3.37

न चास्य हृदयं वह्निर्विषजुष्टं दहत्यपि

na cāsya hṛdayaṃ vahnirviṣajuṣṭaṃ dahatyapi

3.37.2

तद्धि स्थानं चेतनायाः स्वभावाद् व्याप्य तिष्ठति

taddhi sthānaṃ cetanāyāḥ svabhāvād vyāpya tiṣṭhati

3.38

अश्वत्थदेवायतनश्मशानवल्मीकसन्ध्यासु चतुष्पथेषु

aśvatthadevāyatanaśmaśānavalmīkasandhyāsu catuṣpatheṣu

3.38.2

याम्ये सपित्र्ये परिवर्जनीया ऋक्षे नरा मर्मसु ये च दष्टाः

yāmye sapitrye parivarjanīyā ṛkṣe narā marmasu ye ca daṣṭāḥ

3.39

दर्वीकराणां विषमाशुघाति सर्वाणि चोष्णे द्विगुणीभवन्ति

darvīkarāṇāṃ viṣamāśughāti sarvāṇi coṣṇe dviguṇībhavanti

3.39.2

अजीर्णपित्तातपपीडितेषु बालप्रमेहिष्वथ गर्भिणीषु

ajīrṇapittātapapīḍiteṣu bālapramehiṣvatha garbhiṇīṣu

3.40

वृद्धातुरक्षीणबुभुक्षितेषु रूक्षेषु भीरुष्वथ दुर्दिनेषु

vṛddhāturakṣīṇabubhukṣiteṣu rūkṣeṣu bhīruṣvatha durdineṣu

3.40.2

शस्त्रक्षते यस्य न रक्तमेति राज्यो लताभिश्च न सम्भवन्ति

śastrakṣate yasya na raktameti rājyo latābhiśca na sambhavanti

3.41

शीताभिर् अद्भिश्च न रोमहर्षो विषाभिभूतं परिवर्जयेत्तम्

śītābhir adbhiśca na romaharṣo viṣābhibhūtaṃ parivarjayettam

3.41.2

जिह्वा सिता यस्य च केशशातो नासावभङ्गश्च सकण्ठभङ्गः

jihvā sitā yasya ca keśaśāto nāsāvabhaṅgaśca sakaṇṭhabhaṅgaḥ

3.42

कृष्णः सरक्तः श्वयथुश्च दंशे हन्वोः स्थिरत्वं च स वर्जनीयः

kṛṣṇaḥ saraktaḥ śvayathuśca daṃśe hanvoḥ sthiratvaṃ ca sa varjanīyaḥ

3.42.2

वर्तिर्घना यस्य निरेति वक्त्राद्रक्तं स्रवेदूर्ध्वमधश्च यस्य

vartirghanā yasya nireti vaktrādraktaṃ sravedūrdhvamadhaśca yasya

3.43

दंष्ट्रानिपाताः सकलाश्च यस्य तं चापि वैद्यः परिवर्जयेत्तु

daṃṣṭrānipātāḥ sakalāśca yasya taṃ cāpi vaidyaḥ parivarjayettu

3.43.2

उन्मत्तमत्यर्थम् उपद्रुतं वा हीनस्वरं वाप्यथवा विवर्णम्

unmattamatyartham upadrutaṃ vā hīnasvaraṃ vāpyathavā vivarṇam

3.44

सारिष्टम् अत्यर्थम् अवेगिनं च जह्यान्नरं तत्र न कर्म कुर्यात्

sāriṣṭam atyartham aveginaṃ ca jahyānnaraṃ tatra na karma kuryāt

4.1

अथातः सर्पदष्टविषविज्ञानीयं कल्पं व्याख्यास्यामः

athātaḥ sarpadaṣṭaviṣavijñānīyaṃ kalpaṃ vyākhyāsyāmaḥ

4.2

यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः

yathovāca bhagavān dhanvantariḥ

4.3

धन्वन्तरिं महाप्राज्ञं सर्वशास्त्रविशारदम्

dhanvantariṃ mahāprājñaṃ sarvaśāstraviśāradam

4.3.2

पादयोरुपसंगृह्य सुश्रुतः परिपृच्छति

pādayorupasaṃgṛhya suśrutaḥ paripṛcchati

4.4

सर्पसंख्यां विभागं च दष्टलक्षणम् एव च

sarpasaṃkhyāṃ vibhāgaṃ ca daṣṭalakṣaṇam eva ca

Suśrutasaṃhitā