12.309.86.2

स्वजनस्तु दरिद्राणां जीवताम् एव नश्यति

svajanastu daridrāṇāṃ jīvatām eva naśyati

12.309.87

संचिनोत्यशुभं कर्म कलत्रापेक्षया नरः

saṃcinotyaśubhaṃ karma kalatrāpekṣayā naraḥ

12.309.87.2

ततः क्लेशम् अवाप्नोति परत्रेह तथैव च

tataḥ kleśam avāpnoti paratreha tathaiva ca

12.309.88

पश्य त्वं छिद्रभूतं हि जीवलोकं स्वकर्मणा

paśya tvaṃ chidrabhūtaṃ hi jīvalokaṃ svakarmaṇā

12.309.88.2

तत् कुरुष्व तथा पुत्र कृत्स्नं यत् समुदाहृतम्

tat kuruṣva tathā putra kṛtsnaṃ yat samudāhṛtam

12.309.89

तद् एतत् सम्प्रदृश्यैव कर्मभूमिं प्रविश्य ताम्

tad etat sampradṛśyaiva karmabhūmiṃ praviśya tām

12.309.89.2

शुभान्याचरितव्यानि परलोकम् अभीप्सता

śubhānyācaritavyāni paralokam abhīpsatā

12.309.90

मासर्तुसंज्ञापरिवर्तकेन सूर्याग्निना रात्रिदिवेन्धनेन

māsartusaṃjñāparivartakena sūryāgninā rātridivendhanena

12.309.90.2

स्वकर्मनिष्ठाफलसाक्षिकेण भूतानि कालः पचति प्रसह्य

svakarmaniṣṭhāphalasākṣikeṇa bhūtāni kālaḥ pacati prasahya

12.309.91

धनेन किं यन्न ददाति नाश्नुते बलेन किं येन रिपून्न बाधते

dhanena kiṃ yanna dadāti nāśnute balena kiṃ yena ripūnna bādhate

12.309.91.2

श्रुतेन किं येन न धर्मम् आचरेत् किम् आत्मना यो न जितेन्द्रियो वशी

śrutena kiṃ yena na dharmam ācaret kim ātmanā yo na jitendriyo vaśī

12.309.92

इदं द्वैपायनवचो हितम् उक्तं निशम्य तु

idaṃ dvaipāyanavaco hitam uktaṃ niśamya tu

12.309.92.2

शुको गतः परित्यज्य पितरं मोक्षदेशिकम्

śuko gataḥ parityajya pitaraṃ mokṣadeśikam

12.310.1

युधिष्ठिर उवाच

yudhiṣṭhira uvāca

12.310.1.2

कथं व्यासस्य धर्मात्मा शुको जज्ञे महातपाः

kathaṃ vyāsasya dharmātmā śuko jajñe mahātapāḥ

12.310.1.3

सिद्धिं च परमां प्राप्तस्तन्मे ब्रूहि पितामह

siddhiṃ ca paramāṃ prāptastanme brūhi pitāmaha

12.310.2

कस्यां चोत्पादयामास शुकं व्यासस्तपोधनः

kasyāṃ cotpādayāmāsa śukaṃ vyāsastapodhanaḥ

12.310.2.2

न ह्यस्य जननीं विद्म जन्म चाग्र्यं महात्मनः

na hyasya jananīṃ vidma janma cāgryaṃ mahātmanaḥ

12.310.3

कथं च बालस्य सतः सूक्ष्मज्ञाने गता मतिः

kathaṃ ca bālasya sataḥ sūkṣmajñāne gatā matiḥ

12.310.3.2

यथा नान्यस्य लोके ऽस्मिन् द्वितीयस्येह कस्यचित्

yathā nānyasya loke 'smin dvitīyasyeha kasyacit