12.27.23

प्रायोपविष्टं जानीध्वम् अद्य मां गुरुघातिनम्

prāyopaviṣṭaṃ jānīdhvam adya māṃ gurughātinam

12.27.23.2

जातिष्वन्यास्वपि यथा न भवेयं कुलान्तकृत्

jātiṣvanyāsvapi yathā na bhaveyaṃ kulāntakṛt

12.27.24

न भोक्ष्ये न च पानीयम् उपयोक्ष्ये कथंचन

na bhokṣye na ca pānīyam upayokṣye kathaṃcana

12.27.24.2

शोषयिष्ये प्रियान् प्राणान् इहस्थो ऽहं तपोधन

śoṣayiṣye priyān prāṇān ihastho 'haṃ tapodhana

12.27.25

यथेष्टं गम्यतां कामम् अनुजाने प्रसाद्य वः

yatheṣṭaṃ gamyatāṃ kāmam anujāne prasādya vaḥ

12.27.25.2

सर्वे माम् अनुजानीत त्यक्ष्यामीदं कलेवरम्

sarve mām anujānīta tyakṣyāmīdaṃ kalevaram

12.27.26

वैशंपायन उवाच

vaiśaṃpāyana uvāca

12.27.26.2

तम् एवंवादिनं पार्थं बन्धुशोकेन विह्वलम्

tam evaṃvādinaṃ pārthaṃ bandhuśokena vihvalam

12.27.26.3

मैवम् इत्यब्रवीद् व्यासो निगृह्य मुनिसत्तमः

maivam ityabravīd vyāso nigṛhya munisattamaḥ

12.27.27

अतिवेलं महाराज न शोकं कर्तुम् अर्हसि

ativelaṃ mahārāja na śokaṃ kartum arhasi

12.27.27.2

पुनर् उक्तं प्रवक्ष्यामि दिष्टम् एतद् इति प्रभो

punar uktaṃ pravakṣyāmi diṣṭam etad iti prabho

12.27.28

संयोगा विप्रयोगाश्च जातानां प्राणिनां ध्रुवम्

saṃyogā viprayogāśca jātānāṃ prāṇināṃ dhruvam

12.27.28.2

बुद्बुदा इव तोयेषु भवन्ति न भवन्ति च

budbudā iva toyeṣu bhavanti na bhavanti ca

12.27.29

सर्वे क्षयान्ता निचयाः पतनान्ताः समुच्छ्रयाः

sarve kṣayāntā nicayāḥ patanāntāḥ samucchrayāḥ

12.27.29.2

संयोगा विप्रयोगान्ता मरणान्तं हि जीवितम्

saṃyogā viprayogāntā maraṇāntaṃ hi jīvitam

12.27.30

सुखं दुःखान्तम् आलस्यं दाक्ष्यं दुःखं सुखोदयम्

sukhaṃ duḥkhāntam ālasyaṃ dākṣyaṃ duḥkhaṃ sukhodayam

12.27.30.2

भूतिः श्रीर् ह्रीर् धृतिः सिद्धिर् नादक्षे निवसन्त्युत

bhūtiḥ śrīr hrīr dhṛtiḥ siddhir nādakṣe nivasantyuta

12.27.31

नालं सुखाय सुहृदो नालं दुःखाय दुर्हृदः

nālaṃ sukhāya suhṛdo nālaṃ duḥkhāya durhṛdaḥ

12.27.31.2

न च प्रज्ञालम् अर्थेभ्यो न सुखेभ्यो ऽप्यलं धनम्

na ca prajñālam arthebhyo na sukhebhyo 'pyalaṃ dhanam

12.27.32

यथा सृष्टो ऽसि कौन्तेय धात्रा कर्मसु तत् कुरु

yathā sṛṣṭo 'si kaunteya dhātrā karmasu tat kuru