3.2.27

साध्यत्वात् अहेतुः

sādhyatvāt ahetuḥ

3.2.28

स्मरतः शरीरधारणोपपत्तेः अप्रतिषेधः

smarataḥ śarīradhāraṇopapatteḥ apratiṣedhaḥ

3.2.29

न तद् आशुगतित्वान्मनसः

na tad āśugatitvānmanasaḥ

3.2.30

न स्मरणकालानियमात्

na smaraṇakālāniyamāt

3.2.31

आत्मप्रेरणयदृच्छाज्ञताभिश्च न संयोगविशेषः

ātmapreraṇayadṛcchājñatābhiśca na saṃyogaviśeṣaḥ

3.2.32

व्यासक्तमनसः पादव्यथनेन संयोगविशेषेण समानम्

vyāsaktamanasaḥ pādavyathanena saṃyogaviśeṣeṇa samānam

3.2.33

प्रणिधानलिङ्गादिज्ञानानाम् अयुगपद्भावात् अयुगपत्स्मरणम्

praṇidhānaliṅgādijñānānām ayugapadbhāvāt ayugapatsmaraṇam

3.2.34

ज्ञस्य इच्छाद्वेषनिमित्तत्वात् आरम्भनिवृत्त्योः

jñasya icchādveṣanimittatvāt ārambhanivṛttyoḥ

3.2.35

तल्लिङ्गत्वात् इच्छाद्वेषयोः पार्थिवाद्येषु अप्रतिषेधः

talliṅgatvāt icchādveṣayoḥ pārthivādyeṣu apratiṣedhaḥ

3.2.36

परश्वादिषु आरम्भनिवृत्तिदर्शनात्

paraśvādiṣu ārambhanivṛttidarśanāt

3.2.37

नियमानियमौ तु तद्विशेषकौ

niyamāniyamau tu tadviśeṣakau

3.2.38

यथोक्तहेतुत्वात् पारतन्त्र्यात् अकृताभ्यागमाच्च न मनसः

yathoktahetutvāt pāratantryāt akṛtābhyāgamācca na manasaḥ

3.2.39

परिशेषात् यथोक्तहेतूपपत्तेश्च

pariśeṣāt yathoktahetūpapatteśca

3.2.40

स्मरणं तु आत्मनो ज्ञस्वाभाव्यात्

smaraṇaṃ tu ātmano jñasvābhāvyāt

3.2.41

प्रणिधाननिबन्धाभ्यासलिङ्गलक्षणसादृश्यपरिग्रहाश्रयाश्रितसम्बन्धानन्तर्यवियोगैककार्यविरोधातिशयप्राप्तिव्यवधानसुखदुःखेच्छाद्वेषभयार्थित्वक्रियारागधर्माधर्मनिमित्तेभ्यः

praṇidhānanibandhābhyāsaliṅgalakṣaṇasādṛśyaparigrahāśrayāśritasambandhānantaryaviyogaikakāryavirodhātiśayaprāptivyavadhānasukhaduḥkhecchādveṣabhayārthitvakriyārāgadharmādharmanimittebhyaḥ

3.2.42

कर्मानवस्थायिग्रहणात्

karmānavasthāyigrahaṇāt

3.2.43

अव्यक्तग्रहणम् अनवस्थायित्वात् विद्युत्सम्पाते रूपाव्यक्तग्रहणवत्

avyaktagrahaṇam anavasthāyitvāt vidyutsampāte rūpāvyaktagrahaṇavat

3.2.44

हेतूपादानात् प्रतिषेद्धव्याभ्यनुज्ञा

hetūpādānāt pratiṣeddhavyābhyanujñā

3.2.45

न प्रदीपार्चिःसन्तत्यभिव्यक्तग्रहणवत् तद्ग्रहणम्

na pradīpārciḥsantatyabhivyaktagrahaṇavat tadgrahaṇam

3.2.46

द्रव्ये स्वगुणपरगुणोपलब्धेः संशयः

dravye svaguṇaparaguṇopalabdheḥ saṃśayaḥ

Nyāyasūtra