8.2.1.13

एतद् उक्तं भवति

etad uktaṃ bhavati

8.2.1.14

न प्रत्यक्षनिवृत्तिमात्राद् वस्त्वभावो भवत्यतिप्रसङ्गात्

na pratyakṣanivṛttimātrād vastvabhāvo bhavatyatiprasaṅgāt

8.2.1.15

तथा हि गृहाद् विनिर्गतो गृहजनम् अपश्यंस्तदभावं निश्चिनुयात्

tathā hi gṛhād vinirgato gṛhajanam apaśyaṃstadabhāvaṃ niścinuyāt

8.2.1.16

अपि तु योग्यप्रत्यक्षनिवृत्तेर् अयम् अभावं निश्चिनोति

api tu yogyapratyakṣanivṛtter ayam abhāvaṃ niścinoti

8.2.1.17

न च प्रधानपुरुषादिष्वस्ति प्रत्यक्षयोग्यतेति तन्निवृत्तिमात्रात् तदभावनिश्चयो ऽयुक्तः प्रामाणिकानाम् इति

na ca pradhānapuruṣādiṣvasti pratyakṣayogyateti tannivṛttimātrāt tadabhāvaniścayo 'yuktaḥ prāmāṇikānām iti

8.2.1.18

कतमत् पुनर् एतेषु कारणं प्रधानादीनाम् अनुपलब्धाविति

katamat punar eteṣu kāraṇaṃ pradhānādīnām anupalabdhāviti

8.2.1.19

अत आह सौक्ष्म्यात् तदनुपलब्धिः

ata āha saukṣmyāt tadanupalabdhiḥ

8.2.1.20

अथाभावाद् एव सप्तमरसवद् एतेषाम् अनुपलब्धिः कस्मान्न भवतीति

athābhāvād eva saptamarasavad eteṣām anupalabdhiḥ kasmānna bhavatīti

8.2.1.21

अत आह नाभावात्

ata āha nābhāvāt

8.2.1.22

कुतः

kutaḥ

8.2.1.23

कार्यतस् तदुपलब्धेः

kāryatas tadupalabdheḥ

8.2.1.24

तद् इति प्रधानं परामृशति

tad iti pradhānaṃ parāmṛśati

8.2.1.25

पुरुषोपलब्धौ तु प्रमाणं वक्ष्यति संघातपरार्थत्वाद् इति

puruṣopalabdhau tu pramāṇaṃ vakṣyati saṃghātaparārthatvād iti

8.2.1.26

दृढतरप्रमाणावधारिते हि प्रत्यक्षम् अप्रवर्तमानम् अयोग्यत्वान्न प्रवर्तत इति कल्पते

dṛḍhatarapramāṇāvadhārite hi pratyakṣam apravartamānam ayogyatvānna pravartata iti kalpate

8.2.1.27

सप्तमस् तु रसो न प्रमाणेनावधारित इति न तत्र प्रत्यक्षस्यायोग्यता शक्याध्यवसातुम् इत्यभिप्रायः

saptamas tu raso na pramāṇenāvadhārita iti na tatra pratyakṣasyāyogyatā śakyādhyavasātum ityabhiprāyaḥ

8.2.1.28

किं पुनस्तत् कार्यं यतः प्रधानानुमानम् इति

kiṃ punastat kāryaṃ yataḥ pradhānānumānam iti

8.2.1.29

अत आह

ata āha

8.2.1.30

महदादि तच्च कार्यम्

mahadādi tacca kāryam

8.2.1.31

एतच्च यथा गमकं तथोपरिष्टाद् उपपादयिष्यते

etacca yathā gamakaṃ tathopariṣṭād upapādayiṣyate

8.2.1.32

तस्य च कार्यस्य विवेकज्ञानोपयोगिनी सारूप्यवैरूप्ये आह प्रकृतिसरूपं विरूपं च

tasya ca kāryasya vivekajñānopayoginī sārūpyavairūpye āha prakṛtisarūpaṃ virūpaṃ ca

Sāṃkhyatattvakaumudī