1.52.3

दुर्नीतं किम् इहास्ति किं सुचरितं कः स्थानलाभे गुणः कालो हि व्यसनप्रसारितकरो गृह्णाति दूराद् अपि

durnītaṃ kim ihāsti kiṃ sucaritaṃ kaḥ sthānalābhe guṇaḥ kālo hi vyasanaprasāritakaro gṛhṇāti dūrād api

1.53

इति प्रबोध्य आतिथ्यं कृत्वा आलिङ्ग्य च तेन संप्रेषितश् चित्रग्रीवो ऽपि सपरिवारो यथेष्टदेशान् ययौ

iti prabodhya ātithyaṃ kṛtvā āliṅgya ca tena saṃpreṣitaś citragrīvo 'pi saparivāro yatheṣṭadeśān yayau

1.53.2

हिरण्यको ऽपि स्वविवरं प्रविष्टः

hiraṇyako 'pi svavivaraṃ praviṣṭaḥ

1.53.3

यानि कानि च मित्राणि कर्तव्यानि शतानि च

yāni kāni ca mitrāṇi kartavyāni śatāni ca

1.53.4

पश्य मूषिकमित्रेण कपोता मुक्तबन्धनाः

paśya mūṣikamitreṇa kapotā muktabandhanāḥ

1.54

अथ लघुपतनकनामा काकः सर्ववृत्तान्तदर्शी साश्चर्यम् इदम् आहाहो हिरण्यक श्लाघ्यो ऽसि अतो ऽहम् अपि त्वया सह मैत्रीं कर्तुम् इच्छामि

atha laghupatanakanāmā kākaḥ sarvavṛttāntadarśī sāścaryam idam āhāho hiraṇyaka ślāghyo 'si ato 'ham api tvayā saha maitrīṃ kartum icchāmi

1.54.2

अतस् त्वं मां मैत्र्येणानुग्रहीतुम् अर्हसि

atas tvaṃ māṃ maitryeṇānugrahītum arhasi

1.54.3

एतच् छ्रुत्वा हिरण्यको ऽपि विवराभ्यन्तराद् आह कस् त्वम् स ब्रूते लघुपतनकनामा वायसो ऽहम्

etac chrutvā hiraṇyako 'pi vivarābhyantarād āha kas tvam sa brūte laghupatanakanāmā vāyaso 'ham

1.54.4

हिरण्यको विहस्याह का त्वया सह मैत्री यतः यद् येन युज्यते लोके बुधस् तत् तेन योजयेत्

hiraṇyako vihasyāha kā tvayā saha maitrī yataḥ yad yena yujyate loke budhas tat tena yojayet

1.54.5

अहम् अन्नं भवान् भोक्ता कथं प्रीतिर् भविष्यति

aham annaṃ bhavān bhoktā kathaṃ prītir bhaviṣyati

1.55

अपरं च

aparaṃ ca

1.55.2

भक्ष्यभक्षयोः प्रीतिर् विपत्तेः कारणं मतम्

bhakṣyabhakṣayoḥ prītir vipatteḥ kāraṇaṃ matam

1.55.3

शृगालात् पाशबद्धो ऽसौ मृगः काकेन रक्षितः

śṛgālāt pāśabaddho 'sau mṛgaḥ kākena rakṣitaḥ

1.56

वायसो ऽब्रवीत्कथम् एतत्

vāyaso 'bravītkatham etat

1.56.2

हिरण्यकः कथयति

hiraṇyakaḥ kathayati

1.56.3

अस्ति मगधदेशे चम्पकवती नाम अरण्यानी

asti magadhadeśe campakavatī nāma araṇyānī

1.56.4

तस्यां चिरात् महता स्नेहेन मृगकाकौ निवसतः

tasyāṃ cirāt mahatā snehena mṛgakākau nivasataḥ

1.56.5

स च मृगः स्वेच्छया भ्राम्यन् हृष्टपुष्टाङ्गः केनचित् शृगालेनावलोकितः

sa ca mṛgaḥ svecchayā bhrāmyan hṛṣṭapuṣṭāṅgaḥ kenacit śṛgālenāvalokitaḥ

1.56.6

तं दृष्ट्वा शृगालो ऽचिन्तयत् कथम् एतन्मांसं सुललितं भक्षयामि भवतु विश्वासं तावद् उत्पादयामि इत्य् आलोच्य उपसृत्याब्रवीन्मित्र कुशलं ते

taṃ dṛṣṭvā śṛgālo 'cintayat katham etanmāṃsaṃ sulalitaṃ bhakṣayāmi bhavatu viśvāsaṃ tāvad utpādayāmi ity ālocya upasṛtyābravīnmitra kuśalaṃ te

1.56.7

मृगेणोक्तं कस् त्वम्

mṛgeṇoktaṃ kas tvam

Hitopadeśa