5.37.45.2

तेन सर्वम् इदं बुद्धं प्रकृतिर् विकृतिश्च या

tena sarvam idaṃ buddhaṃ prakṛtir vikṛtiśca yā

5.37.46

यो धर्मम् अर्थं कामं च यथाकालं निषेवते

yo dharmam arthaṃ kāmaṃ ca yathākālaṃ niṣevate

5.37.46.2

धर्मार्थकामसंयोगं सो ऽमुत्रेह च विन्दति

dharmārthakāmasaṃyogaṃ so 'mutreha ca vindati

5.37.47

संनियच्छति यो वेगम् उत्थितं क्रोधहर्षयोः

saṃniyacchati yo vegam utthitaṃ krodhaharṣayoḥ

5.37.47.2

स श्रियो भाजनं राजन् यश्चापत्सु न मुह्यति

sa śriyo bhājanaṃ rājan yaścāpatsu na muhyati

5.37.48

बलं पञ्चविधं नित्यं पुरुषाणां निबोध मे

balaṃ pañcavidhaṃ nityaṃ puruṣāṇāṃ nibodha me

5.37.48.2

यत् तु बाहुबलं नाम कनिष्ठं बलम् उच्यते

yat tu bāhubalaṃ nāma kaniṣṭhaṃ balam ucyate

5.37.49

अमात्यलाभो भद्रं ते द्वितीयं बलम् उच्यते

amātyalābho bhadraṃ te dvitīyaṃ balam ucyate

5.37.49.2

धनलाभस्तृतीयं तु बलम् आहुर् जिगीषवः

dhanalābhastṛtīyaṃ tu balam āhur jigīṣavaḥ

5.37.50

यत् त्वस्य सहजं राजन् पितृपैतामहं बलम्

yat tvasya sahajaṃ rājan pitṛpaitāmahaṃ balam

5.37.50.2

अभिजातबलं नाम तच्चतुर्थं बलं स्मृतम्

abhijātabalaṃ nāma taccaturthaṃ balaṃ smṛtam

5.37.51

येन त्वेतानि सर्वाणि संगृहीतानि भारत

yena tvetāni sarvāṇi saṃgṛhītāni bhārata

5.37.51.2

यद् बलानां बलं श्रेष्ठं तत् प्रज्ञाबलम् उच्यते

yad balānāṃ balaṃ śreṣṭhaṃ tat prajñābalam ucyate

5.37.52

महते यो ऽपकाराय नरस्य प्रभवेन्नरः

mahate yo 'pakārāya narasya prabhavennaraḥ

5.37.52.2

तेन वैरं समासज्य दूरस्थो ऽस्मीति नाश्वसेत्

tena vairaṃ samāsajya dūrastho 'smīti nāśvaset

5.37.53

स्त्रीषु राजसु सर्पेषु स्वाध्याये शत्रुसेविषु

strīṣu rājasu sarpeṣu svādhyāye śatruseviṣu

5.37.53.2

भोगे चायुषि विश्वासं कः प्राज्ञः कर्तुम् अर्हति

bhoge cāyuṣi viśvāsaṃ kaḥ prājñaḥ kartum arhati

5.37.54

प्रज्ञाशरेणाभिहतस्य जन्तोश् चिकित्सकाः सन्ति न चौषधानि

prajñāśareṇābhihatasya jantoś cikitsakāḥ santi na cauṣadhāni

5.37.54.2

न होममन्त्रा न च मङ्गलानि नाथर्वणा नाप्यगदाः सुसिद्धाः

na homamantrā na ca maṅgalāni nātharvaṇā nāpyagadāḥ susiddhāḥ

5.37.55

सर्पश्चाग्निश्च सिंहश्च कुलपुत्रश्च भारत

sarpaścāgniśca siṃhaśca kulaputraśca bhārata