12.69.14

यदा तु हीनं नृपतिर् विद्याद् आत्मानम् आत्मना

yadā tu hīnaṃ nṛpatir vidyād ātmānam ātmanā

12.69.14.2

अमात्यैः सह संमन्त्र्य कुर्यात् संधिं बलीयसा

amātyaiḥ saha saṃmantrya kuryāt saṃdhiṃ balīyasā

12.69.15

अज्ञायमानो हीनत्वे कुर्यात् संधिं परेण वै

ajñāyamāno hīnatve kuryāt saṃdhiṃ pareṇa vai

12.69.15.2

लिप्सुर् वा कंचिद् एवार्थं त्वरमाणो विचक्षणः

lipsur vā kaṃcid evārthaṃ tvaramāṇo vicakṣaṇaḥ

12.69.16

गुणवन्तो महोत्साहा धर्मज्ञाः साधवश्च ये

guṇavanto mahotsāhā dharmajñāḥ sādhavaśca ye

12.69.16.2

संदधीत नृपस्तैश्च राष्ट्रं धर्मेण पालयन्

saṃdadhīta nṛpastaiśca rāṣṭraṃ dharmeṇa pālayan

12.69.17

उच्छिद्यमानम् आत्मानं ज्ञात्वा राजा महामतिः

ucchidyamānam ātmānaṃ jñātvā rājā mahāmatiḥ

12.69.17.2

पूर्वापकारिणो हन्याल् लोकद्विष्टांश्च सर्वशः

pūrvāpakāriṇo hanyāl lokadviṣṭāṃśca sarvaśaḥ

12.69.18

यो नोपकर्तुं शक्नोति नापकर्तुं महीपतिः

yo nopakartuṃ śaknoti nāpakartuṃ mahīpatiḥ

12.69.18.2

अशक्यरूपश्चोद्धर्तुम् उपेक्ष्यस्तादृशो भवेत्

aśakyarūpaścoddhartum upekṣyastādṛśo bhavet

12.69.19

यात्रां यायाद् अविज्ञातम् अनाक्रन्दम् अनन्तरम्

yātrāṃ yāyād avijñātam anākrandam anantaram

12.69.19.2

व्यासक्तं च प्रमत्तं च दुर्बलं च विचक्षणः

vyāsaktaṃ ca pramattaṃ ca durbalaṃ ca vicakṣaṇaḥ

12.69.20

यात्राम् आज्ञापयेद् वीरः कल्यपुष्टबलः सुखी

yātrām ājñāpayed vīraḥ kalyapuṣṭabalaḥ sukhī

12.69.20.2

पूर्वं कृत्वा विधानं च यात्रायां नगरे तथा

pūrvaṃ kṛtvā vidhānaṃ ca yātrāyāṃ nagare tathā

12.69.21

न च वश्यो भवेद् अस्य नृपो यद्यपि वीर्यवान्

na ca vaśyo bhaved asya nṛpo yadyapi vīryavān

12.69.21.2

हीनश्च बलवीर्याभ्यां कर्शयंस्तं परावसेत्

hīnaśca balavīryābhyāṃ karśayaṃstaṃ parāvaset

12.69.22

राष्ट्रं च पीडयेत् तस्य शस्त्राग्निविषमूर्छनैः

rāṣṭraṃ ca pīḍayet tasya śastrāgniviṣamūrchanaiḥ

12.69.22.2

अमात्यवल्लभानां च विवादांस्तस्य कारयेत्

amātyavallabhānāṃ ca vivādāṃstasya kārayet

12.69.22.3

वर्जनीयं सदा युद्धं राज्यकामेन धीमता

varjanīyaṃ sadā yuddhaṃ rājyakāmena dhīmatā

12.69.23

उपायैस्त्रिभिर् आदानम् अर्थस्याह बृहस्पतिः

upāyaistribhir ādānam arthasyāha bṛhaspatiḥ