5.48

अल्पमप्यवशिष्टं हि भूयो वेगाय कल्पते

alpamapyavaśiṣṭaṃ hi bhūyo vegāya kalpate

5.48.2

कुर्याद्वा सादवैवर्ण्यज्वरकासशिरोरुजः

kuryādvā sādavaivarṇyajvarakāsaśirorujaḥ

5.49

शोफशोषप्रतिश्यायतिमिरारुचिपीनसान्

śophaśoṣapratiśyāyatimirārucipīnasān

5.49.2

तेषु चापि यथादोषं प्रतिकर्म प्रयोजयेत्

teṣu cāpi yathādoṣaṃ pratikarma prayojayet

5.50

विषार्तोपद्रवांश्चापि यथास्वं समुपाचरेत्

viṣārtopadravāṃścāpi yathāsvaṃ samupācaret

5.50.2

अथारिष्टां विमुच्याशु प्रच्छयित्वाङ्कितं तया

athāriṣṭāṃ vimucyāśu pracchayitvāṅkitaṃ tayā

5.51

दह्यात् तत्र विषं स्कन्नं भूयो वेगाय कल्पते

dahyāt tatra viṣaṃ skannaṃ bhūyo vegāya kalpate

5.51.2

एवमौषधिभिर् मन्त्रैः क्रियायोगैश्च यत्नतः

evamauṣadhibhir mantraiḥ kriyāyogaiśca yatnataḥ

5.52

विषे हृतगुणे देहाद्यदा दोषः प्रकुप्यति

viṣe hṛtaguṇe dehādyadā doṣaḥ prakupyati

5.52.2

तदा पवनमुद्वृत्तं स्नेहाद्यैः समुपाचरेत्

tadā pavanamudvṛttaṃ snehādyaiḥ samupācaret

5.53

तैलमत्स्यकुलत्थाम्लवर्ज्यैर् विषहरायुतैः

tailamatsyakulatthāmlavarjyair viṣaharāyutaiḥ

5.53.2

पित्तज्वरहरैः पित्तं कषायस्नेहबस्तिभिः

pittajvaraharaiḥ pittaṃ kaṣāyasnehabastibhiḥ

5.54

कफमारग्वधाद्येन सक्षौद्रेण गणेन तु

kaphamāragvadhādyena sakṣaudreṇa gaṇena tu

5.54.2

श्लेष्मघ्नैर् अगदैश्चैव तिक्तै रूक्षैश्च

śleṣmaghnair agadaiścaiva tiktai rūkṣaiśca

5.55

वृक्षप्रपातविषमपतितं मृतमम्भसि

vṛkṣaprapātaviṣamapatitaṃ mṛtamambhasi

5.55.2

उद्बद्धं च मृतं सद्यश्चिकित्सेन्नष्टसंज्ञवत्

udbaddhaṃ ca mṛtaṃ sadyaścikitsennaṣṭasaṃjñavat

5.56

गाढं बद्धे ऽरिष्टया प्रच्छिते वा तीक्ष्णैर् लेपैस्तद्विधैर् वावशिष्टैः

gāḍhaṃ baddhe 'riṣṭayā pracchite vā tīkṣṇair lepaistadvidhair vāvaśiṣṭaiḥ

5.56.2

शूने गात्रे क्लिन्नमत्यर्थपूति ज्ञेयं मांसं तद्विषात् पूति कष्टम्

śūne gātre klinnamatyarthapūti jñeyaṃ māṃsaṃ tadviṣāt pūti kaṣṭam

5.57

सद्यो विद्धं निस्रवेत् कृष्णरक्तं पाकं यायाद्दह्यते चाप्यभीक्ष्णम्

sadyo viddhaṃ nisravet kṛṣṇaraktaṃ pākaṃ yāyāddahyate cāpyabhīkṣṇam

5.57.2

कृष्णीभूतं क्लिन्नमत्यर्थपूति शीर्णं मांसं यात्यजस्रं क्षताच्च

kṛṣṇībhūtaṃ klinnamatyarthapūti śīrṇaṃ māṃsaṃ yātyajasraṃ kṣatācca

Suśrutasaṃhitā