3.11.2.7.2

मुण्डं तीक्ष्णं तथा कान्तं भेदास्तस्य त्रयोदश

muṇḍaṃ tīkṣṇaṃ tathā kāntaṃ bhedāstasya trayodaśa

3.11.2.7.3

मृदु कुण्ठं च कडारं त्रिविधं मुण्डमुच्यते

mṛdu kuṇṭhaṃ ca kaḍāraṃ trividhaṃ muṇḍamucyate

3.11.2.8

खरसारं च हन्नालं तारावर्तं विडं तथा

kharasāraṃ ca hannālaṃ tārāvartaṃ viḍaṃ tathā

3.11.2.8.2

काललोहं गजाख्यं च षड्विधं तीक्ष्णमुच्यते

kālalohaṃ gajākhyaṃ ca ṣaḍvidhaṃ tīkṣṇamucyate

3.11.2.9

कान्तं लोहं चतुर्धोक्तं रोमकं भ्रामकं तथा

kāntaṃ lohaṃ caturdhoktaṃ romakaṃ bhrāmakaṃ tathā

3.11.2.9.2

चुम्बकं द्रावकं चेति गुणास् तस्योत्तरोत्तराः

cumbakaṃ drāvakaṃ ceti guṇās tasyottarottarāḥ

3.11.2.10

इति

iti

3.11.2.11

खल्वो यथा

khalvo yathā

3.11.2.11.2

खल्वोऽश्माद्यो निरुद्गारो द्विर् अङ्गुलकटाहकः

khalvo'śmādyo nirudgāro dvir aṅgulakaṭāhakaḥ

3.11.2.11.3

अष्टाङ्गुलावटी कार्या दीर्घा वा वर्तुला तथा

aṣṭāṅgulāvaṭī kāryā dīrghā vā vartulā tathā

3.11.2.12

द्वादशाङ्गुलदीर्घेण मर्दकश् चतुरङ्गुलः

dvādaśāṅguladīrgheṇa mardakaś caturaṅgulaḥ

3.11.2.12.2

मुखं वृत्तं तु कर्तव्यं दर्पणोदरसंनिभम्

mukhaṃ vṛttaṃ tu kartavyaṃ darpaṇodarasaṃnibham

3.11.2.13

इति

iti

3.11.2.14

अश्माद्य इति अश्मलोहार्काणां ज्ञातव्यः

aśmādya iti aśmalohārkāṇāṃ jñātavyaḥ

3.13.2.1

धात्वादीनां चारणायां परिमाणमाह समुखम् इत्यादि

dhātvādīnāṃ cāraṇāyāṃ parimāṇamāha samukham ityādi

3.13.2.2

इति पूर्वोक्तं पत्त्राभ्रकम् उक्तं पत्त्राभ्रकचारणम् इत्यर्थः

iti pūrvoktaṃ pattrābhrakam uktaṃ pattrābhrakacāraṇam ityarthaḥ

3.13.2.3

समुखं मुखसहितं चारणं भवतु वाथ निर्मुखं मुखवर्जितं चारणं भवतु उभयत्रापि तुल्यं समानं सूतं चारयेत् धात्वादीनिति शेषः

samukhaṃ mukhasahitaṃ cāraṇaṃ bhavatu vātha nirmukhaṃ mukhavarjitaṃ cāraṇaṃ bhavatu ubhayatrāpi tulyaṃ samānaṃ sūtaṃ cārayet dhātvādīniti śeṣaḥ

3.13.2.4

अत्र विकल्पो द्विगुणं सूताद् द्विगुणितं चारयेद् वा चतुर्गुणितं सूताच्चतुर्गुणितं वा अष्टगुणं सूतादष्टगुणितं वा षोडशगुणं सूतात् षोडशगुणितं वा द्वात्रिंशतागुणितं सूताद् द्वात्रिंशद्गुणितं चारयेत्

atra vikalpo dviguṇaṃ sūtād dviguṇitaṃ cārayed vā caturguṇitaṃ sūtāccaturguṇitaṃ vā aṣṭaguṇaṃ sūtādaṣṭaguṇitaṃ vā ṣoḍaśaguṇaṃ sūtāt ṣoḍaśaguṇitaṃ vā dvātriṃśatāguṇitaṃ sūtād dvātriṃśadguṇitaṃ cārayet

3.13.2.5

तेन विधानेन पूर्वोक्तेन विधानेन त्रुटिशो दत्त्वेत्यादिना

tena vidhānena pūrvoktena vidhānena truṭiśo dattvetyādinā

3.13.2.6

चारणा त्रिलक्षणा भवति त्रीणि लक्षणानि चिह्नानि यस्यां सा तथोक्ता

cāraṇā trilakṣaṇā bhavati trīṇi lakṣaṇāni cihnāni yasyāṃ sā tathoktā

Mugdhāvabodhinī