6.45.2

तेन प्राणपथे विश्वा कलनेयं विराजते

tena prāṇapathe viśvā kalaneyaṃ virājate

6.46

येन रूपेण तद्वच्मः सद्भिस्तदवधीयताम्

yena rūpeṇa tadvacmaḥ sadbhistadavadhīyatām

6.46.2

द्वादशान्तावधावस्मिन्देहे यद्यपि सर्वतः

dvādaśāntāvadhāvasmindehe yadyapi sarvataḥ

6.47

ओतप्रोतात्मकः प्राणस्तथापीत्थं न सुस्फुटः

otaprotātmakaḥ prāṇastathāpītthaṃ na susphuṭaḥ

6.47.2

यत्नो जीवनमात्रात्मा तत्परश्च द्विधा मतः

yatno jīvanamātrātmā tatparaśca dvidhā mataḥ

6.48

संवेद्यश्चाप्य् असंवेद्यो द्विधेत्थं भिद्यते पुनः

saṃvedyaścāpy asaṃvedyo dvidhetthaṃ bhidyate punaḥ

6.48.2

स्फुटास्फुटत्वाद्द्वैविध्यं प्रत्येकं परिभावयेत्

sphuṭāsphuṭatvāddvaividhyaṃ pratyekaṃ paribhāvayet

6.49

संवेद्यजीवनाभिख्यप्रयत्नस्पन्दसुन्दरः

saṃvedyajīvanābhikhyaprayatnaspandasundaraḥ

6.49.2

प्राणः कन्दात्प्रभृत्येव तथाप्यत्र न सुस्फुटः

prāṇaḥ kandātprabhṛtyeva tathāpyatra na susphuṭaḥ

6.50

कन्दाधारात्प्रभृत्येव व्यवस्था तेन कथ्यते

kandādhārātprabhṛtyeva vyavasthā tena kathyate

6.50.2

स्वच्छन्दशास्त्रे नाडीनां वाय्वाधारतया स्फुटम्

svacchandaśāstre nāḍīnāṃ vāyvādhāratayā sphuṭam

6.51

तत्रापि तु प्रयत्नो ऽसौ न संवेद्यतया स्थितः

tatrāpi tu prayatno 'sau na saṃvedyatayā sthitaḥ

6.51.2

वेद्ययत्नात्तु हृदयात्प्राणचारो विभज्यते

vedyayatnāttu hṛdayātprāṇacāro vibhajyate

6.52

प्रभोः शिवस्य या शक्तिर्वामा ज्येष्ठा च रौद्रिका

prabhoḥ śivasya yā śaktirvāmā jyeṣṭhā ca raudrikā

6.52.2

सतदन्यतमावात्मप्राणौ यत्नविधायिनौ

satadanyatamāvātmaprāṇau yatnavidhāyinau

6.53

प्रभुशक्तिः क्वचिन्मुख्या यथाङ्गमरुदीरणे

prabhuśaktiḥ kvacinmukhyā yathāṅgamarudīraṇe

6.53.2

आत्मशक्तिः क्वचित्कन्दसंकोचस्पन्दने यथा

ātmaśaktiḥ kvacitkandasaṃkocaspandane yathā

6.54

प्राणशक्तिः क्वचित्प्राणचारे हार्दे यथा स्फुटम्

prāṇaśaktiḥ kvacitprāṇacāre hārde yathā sphuṭam

6.54.2

त्रयं द्वयं वा मुख्यं स्याद्योगिनामवधानिनाम्

trayaṃ dvayaṃ vā mukhyaṃ syādyogināmavadhāninām

6.55

अवधानाद् अदृष्टांशाद् बलवत्त्वाद् अथेरणात्

avadhānād adṛṣṭāṃśād balavattvād atheraṇāt

Tantrāloka