1.13.2.27

तथा चेह हेयतयैव तन् निर्णीयापि पुनरपि निर्णेष्यते

tathā ceha heyatayaiva tan nirṇīyāpi punarapi nirṇeṣyate

1.13.2.27.2

कार्योन्मुखः प्रयत्नो यः

kāryonmukhaḥ prayatno yaḥ

1.13.2.27.3

इत्यत्र

ityatra

1.13.2.28

ततो ऽस्माभिर् एतद्दूषणारम्भः कृत इति न नः कोपः कार्यो ऽत्रभवद्भिर् उपदेशनिभालनदत्तकर्णैः

tato 'smābhir etaddūṣaṇārambhaḥ kṛta iti na naḥ kopaḥ kāryo 'trabhavadbhir upadeśanibhālanadattakarṇaiḥ

1.13.2.29

सौगतेषु दूषितेषु श्रुत्यन्तवादादयो दूषिता एव तुल्यन्यायत्वाद् इति नाभ्यधिकम् उक्तम्

saugateṣu dūṣiteṣu śrutyantavādādayo dūṣitā eva tulyanyāyatvād iti nābhyadhikam uktam

1.13.2.30

तदिदानीं प्रकृतमेव ब्रूमहे तत्तु स्पन्दाख्यं तत्त्वमेवमिति शून्यवन् न स्मर्यमाणत्वं प्रतिपद्यते तस्य सर्वदानुस्यूतोपलब्ध्रेकरूपस्य कदाचिद् अप्य् अनुपलभ्यत्वायोगात्

tadidānīṃ prakṛtameva brūmahe tattu spandākhyaṃ tattvamevamiti śūnyavan na smaryamāṇatvaṃ pratipadyate tasya sarvadānusyūtopalabdhrekarūpasya kadācid apy anupalabhyatvāyogāt

1.13.2.31

तथा चाहुः

tathā cāhuḥ

1.13.2.31.2

विज्ञातारम् एरे केन

vijñātāram ere kena

1.13.2.32

इति

iti

1.13.2.33

यद्यपि च समावेशदशा व्युत्थितेन प्राणादिसंस्कारवशात् स्मर्यते तथापि न तावदेव स्पन्दतत्त्वमपि तु सर्वानुस्यूतानवच्छिन्नप्रकाशानन्दसारपरप्रमातृरूपम् एव तत्

yadyapi ca samāveśadaśā vyutthitena prāṇādisaṃskāravaśāt smaryate tathāpi na tāvadeva spandatattvamapi tu sarvānusyūtānavacchinnaprakāśānandasāraparapramātṛrūpam eva tat

1.13.2.34

यद्वक्ष्यति

yadvakṣyati

1.13.2.34.2

तस्माच्छब्दार्थचिन्तासु न सावस्था न या शिवः

tasmācchabdārthacintāsu na sāvasthā na yā śivaḥ

1.13.2.35

इति

iti

1.13.2.36

अतोऽस्यानवच्छिन्नचमत्काररूपस्य न जातुचित्स्मर्यमाणत्वं मूढत्वं वा

ato'syānavacchinnacamatkārarūpasya na jātucitsmaryamāṇatvaṃ mūḍhatvaṃ vā

1.13.2.37

यस्तु तत्तत्त्वमितीह तच्छब्देनास्य निर्देशः कृतः स

yastu tattattvamitīha tacchabdenāsya nirdeśaḥ kṛtaḥ sa

1.13.2.38

स्वातन्त्र्यामुक्तम् आत्मानम्

svātantryāmuktam ātmānam

1.13.2.39

इति श्रीप्रत्यभिज्ञाकारिकोक्तनीत्या कल्पितस्यैवापारमार्थिकस्वरूपस्य न तु तत्त्वतः पारमार्थिकस्य

iti śrīpratyabhijñākārikoktanītyā kalpitasyaivāpāramārthikasvarūpasya na tu tattvataḥ pāramārthikasya

1.13.2.40

न प्रतिपद्यत इत्यनेनेदम् आह अस्य तत्त्वस्य स्मर्यमाणत्वेन प्रतीतिर् एव नास्तीति

na pratipadyata ityanenedam āha asya tattvasya smaryamāṇatvena pratītir eva nāstīti

1.13.2.41

ननु यत्र स्थितमित्यादौ चिद्रूपस्यैव विश्वकार्यरूपताग्राहित्वमुक्तं तद्ध्यानोत्थापितं कृत्रिममभावात्मकं रूपं ते नैव गृहीतमिति कथम् अस्यानवच्छिन्नचमत्काररूपम् अमूढत्वम् इत्याशङ्कायाम् आह

nanu yatra sthitamityādau cidrūpasyaiva viśvakāryarūpatāgrāhitvamuktaṃ taddhyānotthāpitaṃ kṛtrimamabhāvātmakaṃ rūpaṃ te naiva gṛhītamiti katham asyānavacchinnacamatkārarūpam amūḍhatvam ityāśaṅkāyām āha

1.16.2.1

अत्र स्पन्दतत्त्वे कार्यत्वं कर्तृत्वम् इति च शब्दितं शब्दव्यवहारमात्रेण भेदितमवस्थायुगलमस्ति वस्तुतो हि तदेकमेव स्वतन्त्रप्रकाशघनशंकररूपं तत्त्वं कर्तृसत्त्वाव्यतिरिक्तया प्रकाशात्मना क्रियया व्याप्तं तदभेदेन प्रकाशमानं तत्त्वभुवनशरीरतदभावादिरूपत्वं स्वीकुर्वत्कार्यम् इत्युच्यते तदन्यस्य कस्यापि कारणत्वायोगात्

atra spandatattve kāryatvaṃ kartṛtvam iti ca śabditaṃ śabdavyavahāramātreṇa bheditamavasthāyugalamasti vastuto hi tadekameva svatantraprakāśaghanaśaṃkararūpaṃ tattvaṃ kartṛsattvāvyatiriktayā prakāśātmanā kriyayā vyāptaṃ tadabhedena prakāśamānaṃ tattvabhuvanaśarīratadabhāvādirūpatvaṃ svīkurvatkāryam ityucyate tadanyasya kasyāpi kāraṇatvāyogāt

Spandakārikānirṇaya