2.59

मधुमास इव प्राप्तश्चन्द्रो नव इवोदितः

madhumāsa iva prāptaścandro nava ivoditaḥ

2.59.2

अङ्गवानिव चानङ्गः स बभौ कान्तया श्रिया

aṅgavāniva cānaṅgaḥ sa babhau kāntayā śriyā

2.60

स तौ संवर्धयामास नरेन्द्रः परया मुदा

sa tau saṃvardhayāmāsa narendraḥ parayā mudā

2.60.2

अर्थः सज्जनहस्तस्थो धर्मकामौ महानिव

arthaḥ sajjanahastastho dharmakāmau mahāniva

2.61

तस्य कालेन सत्पुत्रौ ववृधाते भवाय तौ

tasya kālena satputrau vavṛdhāte bhavāya tau

2.61.2

आर्यस्यारम्भमहतो धर्मार्थाविव भूतये

āryasyārambhamahato dharmārthāviva bhūtaye

2.62

तयोः सत्पुत्रयोर्मध्ये शाक्यराजो रराज सः

tayoḥ satputrayormadhye śākyarājo rarāja saḥ

2.62.2

मध्यदेश इव व्यक्तो हिमवत्पारियात्रयोः

madhyadeśa iva vyakto himavatpāriyātrayoḥ

2.63

ततस्तयोः संस्कृतयोः क्रमेण नरेन्द्रसून्वोः कृतविद्ययोश्च

tatastayoḥ saṃskṛtayoḥ krameṇa narendrasūnvoḥ kṛtavidyayośca

2.63.2

कामेष्वजस्रं प्रममाद नन्दः सर्वार्थसिद्धस्तु न संररञ्ज

kāmeṣvajasraṃ pramamāda nandaḥ sarvārthasiddhastu na saṃrarañja

2.64

स प्रेक्ष्यैव हि जीर्णमातुरं च मृतं च विमृशन् जगदनभिज्ञमार्तचित्तः

sa prekṣyaiva hi jīrṇamāturaṃ ca mṛtaṃ ca vimṛśan jagadanabhijñamārtacittaḥ

2.64.2

हृदयगतपरघृणो न विषयरतिमगमज्जननमरणभयमभितो विजिघांसुः

hṛdayagataparaghṛṇo na viṣayaratimagamajjananamaraṇabhayamabhito vijighāṃsuḥ

2.65

उद्वेगादपुनर्भवे मनः प्रणिधाय स ययौ शयितवराङ्गनादनास्थः

udvegādapunarbhave manaḥ praṇidhāya sa yayau śayitavarāṅganādanāsthaḥ

2.65.2

निशि नृपतिनिलयनाद् वनगमनकृतमनाः सरस इव मथितनलिनात् कलहंसः

niśi nṛpatinilayanād vanagamanakṛtamanāḥ sarasa iva mathitanalināt kalahaṃsaḥ

3.1

तपसे ततः कपिलवास्तु हयगजरथौघसंकुलम्

tapase tataḥ kapilavāstu hayagajarathaughasaṃkulam

3.1.2

श्रीमदभयम् अनुरक्तजनं स विहाय निश्चितमना वनं ययौ

śrīmadabhayam anuraktajanaṃ sa vihāya niścitamanā vanaṃ yayau

3.2

विविधागमांस्तपसि तांश्च विविधनियमाश्रयान् मुनीन्

vividhāgamāṃstapasi tāṃśca vividhaniyamāśrayān munīn

3.2.2

प्रेक्ष्य स विषयतृषाकृपणाननवस्थितं तप इति न्यवर्तत

prekṣya sa viṣayatṛṣākṛpaṇānanavasthitaṃ tapa iti nyavartata

3.3

अथ मोक्षवादिनमराडमुपशममतिं तथोद्रकम्

atha mokṣavādinamarāḍamupaśamamatiṃ tathodrakam

3.3.2

तत्त्वकृतमतिरुपास्य जहावयमप्यमार्ग इति मार्गकोविदः

tattvakṛtamatirupāsya jahāvayamapyamārga iti mārgakovidaḥ

Saundarānanda