42.128

बृहत्याः कण्टकार्याश्च क्वाथं शूलहरं पिबेत्

bṛhatyāḥ kaṇṭakāryāśca kvāthaṃ śūlaharaṃ pibet

42.128.2

वचा सौवर्चलं हिङ्गु कुष्ठं सातिविषाभया

vacā sauvarcalaṃ hiṅgu kuṣṭhaṃ sātiviṣābhayā

42.129

कुटजस्य च बीजानि सद्यःशूलहराणि तु

kuṭajasya ca bījāni sadyaḥśūlaharāṇi tu

42.129.2

विरेचने प्रयुञ्जीत ज्ञात्वा दोषबलाबलम्

virecane prayuñjīta jñātvā doṣabalābalam

42.130

स्नेहबस्तीन्निरूहांश्च कुर्याद्दोषनिबर्हणान्

snehabastīnnirūhāṃśca kuryāddoṣanibarhaṇān

42.130.2

उपनाहाः स्नेहसेका धान्याम्लपरिषेचनम्

upanāhāḥ snehasekā dhānyāmlapariṣecanam

42.131

अवगाहाश्च शस्यन्ते यच्चान्यद् अपि तद्धितम्

avagāhāśca śasyante yaccānyad api taddhitam

42.131.2

कफपित्तावरुद्धस्तु मारुतो रसमूर्छितः

kaphapittāvaruddhastu māruto rasamūrchitaḥ

42.132

हृदिस्थः कुरुते शूलमुच्छ्वासारोधकं परम्

hṛdisthaḥ kurute śūlamucchvāsārodhakaṃ param

42.132.2

स हृच्छूल इति ख्यातो रसमारुतसंभवः

sa hṛcchūla iti khyāto rasamārutasaṃbhavaḥ

42.133

तत्रापि कर्माभिहितं यदुक्तं हृद्विकारिणाम्

tatrāpi karmābhihitaṃ yaduktaṃ hṛdvikāriṇām

42.133.2

संरोधात् कुपितो वायुर्बस्तिमावृत्य तिष्ठति

saṃrodhāt kupito vāyurbastimāvṛtya tiṣṭhati

42.134

बस्तिवङ्क्षणनाभीषु ततः शूलो ऽस्य जायते

bastivaṅkṣaṇanābhīṣu tataḥ śūlo 'sya jāyate

42.134.2

विण्मूत्रवातसंरोधी बस्तिशूलः स मारुतात्

viṇmūtravātasaṃrodhī bastiśūlaḥ sa mārutāt

42.135

नाभ्यां वङ्क्षणपार्श्वेषु कुक्षौ मेढ्रान्त्रमर्दकः

nābhyāṃ vaṅkṣaṇapārśveṣu kukṣau meḍhrāntramardakaḥ

42.135.2

मूत्रमावृत्य गृह्णाति मूत्रशूलः स मारुतात्

mūtramāvṛtya gṛhṇāti mūtraśūlaḥ sa mārutāt

42.136

वायुः प्रकुपितो यस्य रूक्षाहारस्य देहिनः

vāyuḥ prakupito yasya rūkṣāhārasya dehinaḥ

42.136.2

मलं रुणद्धि कोष्ठस्थं मन्दीकृत्य तु पावकम्

malaṃ ruṇaddhi koṣṭhasthaṃ mandīkṛtya tu pāvakam

42.137

शूलं संजनयंस्तीव्रं स्रोतांस्यावृत्य तस्य हि

śūlaṃ saṃjanayaṃstīvraṃ srotāṃsyāvṛtya tasya hi

42.137.2

दक्षिणं यदि वा वामं कुक्षिमादाय जायते

dakṣiṇaṃ yadi vā vāmaṃ kukṣimādāya jāyate

Suśrutasaṃhitā