1.9.2.15

एतच्छरीरं तु सर्वोत्कृष्टमिति तात्पर्यार्थः

etaccharīraṃ tu sarvotkṛṣṭamiti tātparyārthaḥ

1.9.2.16

सा मुक्तिः पिण्डपातने इति वचनात्

sā muktiḥ piṇḍapātane iti vacanāt

1.10.2.1

सर्वसाधनं शरीरं मत्वाभिमतं दिशति भो जनाः सदा सर्वस्मिन् काले अहर्निशं यतनीयम् किं कृत्वा धनशरीरभोगान् अनित्यान् नश्वरान् मत्वा यतनीयम् इति

sarvasādhanaṃ śarīraṃ matvābhimataṃ diśati bho janāḥ sadā sarvasmin kāle aharniśaṃ yatanīyam kiṃ kṛtvā dhanaśarīrabhogān anityān naśvarān matvā yatanīyam iti

1.10.2.2

किं यथा शरीरं नित्यस्थायि भवति शरीरे नित्ये सर्वं नित्यम् इत्यर्थः

kiṃ yathā śarīraṃ nityasthāyi bhavati śarīre nitye sarvaṃ nityam ityarthaḥ

1.10.2.3

तस्य शरीरस्य नित्यस्य ज्ञानात् सर्वोत्कृष्टेनानेनैव शरीरं नित्यं भवेद् इत्यवबोधात् तस्यैवाभ्यासाच्च मुक्तिर् भवति

tasya śarīrasya nityasya jñānāt sarvotkṛṣṭenānenaiva śarīraṃ nityaṃ bhaved ityavabodhāt tasyaivābhyāsācca muktir bhavati

1.10.2.4

क्व सति स्थिरे देहे सति

kva sati sthire dehe sati

1.10.2.5

मनसो धर्मैः शरीराश्रितैः षङ्किकारश् च देहास्थिरत्वम् एतन्निषेधत्वं देहस्थिरत्वं

manaso dharmaiḥ śarīrāśritaiḥ ṣaṅkikāraś ca dehāsthiratvam etanniṣedhatvaṃ dehasthiratvaṃ

1.10.2.6

तदेवाह रामं प्रति गुरोर्वचनम्

tadevāha rāmaṃ prati gurorvacanam

1.10.2.6.2

न मोक्षो नभसः पृष्ठे न पाताले न भूतले

na mokṣo nabhasaḥ pṛṣṭhe na pātāle na bhūtale

1.10.2.6.3

सर्वाशासंक्षयश् चेतः शमो मोक्षम् इतीक्षते इति

sarvāśāsaṃkṣayaś cetaḥ śamo mokṣam itīkṣate iti

1.11.2.1

तस्य देहस्य स्थैर्येण स्थिरभावेन कृत्वा रसायनं जराव्याधिनाशनं प्रति समर्थं कारकतरम्

tasya dehasya sthairyeṇa sthirabhāvena kṛtvā rasāyanaṃ jarāvyādhināśanaṃ prati samarthaṃ kārakataram

1.11.2.2

अपीति निश्चयेन

apīti niścayena

1.11.2.3

किं सूतलोहादिः सूतः पारदः लोहाः स्वर्णादयो नवकाः कृत्रिमाकृत्रिमभेदयुक्ताः राजरीतिखर्परीघोषाः कृत्रिमाः स्वर्णतारताम्रनागवङ्गलोहा अकृत्रिमाः आदिशब्दान्महारसा उपरसाश्च ज्ञातव्याः

kiṃ sūtalohādiḥ sūtaḥ pāradaḥ lohāḥ svarṇādayo navakāḥ kṛtrimākṛtrimabhedayuktāḥ rājarītikharparīghoṣāḥ kṛtrimāḥ svarṇatāratāmranāgavaṅgalohā akṛtrimāḥ ādiśabdānmahārasā uparasāśca jñātavyāḥ

1.11.2.4

के त इमे रसावतारे यथा

ke ta ime rasāvatāre yathā

1.11.2.4.2

हिङ्गूलताप्यविमलाचलसस्यकान्तवैक्रान्तपक्षिपतयश् च महारसाः स्युः

hiṅgūlatāpyavimalācalasasyakāntavaikrāntapakṣipatayaś ca mahārasāḥ syuḥ

1.11.2.4.3

सौवीरगन्धकशिलालविरङ्गधातुकासीसकांक्ष्य् उपरसाः कथिता रसज्ञैः

uparasāḥ kathitā rasajñaiḥ iti

1.11.2.5

अथवा स्थैर्येण समर्थे तत् देहं प्रति रसायनं किं सूतलोहादि

athavā sthairyeṇa samarthe tat dehaṃ prati rasāyanaṃ kiṃ sūtalohādi

1.11.2.6

सूते यदभिव्याप्तं ग्रासमानेन लोहादि तत्तथोक्तं सूते इति अभिव्यापके

sūte yadabhivyāptaṃ grāsamānena lohādi tattathoktaṃ sūte iti abhivyāpake

1.11.2.7

अधिकरणे सप्तमी

adhikaraṇe saptamī

1.11.2.8

तद्देहं स्वयमस्थिरम् अस्थिरीभावत्वभावं पुनर् दाह्यं दग्धुं शक्यं पुनः क्लेद्यम् आर्द्रीभावेन शीर्णयितुं शक्यं पुनः शोध्यं शोषयितुम् अग्निजलानिलैः दाह्यं क्लेद्यं शोष्यं च शरीरमित्यर्थः

taddehaṃ svayamasthiram asthirībhāvatvabhāvaṃ punar dāhyaṃ dagdhuṃ śakyaṃ punaḥ kledyam ārdrībhāvena śīrṇayituṃ śakyaṃ punaḥ śodhyaṃ śoṣayitum agnijalānilaiḥ dāhyaṃ kledyaṃ śoṣyaṃ ca śarīramityarthaḥ

Mugdhāvabodhinī