14.80.2

काललोहाभिधानं च षड्विधं तीक्ष्णमुच्यते

kālalohābhidhānaṃ ca ṣaḍvidhaṃ tīkṣṇamucyate

14.81

परुषं पोगरोन्मुक्तं भङ्गे पारदसच्छविः

paruṣaṃ pogaronmuktaṃ bhaṅge pāradasacchaviḥ

14.81.2

नमते भङ्गुरं यत्तत् खरलोहम् उदाहृतम्

namate bhaṅguraṃ yattat kharaloham udāhṛtam

14.82

वेगभङ्गुरधारं यत्सारलोहं तदीरितम्

vegabhaṅguradhāraṃ yatsāralohaṃ tadīritam

14.82.2

योगराभासकं पाण्डु भूमिकं सारमीरितम्

yogarābhāsakaṃ pāṇḍu bhūmikaṃ sāramīritam

14.83

कृष्णपाण्डुवपुश्चञ्चुबीजतुल्योरुयोगरम्

kṛṣṇapāṇḍuvapuścañcubījatulyoruyogaram

14.83.2

छेदने चातिपरुषं होन्नालम् इति कथ्यते

chedane cātiparuṣaṃ honnālam iti kathyate

14.84

योगरैर् वज्रसङ्काशैः सूक्ष्मरेखैश्च सान्द्रकैः

yogarair vajrasaṅkāśaiḥ sūkṣmarekhaiśca sāndrakaiḥ

14.84.2

निचितं श्यामलाङ्गं च भाजरं तत् प्रकीर्तितम्

nicitaṃ śyāmalāṅgaṃ ca bhājaraṃ tat prakīrtitam

14.85

नीलकृष्णप्रभं सान्द्रं मसृणं गुरु भासुरम्

nīlakṛṣṇaprabhaṃ sāndraṃ masṛṇaṃ guru bhāsuram

14.85.2

लोहाघातेऽप्यभग्नात्मधारं कालायसं मतम्

lohāghāte'pyabhagnātmadhāraṃ kālāyasaṃ matam

14.86

खरलोहात् परं सर्वमेकैकस्माच्छतोत्तरम्

kharalohāt paraṃ sarvamekaikasmācchatottaram

14.87

रूक्षं स्यात् खरलोहकं सुमधुरं पाके च वीर्ये हिमं तिक्तोष्णं कफपित्तकुष्ठजठरप्लीहामपाण्ड्वर्तिनुत्

rūkṣaṃ syāt kharalohakaṃ sumadhuraṃ pāke ca vīrye himaṃ tiktoṣṇaṃ kaphapittakuṣṭhajaṭharaplīhāmapāṇḍvartinut

14.87.2

सद्यः शूलयकृद्गदक्षयजरामेहामवातापहं दीप्तं चातिरसायनं बलकरं दुर्नाममेदोऽपहम्

sadyaḥ śūlayakṛdgadakṣayajarāmehāmavātāpahaṃ dīptaṃ cātirasāyanaṃ balakaraṃ durnāmamedo'paham

14.88

कान्तलोहं चतुर्धोक्तं रोमकं भ्रामकं तथा

kāntalohaṃ caturdhoktaṃ romakaṃ bhrāmakaṃ tathā

14.88.2

चुम्बकं द्रावकं चेति तेषु श्रेष्ठं परं परम्

cumbakaṃ drāvakaṃ ceti teṣu śreṣṭhaṃ paraṃ param

14.89

खन्यमानाद् यतः कान्तपाषाणान्निःसरन्ति हि

khanyamānād yataḥ kāntapāṣāṇānniḥsaranti hi

14.89.2

सतेजांसि हि रोमाणि कान्तं तद्रोमकं मतम्

satejāṃsi hi romāṇi kāntaṃ tadromakaṃ matam

14.90

क्वापि क्वापि गिरिश्रेष्ठे सुलभो भ्रामकोपलः

kvāpi kvāpi giriśreṣṭhe sulabho bhrāmakopalaḥ

14.90.2

तन्मुखे क्षेपणाल्लोहं चक्रवद् भ्रमति ध्रुवम्

tanmukhe kṣepaṇāllohaṃ cakravad bhramati dhruvam

Rasendracūḍāmaṇi