5.4.3.23

तं न संग्रहीतान्ववतिष्ठेत्

taṃ na saṃgrahītānvavatiṣṭhet

5.4.3.23.2

नेत्तं लोकम् अन्ववतिष्ठाद् यं सुषुवाणो ऽन्ववास्थादिति तं सरथमेव रथवाहन आदधति ततो ऽवाङ् अपप्रवते तथा तं लोकं नान्ववतिष्ठति यं सुषुवाणो ऽन्ववास्थात्

nettaṃ lokam anvavatiṣṭhād yaṃ suṣuvāṇo 'nvavāsthāditi taṃ sarathameva rathavāhana ādadhati tato 'vāṅ apapravate tathā taṃ lokaṃ nānvavatiṣṭhati yaṃ suṣuvāṇo 'nvavāsthāt

5.4.3.24

उत्तरेणाहवनीयम् पूर्वाग्निरुद्वृतो भवति

uttareṇāhavanīyam pūrvāgnirudvṛto bhavati

5.4.3.24.2

स रथवाहनस्य दक्षिणमन्वनुष्यन्दं शतमानौ प्रवृत्तावाबध्नाति

sa rathavāhanasya dakṣiṇamanvanuṣyandaṃ śatamānau pravṛttāvābadhnāti

5.4.3.25

औदुम्बरीं शाखामुपगूहति

audumbarīṃ śākhāmupagūhati

5.4.3.25.2

तयोरन्यतरमुपस्पृशतीयदस्यायुरस्यायुर्मयि धेहि युङ्ङ् असि वर्चो मयि धेहीति तदायुर्वर्च आत्मन्धत्ते

tayoranyataramupaspṛśatīyadasyāyurasyāyurmayi dhehi yuṅṅ asi varco mayi dhehīti tadāyurvarca ātmandhatte

5.4.3.26

अथौदुम्बरीं शाखामुपस्पृशति

athaudumbarīṃ śākhāmupaspṛśati

5.4.3.26.2

ऊर्ग् अस्य् ऊर्जम् मयि धेहीति तद् ऊर्जम् आत्मन् धत्ते तस्यैतस्य कर्मण एताव् एव शतमानौ प्रवृत्तौ दक्षिणा तौ ब्रह्मणे ददाति ब्रह्मा हि यज्ञं दक्षिणतो ऽभिगोपायति तस्मात्तौ ब्रह्मणे ददाति

ūrg asy ūrjam mayi dhehīti tad ūrjam ātman dhatte tasyaitasya karmaṇa etāv eva śatamānau pravṛttau dakṣiṇā tau brahmaṇe dadāti brahmā hi yajñaṃ dakṣiṇato 'bhigopāyati tasmāttau brahmaṇe dadāti

5.4.3.27

अग्रेण मैत्रावरुणस्य धिष्ण्यम्

agreṇa maitrāvaruṇasya dhiṣṇyam

5.4.3.27.2

मैत्रावरुणी पयस्या निहिता भवति तामस्य बाहू अभ्युपावहरतीन्द्रस्य वां वीर्यकृतो बाहू अभ्युपावहरामीति पशूनां वा एष रसो यत्पयस्या तत् पशूनाम् एवास्यैतद् रसम् बाहू अभ्युपावहरति तद्यन्मैत्रावरुणी भवति मित्रावरुणा उ हि बाहू तस्मान्मैत्रावरुणी भवति

maitrāvaruṇī payasyā nihitā bhavati tāmasya bāhū abhyupāvaharatīndrasya vāṃ vīryakṛto bāhū abhyupāvaharāmīti paśūnāṃ vā eṣa raso yatpayasyā tat paśūnām evāsyaitad rasam bāhū abhyupāvaharati tadyanmaitrāvaruṇī bhavati mitrāvaruṇā u hi bāhū tasmānmaitrāvaruṇī bhavati

5.4.4.1

मैत्रावरुण्या पयस्यया प्रचरति

maitrāvaruṇyā payasyayā pracarati

5.4.4.1.2

तस्या अनिष्ट एव स्विष्टकृद्भवत्यथास्मा आसन्दीम् आहरन्त्य् उपरिसद्यं वा एष जयति यो जयत्यन्तरिक्षसद्यं तद् एनम् उपर्यासीनम् अधस्तादिमाः प्रजा उपासते तस्मादस्मा आसन्दीमाहरन्ति सैषा खादिरी वितृण्णा भवति येयं वर्ध्रव्युता भरतानाम्

tasyā aniṣṭa eva sviṣṭakṛdbhavatyathāsmā āsandīm āharanty uparisadyaṃ vā eṣa jayati yo jayatyantarikṣasadyaṃ tad enam uparyāsīnam adhastādimāḥ prajā upāsate tasmādasmā āsandīmāharanti saiṣā khādirī vitṛṇṇā bhavati yeyaṃ vardhravyutā bharatānām

5.4.4.2

तामग्रेण

tāmagreṇa

5.4.4.2.2

मैत्रावरुणस्य धिष्ण्यं निदधाति स्योनासि सुषदासीति शिवामेवैतच्छग्मां करोति

maitrāvaruṇasya dhiṣṇyaṃ nidadhāti syonāsi suṣadāsīti śivāmevaitacchagmāṃ karoti

5.4.4.3

अथाधीवासमास्तृणाति

athādhīvāsamāstṛṇāti

5.4.4.3.2

क्षत्रस्य योनिरसीति तद्यैव क्षत्रस्य योनिस्तामेवैतत्करोति

kṣatrasya yonirasīti tadyaiva kṣatrasya yonistāmevaitatkaroti

5.4.4.4

अथैनमासादयति

athainamāsādayati

5.4.4.4.2

स्योनामासीद सुषदामासीदेति शिवां शग्मामासीदेत्य् एवैतद् आह क्षत्रस्य योनिमासीदेति तद्यैव क्षत्रस्य योनिस्तस्यामेवैनमेतद्दधाति

syonāmāsīda suṣadāmāsīdeti śivāṃ śagmāmāsīdety evaitad āha kṣatrasya yonimāsīdeti tadyaiva kṣatrasya yonistasyāmevainametaddadhāti

5.4.4.5

अथान्तरांसे ऽभिमृश्य जपति

athāntarāṃse 'bhimṛśya japati

5.4.4.5.2

निषसाद धृतव्रत इति धृतव्रतो वै राजा न वा एष सर्वस्मा इव वदनाय न सर्वस्मा इव कर्मणे यदेव साधु वदेद्यत्साधु कुर्यात्तस्मै वा एष च श्रोत्रियश् चैतौ ह वै द्वौ मनुष्येषु धृतव्रतौ तस्मादाह निषसाद धृतव्रत इति वरुणः पस्त्यास्व् एति विशो वै पस्त्या विक्ष्व् एत्य् एवैतदाह साम्राज्याय सुक्रतुरिति राज्यायेत्येवैतदाह यदाह साम्राज्याय सुक्रतुरिति

niṣasāda dhṛtavrata iti dhṛtavrato vai rājā na vā eṣa sarvasmā iva vadanāya na sarvasmā iva karmaṇe yadeva sādhu vadedyatsādhu kuryāttasmai vā eṣa ca śrotriyaś caitau ha vai dvau manuṣyeṣu dhṛtavratau tasmādāha niṣasāda dhṛtavrata iti varuṇaḥ pastyāsv eti viśo vai pastyā vikṣv ety evaitadāha sāmrājyāya sukraturiti rājyāyetyevaitadāha yadāha sāmrājyāya sukraturiti

Śatapathabrāhmaṇa