsāvīr ityantaiś caturbhiḥ pravāhaṇaṃ kṛtvā dakṣiṇādipraṇidhyor upāntāṅguṣṭhānāmikābhiḥ pavitram akṣataṃ gṛhītvā pavitramasi pūrṇamasi sadasi sarvamasīti paryāyato juhotyakṣitam asīti praṇidhim uttarāṃ cālayitvā tadādhāvena prācyāṃ diśi dakṣiṇāyāṃ diśi pratīcyāṃ diśy udīcyāṃ diśy ūrdhvāyāṃ diśy adho'dharādharair iti yathādiśaṃ pariṣicya māhaṃ prajāmiti gṛhītvā dakṣiṇapraṇidhau svalpam ādhāvaṃ srāvayitvā svāṃ yonimiti dakṣiṇapraṇidhyāṃ jalamudakapātre srāvayati

1.20.5

आपोहिष्ठादिना तद् अद्भिः प्रोक्ष्य प्रणिधी विसर्जयति

āpohiṣṭhādinā tad adbhiḥ prokṣya praṇidhī visarjayati

1.20.1

तत्पात्रेणाधावमादाय स्रुवेणान्तरितम् अग्निस् तृप्यत्व् इत्य् उपाग्नि पश्चिमतो वेदिस्तृप्यत्विति वेद्यां द्यौस् तृप्यत्व् इत्य् आकाशे पृथिवी तृप्यत्विति भूमौ ब्रह्माद्यास्तृप्यन्तामिति दक्षिणस्यां तर्पयति

tatpātreṇādhāvamādāya sruveṇāntaritam agnis tṛpyatv ity upāgni paścimato vedistṛpyatviti vedyāṃ dyaus tṛpyatv ity ākāśe pṛthivī tṛpyatviti bhūmau brahmādyāstṛpyantāmiti dakṣiṇasyāṃ tarpayati

1.20.2

प्रणीतायां दक्षिणस्यां दैवेनापो गृहीत्वौषधिवनस्पतिगन्धर्वाप्सरसश्चैव तृप्यन्ताम् इत्य् उत्तरस्यां वेद्यां तर्पयति

praṇītāyāṃ dakṣiṇasyāṃ daivenāpo gṛhītvauṣadhivanaspatigandharvāpsarasaścaiva tṛpyantām ity uttarasyāṃ vedyāṃ tarpayati

1.20.3

तथोत्तरस्यां प्रणीतायां सापसव्यम् अपो गृहीत्वा पैतृकेण दक्षिणतः पितरः पितामहाः प्रपितामहाश्चाक्षय्यमस्तु तृप्यन्तामिति दक्षिणस्यां तर्पयति

tathottarasyāṃ praṇītāyāṃ sāpasavyam apo gṛhītvā paitṛkeṇa dakṣiṇataḥ pitaraḥ pitāmahāḥ prapitāmahāścākṣayyamastu tṛpyantāmiti dakṣiṇasyāṃ tarpayati

1.20.4

प्रासावीर् इत्यन्तैश् चतुर्भिः प्रवाहणं कृत्वा दक्षिणादिप्रणिध्योर् उपान्ताङ्गुष्ठानामिकाभिः पवित्रम् अक्षतं गृहीत्वा पवित्रमसि पूर्णमसि सदसि सर्वमसीति पर्यायतो जुहोत्यक्षितम् असीति प्रणिधिम् उत्तरां चालयित्वा तदाधावेन प्राच्यां दिशि दक्षिणायां दिशि प्रतीच्यां दिश्य् उदीच्यां दिश्य् ऊर्ध्वायां दिश्य् अधोऽधराधरैर् इति यथादिशं परिषिच्य माहं प्रजामिति गृहीत्वा दक्षिणप्रणिधौ स्वल्पम् आधावं स्रावयित्वा स्वां योनिमिति दक्षिणप्रणिध्यां जलमुदकपात्रे स्रावयति

prāsāvīr ityantaiś caturbhiḥ pravāhaṇaṃ kṛtvā dakṣiṇādipraṇidhyor upāntāṅguṣṭhānāmikābhiḥ pavitram akṣataṃ gṛhītvā pavitramasi pūrṇamasi sadasi sarvamasīti paryāyato juhotyakṣitam asīti praṇidhim uttarāṃ cālayitvā tadādhāvena prācyāṃ diśi dakṣiṇāyāṃ diśi pratīcyāṃ diśy udīcyāṃ diśy ūrdhvāyāṃ diśy adho'dharādharair iti yathādiśaṃ pariṣicya māhaṃ prajāmiti gṛhītvā dakṣiṇapraṇidhau svalpam ādhāvaṃ srāvayitvā svāṃ yonimiti dakṣiṇapraṇidhyāṃ jalamudakapātre srāvayati

1.20.5

आपोहिष्ठादिना तद् अद्भिः प्रोक्ष्य प्रणिधी विसर्जयति

āpohiṣṭhādinā tad adbhiḥ prokṣya praṇidhī visarjayati

1.21.1

पुनर्देवेभ्यो हव्यं वहेत्य् अग्नेर् दर्शनेन स्रुवं विसृज्य

punardevebhyo havyaṃ vahety agner darśanena sruvaṃ visṛjya

1.21.2

वर्षिष्ठा गह्वरेष्ठो ऽग्निमिति वर्षिष्ठसमिधौ जुहुयाद् ऊर्ध्वं यज्ञं नयतमित्यूर्ध्वसमिधौ

varṣiṣṭhā gahvareṣṭho 'gnimiti varṣiṣṭhasamidhau juhuyād ūrdhvaṃ yajñaṃ nayatamityūrdhvasamidhau

1.21.3

पश्चिमतः परिधिमपनयेत्येवं दक्षिणत उत्तरतश्च परिधीन्

paścimataḥ paridhimapanayetyevaṃ dakṣiṇata uttarataśca paridhīn

1.21.4

पश्चिमतो विष्णोः सदनमसीत्येवं दक्षिणत उत्तरतः प्राच्यामिति च परिस्तरणबर्हिषः सर्वान्परिसमूह्याप्यायन्तामिति जुहोति

paścimato viṣṇoḥ sadanamasītyevaṃ dakṣiṇata uttarataḥ prācyāmiti ca paristaraṇabarhiṣaḥ sarvānparisamūhyāpyāyantāmiti juhoti

1.21.5

शुध्यन्तां पितृषदनं शुध्यन्तां देवसदनमित्यविच्छिन्नमास्तीर्य नैरृते दहेत्

śudhyantāṃ pitṛṣadanaṃ śudhyantāṃ devasadanamityavicchinnamāstīrya nairṛte dahet

1.21.5.2

अविच्छिन्नेन ब्रह्मवर्चसायेति

avicchinnena brahmavarcasāyeti

1.21.6

भूतिः स्मेति भस्म गृहीत्वा ललाटहृद्बाहुकण्ठादीनादित्यः सोमो नम इत्य् ऊर्ध्वाग्रम् आलिप्यापो हि ष्ठेति प्रोक्ष्य ॐ च मे स्वर इति बालकृतं वेति चाग्निं पूर्ववदादित्यं चोपस्थाय पुनर्वेदिमूलमासाद्याग्निं वैश्वानरसूक्तेनोपस्थाय प्रणामं कुर्यादिति क्रियान्ते होमः

bhūtiḥ smeti bhasma gṛhītvā lalāṭahṛdbāhukaṇṭhādīnādityaḥ somo nama ity ūrdhvāgram ālipyāpo hi ṣṭheti prokṣya oṃ ca me svara iti bālakṛtaṃ veti cāgniṃ pūrvavadādityaṃ copasthāya punarvedimūlamāsādyāgniṃ vaiśvānarasūktenopasthāya praṇāmaṃ kuryāditi kriyānte homaḥ

1.21.7

ॐ च मे खर इति लौकिकाग्निविसर्जनमिति विज्ञायते

oṃ ca me khara iti laukikāgnivisarjanamiti vijñāyate