1.8.2.10.2

तद्वै कनिष्ठं छन्दः सद्गायत्री प्रथमा छन्दसां युज्यते तद् उ तद्वीर्येणैव यच्छ्येनो भूत्वा दिवः सोममाहरत् तद् अयथायथम् मन्यन्ते यत्कनिष्ठं छन्दः सद्गायत्री प्रथमा छन्दसां युज्यते ऽथात्र यथायथं देवाश्छन्दांस्यकल्पयन्ननुयाजेषु नेत् पापवस्यसम् असद् इति

tadvai kaniṣṭhaṃ chandaḥ sadgāyatrī prathamā chandasāṃ yujyate tad u tadvīryeṇaiva yacchyeno bhūtvā divaḥ somamāharat tad ayathāyatham manyante yatkaniṣṭhaṃ chandaḥ sadgāyatrī prathamā chandasāṃ yujyate 'thātra yathāyathaṃ devāśchandāṃsyakalpayannanuyājeṣu net pāpavasyasam asad iti

1.8.2.11

स वै खलु बर्हिः प्रथमं यजति

sa vai khalu barhiḥ prathamaṃ yajati

1.8.2.11.2

अयं वै लोको बर्हिर् ओषधयो बर्हिर् अस्मिन्नेवैतल्लोक ओषधीर् दधाति ता इमा अस्मिंल्लोक ओषधयः प्रतिष्ठितास् तदिदं सर्वं जगदस्यां तेनेयं जगती तज्जगतीम् प्रथमामकुर्वन्

ayaṃ vai loko barhir oṣadhayo barhir asminnevaitalloka oṣadhīr dadhāti tā imā asmiṃlloka oṣadhayaḥ pratiṣṭhitās tadidaṃ sarvaṃ jagadasyāṃ teneyaṃ jagatī tajjagatīm prathamāmakurvan

1.8.2.12

अथ नराशंसं द्वितीयं यजति

atha narāśaṃsaṃ dvitīyaṃ yajati

1.8.2.12.2

अन्तरिक्षं वै नराशंसः प्रजा वै नरस् ता इमा अन्तरिक्षमनु वावद्यमानाः प्रजाश्चरन्ति यद्वै वदति शंसतीति वै तदाहुस् तस्मादन्तरिक्षं नराशंसो ऽन्तरिक्षम् उ वै त्रिष्टुप् तत् त्रिष्टुभं द्वितीयामकुर्वन्

antarikṣaṃ vai narāśaṃsaḥ prajā vai naras tā imā antarikṣamanu vāvadyamānāḥ prajāścaranti yadvai vadati śaṃsatīti vai tadāhus tasmādantarikṣaṃ narāśaṃso 'ntarikṣam u vai triṣṭup tat triṣṭubhaṃ dvitīyāmakurvan

1.8.2.13

अथाग्निरुत्तमः

athāgniruttamaḥ

1.8.2.13.2

गायत्री वा अग्निस् तद्गायत्रीमुत्तमामकुर्वन्न् एवं यथायथेन क्ﾱप्तेन छन्दांसि प्रत्यतिष्ठंस् तस्माद् इदम् अपापवस्यसम्

gāyatrī vā agnis tadgāyatrīmuttamāmakurvann evaṃ yathāyathena kﾱptena chandāṃsi pratyatiṣṭhaṃs tasmād idam apāpavasyasam

1.8.2.14

देवान्यजेत्य् एवाध्वर्युराह

devānyajety evādhvaryurāha

1.8.2.14.2

देवं देवमिति सर्वेषु होता देवानां वै देवाः सन्ति छन्दांस्येव पशवो ह्येषां गृहा हि पशवः प्रतिष्ठो हि गृहाश् छन्दांसि वा अनुयाजास् तस्माद् देवान्यजेत्य् एवाध्वर्युराह देवं देवम् इति सर्वेषु होता

devaṃ devamiti sarveṣu hotā devānāṃ vai devāḥ santi chandāṃsyeva paśavo hyeṣāṃ gṛhā hi paśavaḥ pratiṣṭho hi gṛhāś chandāṃsi vā anuyājās tasmād devānyajety evādhvaryurāha devaṃ devam iti sarveṣu hotā

1.8.2.15

वसुवने वसुधेयस्येति

vasuvane vasudheyasyeti

1.8.2.15.2

देवताया एव वषट्क्रियते देवतायै हूयते न वा अत्र देवतास्त्यनुयाजेषु देवम् बर्हिर् इति तत्र नाग्निर्नेन्द्रो न सोमो देवो नराशंस इति ऋत एकं चन यो वा अत्राग्निर् गायत्री स निदानेन

devatāyā eva vaṣaṭkriyate devatāyai hūyate na vā atra devatāstyanuyājeṣu devam barhir iti tatra nāgnirnendro na somo devo narāśaṃsa iti ṛta ekaṃ cana yo vā atrāgnir gāyatrī sa nidānena

1.8.2.16

अथ यद् वसुवने वसुधेयस्येति यजति

atha yad vasuvane vasudheyasyeti yajati

1.8.2.16.2

अग्निर्वै वसुवनिरिन्द्रो वसुधेयो ऽस्ति वै छन्दसां देवतेन्द्राग्नी एवैवम् उ हैतद्देवताया एव वषट्क्रियते देवतायै हूयते

agnirvai vasuvanirindro vasudheyo 'sti vai chandasāṃ devatendrāgnī evaivam u haitaddevatāyā eva vaṣaṭkriyate devatāyai hūyate

1.8.2.17

अथोत्तमम् अनुयाजम् इष्ट्वा समानीय जुहोति

athottamam anuyājam iṣṭvā samānīya juhoti

1.8.2.17.2

प्रयाजानुयाजा वा एते तद्यथैवादः प्रयाजेषु यजमानाय द्विषन्तम् भ्रातृव्यम् बलिं हारयत्यत्राद्यम् बलिं हारयत्य् एवमेवैतदनुयाजेषु बलिं हारयति

prayājānuyājā vā ete tadyathaivādaḥ prayājeṣu yajamānāya dviṣantam bhrātṛvyam baliṃ hārayatyatrādyam baliṃ hārayaty evamevaitadanuyājeṣu baliṃ hārayati

2.6.2.16

अथैतान् यजमानो ऽञ्जलौ समोप्य

athaitān yajamāno 'ñjalau samopya

2.6.2.16.2

ऊर्ध्वान् उदस्यति यथा गौर्नोदाप्नुयात् तदात्मभ्य एवैतच्छल्यान् निर्मिमते तान् विलिप्सन्त उपस्पृशन्ति भेषजमेवैतत्कुर्वते तस्माद् विलिप्सन्त उपस्पृशन्ति

ūrdhvān udasyati yathā gaurnodāpnuyāt tadātmabhya evaitacchalyān nirmimate tān vilipsanta upaspṛśanti bheṣajamevaitatkurvate tasmād vilipsanta upaspṛśanti

2.6.2.17

तान्द्वयोर्मूतकयोरुपनह्य

tāndvayormūtakayorupanahya

2.6.2.17.2

वेणुयष्ट्यां वा कुपे वोभयत आबध्योदङ् परेत्य यदि वृक्षं वा स्थाणुं वा वेणुं वा वल्मीकं वा विन्देत् तस्मिन्नासजत्य् एतत् ते रुद्रावसं तेन परो मूजवतो ऽतीहीत्यवसेन वा अध्वानं यन्ति तद् एनं सावसम् एवान्ववार्जति यत्र यत्रास्य चरणं तदन्वत्र ह वा अस्य परो मूजवद्भ्यश्चरणं तस्माद् आह परो मूजवतो ऽतीहीत्य् अवततधन्वा पिनाकावस इत्य् अहिंसन्नः शिवो ऽतीहीत्य् एवैतद् आह कृत्तिवासा इति निष्ठापयत्य् एवैनम् एतत् स्वपन्नु हि न कंचन हिनस्ति तस्मादाह कृत्तिवासा इति

veṇuyaṣṭyāṃ vā kupe vobhayata ābadhyodaṅ paretya yadi vṛkṣaṃ vā sthāṇuṃ vā veṇuṃ vā valmīkaṃ vā vindet tasminnāsajaty etat te rudrāvasaṃ tena paro mūjavato 'tīhītyavasena vā adhvānaṃ yanti tad enaṃ sāvasam evānvavārjati yatra yatrāsya caraṇaṃ tadanvatra ha vā asya paro mūjavadbhyaścaraṇaṃ tasmād āha paro mūjavato 'tīhīty avatatadhanvā pinākāvasa ity ahiṃsannaḥ śivo 'tīhīty evaitad āha kṛttivāsā iti niṣṭhāpayaty evainam etat svapannu hi na kaṃcana hinasti tasmādāha kṛttivāsā iti

2.6.2.18

अथ दक्षिणान्बाहून् अन्वावर्तन्ते

atha dakṣiṇānbāhūn anvāvartante

Śatapathabrāhmaṇa