10.57.2

अथादृष्टशोणितवेदनायां मधुकदेवदारुमञ्जिष्ठापयस्यासिद्धं पयः पाययेत् तदेवाश्मन्तकशतावरीपयस्यासिद्धं विदारिगन्धादिसिद्धं वा बृहतीद्वयोत्पलशतावरीसारिवापयस्यामधुकसिद्धं वा एवं क्षिप्रम् उपक्रान्ताया उपावर्तन्ते रुजो गर्भश्चाप्यायते व्यवस्थिते च गर्भे गव्येनोडुम्बरशलाटुसिद्धेन पयसा भोजयेत् अतीते लवणस्नेहवर्ज्याभिर् यवागूभिरुद्दालकादीनां पाचनीयोपसंस्कृताभिरुपक्रमेत यावन्तो मासा गर्भस्य तावन्त्यहानि बस्त्युदरशूलेषु पुराणगुडं दीपनीयसंयुक्तं पाययेदरिष्टं वा वातोपद्रवगृहीतत्वात् स्रोतसां लीयते गर्भः सो ऽतिकालमवतिष्ठमानो व्यापद्यते तां मृदुना स्नेहादिक्रमेणोपचरेत् उत्क्रोशरससंसिद्धाम् अनल्पस्नेहां यवागूं पाययेत् माषतिलबिल्वशलाटुसिद्धान् वा कुल्माषान् भक्षयेन्मधुमाध्वीकं चानुपिबेत् सप्तरात्रं कालातीतस्थायिनि गर्भे विशेषतः सधान्यमुदूखलं मुसलेनाभिहन्याद्विषमे वा यानासने सेवेत

athādṛṣṭaśoṇitavedanāyāṃ madhukadevadārumañjiṣṭhāpayasyāsiddhaṃ payaḥ pāyayet tadevāśmantakaśatāvarīpayasyāsiddhaṃ vidārigandhādisiddhaṃ vā bṛhatīdvayotpalaśatāvarīsārivāpayasyāmadhukasiddhaṃ vā evaṃ kṣipram upakrāntāyā upāvartante rujo garbhaścāpyāyate vyavasthite ca garbhe gavyenoḍumbaraśalāṭusiddhena payasā bhojayet atīte lavaṇasnehavarjyābhir yavāgūbhiruddālakādīnāṃ pācanīyopasaṃskṛtābhirupakrameta yāvanto māsā garbhasya tāvantyahāni bastyudaraśūleṣu purāṇaguḍaṃ dīpanīyasaṃyuktaṃ pāyayedariṣṭaṃ vā vātopadravagṛhītatvāt srotasāṃ līyate garbhaḥ so 'tikālamavatiṣṭhamāno vyāpadyate tāṃ mṛdunā snehādikrameṇopacaret utkrośarasasaṃsiddhām analpasnehāṃ yavāgūṃ pāyayet māṣatilabilvaśalāṭusiddhān vā kulmāṣān bhakṣayenmadhumādhvīkaṃ cānupibet saptarātraṃ kālātītasthāyini garbhe viśeṣataḥ sadhānyamudūkhalaṃ musalenābhihanyādviṣame vā yānāsane seveta

10.57.3

वाताभिपन्न एव शुष्यति गर्भः स मातुः कुक्षिं न पूरयति मन्दं स्पन्दते च तं बृंहणीयैः पयोभिर् मांसरसैश्चोपचरेत्

vātābhipanna eva śuṣyati garbhaḥ sa mātuḥ kukṣiṃ na pūrayati mandaṃ spandate ca taṃ bṛṃhaṇīyaiḥ payobhir māṃsarasaiścopacaret

10.57.4

शुक्रशोणितं वायुनाभिप्रपन्नम् अवक्रान्तजीवम् आध्मापयत्युदरं तं कदाचिद् यदृच्छयोपशान्तं नैगमेषापहृतमिति भाषन्ते तम् एव कदाचित् प्रलीयमानं नागोदरमित्याहुः तत्रापि लीनवत् प्रतीकारः

śukraśoṇitaṃ vāyunābhiprapannam avakrāntajīvam ādhmāpayatyudaraṃ taṃ kadācid yadṛcchayopaśāntaṃ naigameṣāpahṛtamiti bhāṣante tam eva kadācit pralīyamānaṃ nāgodaramityāhuḥ tatrāpi līnavat pratīkāraḥ

10.58

अत ऊर्ध्वं मासानुमासिकं वक्ष्यामः

ata ūrdhvaṃ māsānumāsikaṃ vakṣyāmaḥ

10.59

मधुकं शाकबीजं च पयस्या सुरदारु च

madhukaṃ śākabījaṃ ca payasyā suradāru ca

10.59.2

अश्मन्तकस्तिलाः कृष्णास्ताम्रवल्ली शतावरी

aśmantakastilāḥ kṛṣṇāstāmravallī śatāvarī

10.60

वृक्षादनी पयस्या च लता सोत्पलसारिवा

vṛkṣādanī payasyā ca latā sotpalasārivā

10.60.2

अनन्ता सारिवा रास्ना पद्मा मधुकम् एव च

anantā sārivā rāsnā padmā madhukam eva ca

10.61

बृहत्यौ काश्मरी चापि क्षीरिशुङ्गास्त्वचो घृतम्

bṛhatyau kāśmarī cāpi kṣīriśuṅgāstvaco ghṛtam

10.61.2

पृश्निपर्णी बला शिग्रु श्वदंष्ट्रा मधुपर्णिका

pṛśniparṇī balā śigru śvadaṃṣṭrā madhuparṇikā

10.62

शृङ्गाटकं बिसं द्राक्षा कशेरु मधुकं सिता

śṛṅgāṭakaṃ bisaṃ drākṣā kaśeru madhukaṃ sitā

10.62.2

वत्सैते सप्त योगाः स्युरर्धश्लोकसमापनाः

vatsaite sapta yogāḥ syurardhaślokasamāpanāḥ

10.62.3

यथासंख्यं प्रयोक्तव्या गर्भस्रावे पयोयुताः

yathāsaṃkhyaṃ prayoktavyā garbhasrāve payoyutāḥ

10.63

कपित्थबृहतीबिल्वपटोलेक्षुनिदिग्धिका

kapitthabṛhatībilvapaṭolekṣunidigdhikā

10.63.2

मूलानि क्षीरसिद्धानि पाययेद्भिषगष्टमे

mūlāni kṣīrasiddhāni pāyayedbhiṣagaṣṭame

10.64

नवमे मधुकानन्तापयस्यासारिवाः पिबेत्

navame madhukānantāpayasyāsārivāḥ pibet

10.64.2

क्षीरं शुण्ठीपयस्याभ्यां सिद्धं स्याद्दशमे हितम्

kṣīraṃ śuṇṭhīpayasyābhyāṃ siddhaṃ syāddaśame hitam

10.65

सक्षीरा वा हिता शुण्ठी मधुकं सुरदारु च

sakṣīrā vā hitā śuṇṭhī madhukaṃ suradāru ca

10.65.2

एवमाप्यायते गर्भस्तीव्रा रुक् चोपशाम्यति

evamāpyāyate garbhastīvrā ruk copaśāmyati

10.66

निवृत्तप्रसवायास्तु पुनः षड्भ्यो वर्षेभ्य ऊर्ध्वं प्रसवमानाया नार्याः कुमारो ऽल्पायुर्भवति

nivṛttaprasavāyāstu punaḥ ṣaḍbhyo varṣebhya ūrdhvaṃ prasavamānāyā nāryāḥ kumāro 'lpāyurbhavati

Suśrutasaṃhitā