3.1.4

यदृत्विजो यज्ञस्यात्मनो ऽलंकृत्य कन्यां प्रतिपादयति स दैवः

yadṛtvijo yajñasyātmano 'laṃkṛtya kanyāṃ pratipādayati sa daivaḥ

3.1.5

युगपद्धर्मानुवर्तिनौ स्यातामिति वाचानुमान्याग्निकार्यं स्वयं कृत्वा यत्कन्यामर्हयित्वा दद्यात्स प्राजापत्यो भवति

yugapaddharmānuvartinau syātāmiti vācānumānyāgnikāryaṃ svayaṃ kṛtvā yatkanyāmarhayitvā dadyātsa prājāpatyo bhavati

3.1.6

यद्गोमिथुनेनैकेन द्वाभ्यां वा कन्यां ददाति तमार्षमाचक्षते

yadgomithunenaikena dvābhyāṃ vā kanyāṃ dadāti tamārṣamācakṣate

3.1.7

यत्कन्यामाभरणमारोप्य शक्त्या बन्धुभ्यो धनं दत्त्वाहरते तमासुरमामनन्ति

yatkanyāmābharaṇamāropya śaktyā bandhubhyo dhanaṃ dattvāharate tamāsuramāmananti

3.1.8

कामयोगो यदुभयोः स गान्धर्वः

kāmayogo yadubhayoḥ sa gāndharvaḥ

3.1.9

प्रसह्य यत्कन्याहरणं स राक्षसः

prasahya yatkanyāharaṇaṃ sa rākṣasaḥ

3.1.10

सुप्तां प्रमत्तां वा रहसि यद्गच्छति स पैशाचो भवतीति

suptāṃ pramattāṃ vā rahasi yadgacchati sa paiśāco bhavatīti

3.1.11

एतेषां प्रथमे चत्वारस्तोयप्रदानपूर्वकाः शस्ता ब्राह्मणस्य नेतरे जघन्याः

eteṣāṃ prathame catvārastoyapradānapūrvakāḥ śastā brāhmaṇasya netare jaghanyāḥ

3.1.12

यस्मात्त्रीन्पूर्वांस्त्रीनपरान् आर्षीजातः षट् पूर्वान्षडपरान्प्राजापत्येनोढाया जातः सप्त पूर्वान्सप्तापरान्दैवीसुतो दश पूर्वान्दशापरानात्मानं चैकविंशतिकं ब्राह्मीपुत्रः पावयेदिति

yasmāttrīnpūrvāṃstrīnaparān ārṣījātaḥ ṣaṭ pūrvānṣaḍaparānprājāpatyenoḍhāyā jātaḥ sapta pūrvānsaptāparāndaivīsuto daśa pūrvāndaśāparānātmānaṃ caikaviṃśatikaṃ brāhmīputraḥ pāvayediti

3.2.1

मातुर् असपिण्डां पितुर् असमानऋषिगोत्रजातां लक्षणसम्पन्नां नग्निकां कन्यां वरयित्वा पञ्चाहेषु कुलस्य परिशुद्ध्यै सपिण्डैः श्रोत्रियैः सह भूतं भुञ्जीत

mātur asapiṇḍāṃ pitur asamānaṛṣigotrajātāṃ lakṣaṇasampannāṃ nagnikāṃ kanyāṃ varayitvā pañcāheṣu kulasya pariśuddhyai sapiṇḍaiḥ śrotriyaiḥ saha bhūtaṃ bhuñjīta

3.2.2

यस्मात्स पूतो भवतीति विज्ञायते

yasmātsa pūto bhavatīti vijñāyate

3.2.3

कनिक्रदादिना कन्यागृहं गत्वा प्र सु ग्मन्तेति ताम् ईक्षित्वाभ्रातृघ्नीम् इति तयेक्ष्यमाणो गुरुणाग्निमुखे कृते कन्याप्रदो वरगोत्रनाम शर्मान्तं तथैतामस्य सहधर्मचारिणी भवतीति ब्राह्मे विवाहे धर्मप्रजासम्पत्त्यर्थं यज्ञापत्त्यर्थं ब्रह्मदेवर्षिपितृतृप्त्यर्थं प्रजासहत्वकर्मभ्यो ददामीत्युदकेन तां दद्यात्

kanikradādinā kanyāgṛhaṃ gatvā pra su gmanteti tām īkṣitvābhrātṛghnīm iti tayekṣyamāṇo guruṇāgnimukhe kṛte kanyāprado varagotranāma śarmāntaṃ tathaitāmasya sahadharmacāriṇī bhavatīti brāhme vivāhe dharmaprajāsampattyarthaṃ yajñāpattyarthaṃ brahmadevarṣipitṛtṛptyarthaṃ prajāsahatvakarmabhyo dadāmītyudakena tāṃ dadyāt

3.2.4

तां प्रजापतिः स्त्रियाम् इत्य् उदकेन हरते

tāṃ prajāpatiḥ striyām ity udakena harate

3.2.5

वस्त्रगन्धाभरणादीनि संभृत्य कनिक्रदादिना कन्यागृहं सह बान्धवैर्गत्वा तेज आयुः श्रियमिति वस्त्रादिनालंकृत्य प्रजापतिः सोममिति तथाभरणमारोप्याददीतेत्येके

vastragandhābharaṇādīni saṃbhṛtya kanikradādinā kanyāgṛhaṃ saha bāndhavairgatvā teja āyuḥ śriyamiti vastrādinālaṃkṛtya prajāpatiḥ somamiti tathābharaṇamāropyādadītetyeke

3.3.1

ततः सह स्नाताया वध्वा नववस्त्रालंकारायाः पुण्याहान्ते पाणिं गृहीत्वा सुमङ्गलीर् इयं वधूर् इत्य् अग्निशालाम् आगत्य प्राङ्मुखम् आसयित्वा तस्यै शुद्धाम्बरवेषः कूर्चं ददाति

tataḥ saha snātāyā vadhvā navavastrālaṃkārāyāḥ puṇyāhānte pāṇiṃ gṛhītvā sumaṅgalīr iyaṃ vadhūr ity agniśālām āgatya prāṅmukham āsayitvā tasyai śuddhāmbaraveṣaḥ kūrcaṃ dadāti

3.3.2

ततः परिस्तीर्याग्निरैत्विमामग्निस्त्रायतां मा ते गृहे द्यौस् ते पृष्ठम् अप्रजस्तां देवकृतमिति पञ्चवारुणान्तं प्रधानाञ्जुहुयात्

tataḥ paristīryāgniraitvimāmagnistrāyatāṃ mā te gṛhe dyaus te pṛṣṭham aprajastāṃ devakṛtamiti pañcavāruṇāntaṃ pradhānāñjuhuyāt

3.3.3

अग्नेर् अपरस्याम् आस्तीर्णेषु दर्भेष्वश्मानमातिष्ठेति वध्वाः पादाङ्गुष्ठेन दक्षिणेन स्पर्शयति प्रत्यङ्मुख इति पाणिग्रहणं सरस्वतीति विसर्गम् अघोरचक्षुर् इत्य् आसनं च कृत्वेमांल्लाजानित्यभिघार्येयं नारीति तस्या लाजाञ्जलिना जुहोति

agner aparasyām āstīrṇeṣu darbheṣvaśmānamātiṣṭheti vadhvāḥ pādāṅguṣṭhena dakṣiṇena sparśayati pratyaṅmukha iti pāṇigrahaṇaṃ sarasvatīti visargam aghoracakṣur ity āsanaṃ ca kṛtvemāṃllājānityabhighāryeyaṃ nārīti tasyā lājāñjalinā juhoti

3.3.4

उद् आयुषेत्य् उत्तिष्ठति

ud āyuṣety uttiṣṭhati

3.3.5

प्रत्यङ्मुख इति वधूमुखेक्षणं सरस्वतीति पाणिग्रहणम् अघोरचक्षुर् इति विसर्गम् इमांल्लाजान् इति लाजपूरणमियं नारीति होमम् उदायुषेत्य् अग्निप्रणामं कुर्यादित्येके

pratyaṅmukha iti vadhūmukhekṣaṇaṃ sarasvatīti pāṇigrahaṇam aghoracakṣur iti visargam imāṃllājān iti lājapūraṇamiyaṃ nārīti homam udāyuṣety agnipraṇāmaṃ kuryādityeke

3.4.1

विश्वा उत त्वयेत्य् अग्निं प्रदक्षिणं कृत्वातिगाहेमहि द्विष इत्य् आसित्वा त्रिधैवं लाजहोमं जुहुयात्

viśvā uta tvayety agniṃ pradakṣiṇaṃ kṛtvātigāhemahi dviṣa ity āsitvā tridhaivaṃ lājahomaṃ juhuyāt

Vaikhānasagṛhyasūtra