2.162

सम्मानाद् ब्राह्मणो नित्यम् उद्विजेत विषाद् इव

sammānād brāhmaṇo nityam udvijeta viṣād iva

2.162.2

अमृतस्यैव चाकाङ्क्षेद् अवमानस्य सर्वदा

amṛtasyaiva cākāṅkṣed avamānasya sarvadā

2.163

सुखं ह्य् अवमतः शेते सुखं च प्रतिबुध्यते

sukhaṃ hy avamataḥ śete sukhaṃ ca pratibudhyate

2.163.2

सुखं चरति लोके ऽस्मिन्न् अवमन्ता विनश्यति

sukhaṃ carati loke 'sminn avamantā vinaśyati

2.164

अनेन क्रमयोगेन संस्कृतात्मा द्विजः शनैः

anena kramayogena saṃskṛtātmā dvijaḥ śanaiḥ

2.164.2

गुरौ वसन् संचिनुयाद् ब्रह्माधिगमिकं तपः

gurau vasan saṃcinuyād brahmādhigamikaṃ tapaḥ

2.165

तपोविशेषैर् विविधैर् व्रतैश् च विधिचोदितैः

tapoviśeṣair vividhair vrataiś ca vidhicoditaiḥ

2.165.2

वेदः कृत्स्नो ऽधिगन्तव्यः सरहस्यो द्विजन्मना

vedaḥ kṛtsno 'dhigantavyaḥ sarahasyo dvijanmanā

2.166

वेदम् एव सदाभ्यस्येत् तपस् तप्स्यन् द्विजोत्तमः

vedam eva sadābhyasyet tapas tapsyan dvijottamaḥ

2.166.2

वेदाभ्यासो हि विप्रस्य तपः परम् इहोच्यते

vedābhyāso hi viprasya tapaḥ param ihocyate

2.167

आ हैव स नखाग्रेभ्यः परमं तप्यते तपः

ā haiva sa nakhāgrebhyaḥ paramaṃ tapyate tapaḥ

2.167.2

यः स्रग्व्य् अपि द्विजो ऽधीते स्वाध्यायं शक्तितो ऽन्वहम्

yaḥ sragvy api dvijo 'dhīte svādhyāyaṃ śaktito 'nvaham

2.168

यो ऽनधीत्य द्विजो वेदम् अन्यत्र कुरुते श्रमम्

yo 'nadhītya dvijo vedam anyatra kurute śramam

2.168.2

स जीवन्न् एव शूद्रत्वम् आशु गच्छति सान्वयः

sa jīvann eva śūdratvam āśu gacchati sānvayaḥ

2.169

मातुर् अग्रे ऽधिजननं द्वितीयं मौञ्जिबन्धने

mātur agre 'dhijananaṃ dvitīyaṃ mauñjibandhane

2.169.2

तृतीयं यज्ञदीक्षायां द्विजस्य श्रुतिचोदनात्

tṛtīyaṃ yajñadīkṣāyāṃ dvijasya śruticodanāt

2.170

तत्र यद् ब्रह्मजन्मास्य मौञ्जीबन्धनचिह्नितम्

tatra yad brahmajanmāsya mauñjībandhanacihnitam

2.170.2

तत्रास्य माता सावित्री पिता त्व् आचार्य उच्यते

tatrāsya mātā sāvitrī pitā tv ācārya ucyate

2.171

वेदप्रदानाद् आचार्यं पितरं परिचक्षते

vedapradānād ācāryaṃ pitaraṃ paricakṣate

2.171.2

न ह्य् अस्मिन् युज्यते कर्म किंचिद् आ मौञ्जिबन्धनात्

na hy asmin yujyate karma kiṃcid ā mauñjibandhanāt

Manusmṛti