11.11.28.2

तव राजेन्द्र तेन त्वं भीमसेनं जिघांससि

tava rājendra tena tvaṃ bhīmasenaṃ jighāṃsasi

11.11.29

न च ते तत् क्षमं राजन् हन्यास्त्वं यद् वृकोदरम्

na ca te tat kṣamaṃ rājan hanyāstvaṃ yad vṛkodaram

11.11.29.2

न हि पुत्रा महाराज जीवेयुस्ते कथंचन

na hi putrā mahārāja jīveyuste kathaṃcana

11.11.30

तस्माद् यत् कृतम् अस्माभिर् मन्यमानैः क्षमं प्रति

tasmād yat kṛtam asmābhir manyamānaiḥ kṣamaṃ prati

11.11.30.2

अनुमन्यस्व तत् सर्वं मा च शोके मनः कृथाः

anumanyasva tat sarvaṃ mā ca śoke manaḥ kṛthāḥ

11.12.1

वैशंपायन उवाच

vaiśaṃpāyana uvāca

11.12.1.2

तत एनम् उपातिष्ठञ् शौचार्थं परिचारकाः

tata enam upātiṣṭhañ śaucārthaṃ paricārakāḥ

11.12.1.3

कृतशौचं पुनश्चैनं प्रोवाच मधुसूदनः

kṛtaśaucaṃ punaścainaṃ provāca madhusūdanaḥ

11.12.2

राजन्न् अधीता वेदास्ते शास्त्राणि विविधानि च

rājann adhītā vedāste śāstrāṇi vividhāni ca

11.12.2.2

श्रुतानि च पुराणानि राजधर्माश्च केवलाः

śrutāni ca purāṇāni rājadharmāśca kevalāḥ

11.12.3

एवं विद्वान्महाप्राज्ञ नाकार्षीर् वचनं तदा

evaṃ vidvānmahāprājña nākārṣīr vacanaṃ tadā

11.12.3.2

पाण्डवान् अधिकाञ् जानन् बले शौर्ये च कौरव

pāṇḍavān adhikāñ jānan bale śaurye ca kaurava

11.12.4

राजा हि यः स्थिरप्रज्ञः स्वयं दोषान् अवेक्षते

rājā hi yaḥ sthiraprajñaḥ svayaṃ doṣān avekṣate

11.12.4.2

देशकालविभागं च परं श्रेयः स विन्दति

deśakālavibhāgaṃ ca paraṃ śreyaḥ sa vindati

11.12.5

उच्यमानं च यः श्रेयो गृह्णीते नो हिताहिते

ucyamānaṃ ca yaḥ śreyo gṛhṇīte no hitāhite

11.12.5.2

आपदं समनुप्राप्य स शोचत्यनये स्थितः

āpadaṃ samanuprāpya sa śocatyanaye sthitaḥ

11.12.6

ततो ऽन्यवृत्तम् आत्मानं समवेक्षस्व भारत

tato 'nyavṛttam ātmānaṃ samavekṣasva bhārata

11.12.6.2

राजंस्त्वं ह्यविधेयात्मा दुर्योधनवशे स्थितः

rājaṃstvaṃ hyavidheyātmā duryodhanavaśe sthitaḥ

11.12.7

आत्मापराधाद् आयस्तस्तत् किं भीमं जिघांससि

ātmāparādhād āyastastat kiṃ bhīmaṃ jighāṃsasi

11.12.7.2

तस्मात् संयच्छ कोपं त्वं स्वम् अनुस्मृत्य दुष्कृतम्

tasmāt saṃyaccha kopaṃ tvaṃ svam anusmṛtya duṣkṛtam