1.3.3

प्रयोगग्रहणं त्वासाम्

prayogagrahaṇaṃ tvāsām

1.3.3.2

प्रयोगस्य च शास्त्रपूर्वकत्वाद् इति वात्स्यायनः

prayogasya ca śāstrapūrvakatvād iti vātsyāyanaḥ

1.3.4

तन् न केवलम् इहैव

tan na kevalam ihaiva

1.3.4.2

सर्वत्र हि लोके कतिचिद् एव शास्त्रज्ञाः

sarvatra hi loke katicid eva śāstrajñāḥ

1.3.4.3

सर्वजनविषयश्च प्रयोगः

sarvajanaviṣayaśca prayogaḥ

1.3.5

प्रयोगस्य च दूरस्थम् अपि शास्त्रम् एव हेतुः

prayogasya ca dūrastham api śāstram eva hetuḥ

1.3.6

अस्ति व्याकरणम् इत्यवैयाकरणा अपि याज्ञिका ऊहं क्रतुषु प्रयुञ्जते

asti vyākaraṇam ityavaiyākaraṇā api yājñikā ūhaṃ kratuṣu prayuñjate

1.3.7

अस्ति ज्यौतिषम् इति पुण्याहेषु कर्म कुर्वते

asti jyautiṣam iti puṇyāheṣu karma kurvate

1.3.8

तथाश्वारोहा गजारोहाश्चाश्वान् गजांश्चानधिगतशास्त्रा अपि विनयन्ते

tathāśvārohā gajārohāścāśvān gajāṃścānadhigataśāstrā api vinayante

1.3.9

तथास्ति राजेति दूरस्था अपि जनपदा न मर्यादाम् अतिवर्तन्ते तद्वद् एतत्

tathāsti rājeti dūrasthā api janapadā na maryādām ativartante tadvad etat

1.3.10

सन्त्यपि खलु शास्त्रप्रहतबुद्धयो गणिका राजपुत्र्यो महामात्रदुहितरश्च

santyapi khalu śāstraprahatabuddhayo gaṇikā rājaputryo mahāmātraduhitaraśca

1.3.11

तस्माद् वैश्वासिकाज्जनाद् रहसि प्रयोगाञ्छास्त्रम् एकदेशं वा स्त्री गृह्णीयात्

tasmād vaiśvāsikājjanād rahasi prayogāñchāstram ekadeśaṃ vā strī gṛhṇīyāt

1.3.12

अभ्यासप्रयोज्यांश्च चातुःषष्टिकान् योगान् कन्या रहस्येकाकिन्यभ्यसेत्

abhyāsaprayojyāṃśca cātuḥṣaṣṭikān yogān kanyā rahasyekākinyabhyaset

1.3.13

आचार्यास्तु कन्यानां प्रवृत्तपुरुषसंप्रयोगा सहसम्प्रवृद्धा धात्रेयिका

ācāryāstu kanyānāṃ pravṛttapuruṣasaṃprayogā sahasampravṛddhā dhātreyikā

1.3.13.2

तथाभूता वा निरत्ययसंभाषणा सखी

tathābhūtā vā niratyayasaṃbhāṣaṇā sakhī

1.3.13.3

सवयाश्च मातृष्वसा

savayāśca mātṛṣvasā

1.3.13.4

विश्रब्धा तत्स्थानीया वृद्धदासी

viśrabdhā tatsthānīyā vṛddhadāsī

1.3.13.5

पूर्वसंसृष्टा वा भिक्षुकी

pūrvasaṃsṛṣṭā vā bhikṣukī

1.3.13.6

स्वसा च विश्वासप्रयोगात्

svasā ca viśvāsaprayogāt

1.3.14

गीतं वाद्यं नृत्यं आलेख्यं विशेषकछेद्यं तण्डुलकुसुमवलिविकाराः पुष्पास्तरणं दशनवसनाङ्गरागः मणिभूमिकाकर्म शयनरचनम् उदकवाद्यम् उदकाघातः चित्राश्च योगाः माल्यग्रथनविकल्पाः शेखरकापीडयोजनं नेपथ्यप्रयोगाः कर्णपत्त्रभङ्गाः गन्धयुक्तिः भूषणयोजनम् ऐन्द्रजालाः कौचुमाराश् च योगाः हस्तलाघवं विचित्रशाकयूषभक्ष्यविकारक्रिया पानकरसरागासवयोजनं सूचीवानकर्माणि सूत्रक्रीडा वीणाडमरुकवाद्यानि प्रहेलिका प्रतिमाला दुर्वाचकयोगाः पुस्तकवाचनं नाटकाख्यायिकादर्शनं काव्यसमस्यापूरणं पट्टिकावेत्रवानविकल्पाः तक्षकर्माणि तक्षणं वास्तुविद्या रूप्यरत्नपरीक्षा धातुवादः मणिरागाकरज्ञानं वृक्षायुर्वेदयोगाः मेषकुक्कुटलावकयुद्धविधिः शुकसारिकाप्रलापनम् उत्सादने संवाहने केशमर्दने च कौशल्यं अक्षरमुष्टिकाकथनं म्लेच्छितविकल्पाः देशभाषाविज्ञानं पुष्पशकटिका निमित्तज्ञानं यन्त्रमातृका धारणमातृका सम्पाठ्यं मानसी काव्यक्रिया अभिधानकोशः छन्दोज्ञानं क्रियाकल्पः छलितकयोगाः वस्त्रगोपनानि द्यूतविशेषा आकर्षक्रीडा बालक्रीडनकानि वैनयिकीनां वैजयिकीनां व्यायामिकीनां च विद्यानां ज्ञानम् इति चतुःषष्टिर् अङ्गविद्याः कामसूत्रस्यावयविन्यः

gītaṃ vādyaṃ nṛtyaṃ ālekhyaṃ viśeṣakachedyaṃ taṇḍulakusumavalivikārāḥ puṣpāstaraṇaṃ daśanavasanāṅgarāgaḥ maṇibhūmikākarma śayanaracanam udakavādyam udakāghātaḥ citrāśca yogāḥ mālyagrathanavikalpāḥ śekharakāpīḍayojanaṃ nepathyaprayogāḥ karṇapattrabhaṅgāḥ gandhayuktiḥ bhūṣaṇayojanam aindrajālāḥ kaucumārāś ca yogāḥ hastalāghavaṃ vicitraśākayūṣabhakṣyavikārakriyā pānakarasarāgāsavayojanaṃ sūcīvānakarmāṇi sūtrakrīḍā vīṇāḍamarukavādyāni prahelikā pratimālā durvācakayogāḥ pustakavācanaṃ nāṭakākhyāyikādarśanaṃ kāvyasamasyāpūraṇaṃ paṭṭikāvetravānavikalpāḥ takṣakarmāṇi takṣaṇaṃ vāstuvidyā rūpyaratnaparīkṣā dhātuvādaḥ maṇirāgākarajñānaṃ vṛkṣāyurvedayogāḥ meṣakukkuṭalāvakayuddhavidhiḥ śukasārikāpralāpanam utsādane saṃvāhane keśamardane ca kauśalyaṃ akṣaramuṣṭikākathanaṃ mlecchitavikalpāḥ deśabhāṣāvijñānaṃ puṣpaśakaṭikā nimittajñānaṃ yantramātṛkā dhāraṇamātṛkā sampāṭhyaṃ mānasī kāvyakriyā abhidhānakośaḥ chandojñānaṃ kriyākalpaḥ chalitakayogāḥ vastragopanāni dyūtaviśeṣā ākarṣakrīḍā bālakrīḍanakāni vainayikīnāṃ vaijayikīnāṃ vyāyāmikīnāṃ ca vidyānāṃ jñānam iti catuḥṣaṣṭir aṅgavidyāḥ kāmasūtrasyāvayavinyaḥ

Kāmasūtra