1.1.54.3

को ह्यन्यः पुण्डरीकाक्षान् महाभारतकृद् भवेत्

ko hyanyaḥ puṇḍarīkākṣān mahābhāratakṛd bhavet

1.1.54.4

भाति सर्वेषु वेदेषु रतिः सर्वेषु जन्तुषु

bhāti sarveṣu vedeṣu ratiḥ sarveṣu jantuṣu

1.1.54.5

तरणं सर्वलोकानां तस्माद् भारतम् उच्यते

taraṇaṃ sarvalokānāṃ tasmād bhāratam ucyate

1.1.54.6

मातुर् नियोगाद् धर्मात्मा गाङ्गेयस्य च धीमतः

mātur niyogād dharmātmā gāṅgeyasya ca dhīmataḥ

1.1.55

क्षेत्रे विचित्रवीर्यस्य कृष्णद्वैपायनः पुरा

kṣetre vicitravīryasya kṛṣṇadvaipāyanaḥ purā

1.1.55.2

त्रीन् अग्नीन् इव कौरव्याञ्जनयामास वीर्यवान्

trīn agnīn iva kauravyāñjanayāmāsa vīryavān

1.1.56

उत्पाद्य धृतराष्ट्रं च पाण्डुं विदुरम् एव च

utpādya dhṛtarāṣṭraṃ ca pāṇḍuṃ viduram eva ca

1.1.56.2

जगाम तपसे धीमान् पुनर् एवाश्रमं प्रति

jagāma tapase dhīmān punar evāśramaṃ prati

1.1.57

तेषु जातेषु वृद्धेषु गतेषु परमां गतिम्

teṣu jāteṣu vṛddheṣu gateṣu paramāṃ gatim

1.1.57.2

एवं वै संग्रहाध्यायः पूर्वम् एव महर्षिणा

evaṃ vai saṃgrahādhyāyaḥ pūrvam eva maharṣiṇā

1.1.57.3

क्रमणप्रस्तरैर् युक्तः कथंचिद् अप्यतीव हि

kramaṇaprastarair yuktaḥ kathaṃcid apyatīva hi

1.1.57.4

एतदर्थं च विहितः संग्रहो ऽयं यथाश्रुतः

etadarthaṃ ca vihitaḥ saṃgraho 'yaṃ yathāśrutaḥ

1.1.57.5

तच्छ्रुत्वा सर्वम् आख्यातं लोके ज्ञास्यन्ति मानवाः

tacchrutvā sarvam ākhyātaṃ loke jñāsyanti mānavāḥ

1.1.57.6

अब्रवीद् भारतं लोके मानुषे ऽस्मिन् महान् ऋषिः

abravīd bhārataṃ loke mānuṣe 'smin mahān ṛṣiḥ

1.1.58

जनमेजयेन पृष्टः सन् ब्राह्मणैश्च सहस्रशः

janamejayena pṛṣṭaḥ san brāhmaṇaiśca sahasraśaḥ

1.1.58.2

शशास शिष्यम् आसीनं वैशम्पायनम् अन्तिके

śaśāsa śiṣyam āsīnaṃ vaiśampāyanam antike

1.1.59

स सदस्यैः सहासीनः श्रावयामास भारतम्

sa sadasyaiḥ sahāsīnaḥ śrāvayāmāsa bhāratam

1.1.59.2

कर्मान्तरेषु यज्ञस्य चोद्यमानः पुनः पुनः

karmāntareṣu yajñasya codyamānaḥ punaḥ punaḥ

1.1.60

विस्तरं कुरुवंशस्य गान्धार्या धर्मशीलताम्

vistaraṃ kuruvaṃśasya gāndhāryā dharmaśīlatām

1.1.60.2

क्षत्तुः प्रज्ञां धृतिं कुन्त्याः सम्यग् द्वैपायनो ऽब्रवीत्

kṣattuḥ prajñāṃ dhṛtiṃ kuntyāḥ samyag dvaipāyano 'bravīt