4.8.2.2

तदुक्तं तत्रभवद्भिः सद्योज्योतिःपादैः

taduktaṃ tatrabhavadbhiḥ sadyojyotiḥpādaiḥ

4.8.2.2.2

जगति कृते तत्रार्धं मन्त्राणां शिवसमाहृतान् पुंसः

jagati kṛte tatrārdhaṃ mantrāṇāṃ śivasamāhṛtān puṃsaḥ

4.8.2.2.3

अनुगृह्य याति हि विना दैशिकमूर्तिं प्रयुक्तमीशेन

anugṛhya yāti hi vinā daiśikamūrtiṃ prayuktamīśena

4.8.2.3

इति

iti

4.8.2.4

इत्थं मन्त्रानुक्त्वा मन्त्रेश्वरान्वक्तुम् आह

itthaṃ mantrānuktvā mantreśvarānvaktum āha

4.9.2.1

तच् च सात्मकमाक्रम्य विश्रमायावतिष्ठते

tac ca sātmakamākramya viśramāyāvatiṣṭhate

4.9.2.2

इति अन्तर्विश्रान्ताणुसंघातं मायातत्त्वं वक्ष्यमाणं तस्माद् ग्रन्थितत्त्वतस् तद्गर्भाधिकारिणां कलाद्यारब्धशरीराणां मण्डल्यादीनां पतीनामष्टादशाधिकं शतम् अनन्तेशाद्यभिव्यक्तः परमेश्वरः करोति कलाद्यारब्धदेहत्वम् एषां करोतीत्यर्थः

iti antarviśrāntāṇusaṃghātaṃ māyātattvaṃ vakṣyamāṇaṃ tasmād granthitattvatas tadgarbhādhikāriṇāṃ kalādyārabdhaśarīrāṇāṃ maṇḍalyādīnāṃ patīnāmaṣṭādaśādhikaṃ śatam ananteśādyabhivyaktaḥ parameśvaraḥ karoti kalādyārabdhadehatvam eṣāṃ karotītyarthaḥ

4.9.2.3

ननु च

nanu ca

4.9.2.3.2

अष्टादशाधिकं चान्यच्छतं मायाधिकारिणाम्

aṣṭādaśādhikaṃ cānyacchataṃ māyādhikāriṇām

4.9.2.3.3

विद्येश्वराणाम्

vidyeśvarāṇām

4.9.2.4

इत्यादिना साक्षात् परमेश्वरानुगृहीतत्वम् एषामुक्तम् इह त्व् अनन्ताद्यभिव्यक्तस्य भगवतस् तत्करणमुच्यत इति विरोधः

ityādinā sākṣāt parameśvarānugṛhītatvam eṣāmuktam iha tv anantādyabhivyaktasya bhagavatas tatkaraṇamucyata iti virodhaḥ

4.9.2.5

नैवं यतोऽनन्तादीनामेव कलादियोगकरणे कर्तृत्वं नतु परमेश्वरस्य

naivaṃ yato'nantādīnāmeva kalādiyogakaraṇe kartṛtvaṃ natu parameśvarasya

4.9.2.5.2

शुद्धेऽध्वनि शिवः कर्ता प्रोक्तोऽनन्तोऽसिते प्रभुः

śuddhe'dhvani śivaḥ kartā prokto'nanto'site prabhuḥ

4.9.2.5.3

इति श्रुतेः

iti śruteḥ

4.9.2.6

स तु कलादियोगिनो भोगभुजस्तान् साक्षादनुगृह्णातीति न कश्चिद्दोषः

sa tu kalādiyogino bhogabhujastān sākṣādanugṛhṇātīti na kaściddoṣaḥ

4.9.2.7

ते ऽप्यन्येषां विनियोक्तार इत्याह

te 'pyanyeṣāṃ viniyoktāra ityāha

4.10.2.1

तानपि मण्डलिप्रभृतीन् अष्टाव् अधिष्ठाय स परमेश्वरोऽन्यानपि ब्रह्मप्रभृतीन् समलान् भुवनेशान् उत्तेजितदृक्क्रियाशक्तीन् करोतीति

tānapi maṇḍaliprabhṛtīn aṣṭāv adhiṣṭhāya sa parameśvaro'nyānapi brahmaprabhṛtīn samalān bhuvaneśān uttejitadṛkkriyāśaktīn karotīti

4.10.2.2

किंविधान् इत्याह येभ्यः सर्वमिदं जगत् स्थावरजङ्गमलक्षणम् आविर्भवतीति शेषः

kiṃvidhān ityāha yebhyaḥ sarvamidaṃ jagat sthāvarajaṅgamalakṣaṇam āvirbhavatīti śeṣaḥ

4.10.2.3

येषां शक्तिः कर्मनिबन्धना कर्मपाशो येषाम् उपरोधकत्वान् न निवृत्तः सकलानामेवैषां परमेश्वराद् अनुग्रहो यतः

yeṣāṃ śaktiḥ karmanibandhanā karmapāśo yeṣām uparodhakatvān na nivṛttaḥ sakalānāmevaiṣāṃ parameśvarād anugraho yataḥ

4.10.2.4

न परमेतानेव करोति यावत्

na parametāneva karoti yāvat

Mṛgendraṭīkā