4.66.8

अतो ऽहं ब्रवीमि मतिर् दोलायते सत्यम् इत्यादि

ato 'haṃ bravīmi matir dolāyate satyam ityādi

4.66.9

ततस् तृतीयधूर्तवचनं श्रुत्वा स्वमतिभ्रमं निश्चित्य छागं त्यक्त्वा ब्राह्मणः स्नात्वा गृहं ययौ

tatas tṛtīyadhūrtavacanaṃ śrutvā svamatibhramaṃ niścitya chāgaṃ tyaktvā brāhmaṇaḥ snātvā gṛhaṃ yayau

4.66.10

छागश् च तैर् धूर्तैर् नीत्वा भक्षितः

chāgaś ca tair dhūrtair nītvā bhakṣitaḥ

4.66.11

अतो ऽहं ब्रवीम्यात्मौपम्येन यो वेत्तीत्यादि

ato 'haṃ bravīmyātmaupamyena yo vettītyādi

4.66.12

राजाह मेघवर्ण कथं शत्रुमध्ये त्वया सुचिरम् उषितम् कथं वा तेषाम् अनुनयः कृतः

rājāha meghavarṇa kathaṃ śatrumadhye tvayā suciram uṣitam kathaṃ vā teṣām anunayaḥ kṛtaḥ

4.66.13

मेघवर्ण उवाच देव स्वामिकार्यार्थितया स्वप्रयोजनवशाद् वा किं किं न क्रियते पश्य

meghavarṇa uvāca deva svāmikāryārthitayā svaprayojanavaśād vā kiṃ kiṃ na kriyate paśya

4.66.14

लोको वहति किं राजन् न मूर्ध्ना दग्धुम् इन्धनम्

loko vahati kiṃ rājan na mūrdhnā dagdhum indhanam

4.66.15

क्षालयन्त्य् अपि वृक्षाङ्घ्रिं नदीवेला निकृन्तति

kṣālayanty api vṛkṣāṅghriṃ nadīvelā nikṛntati

4.67

तथा चोक्तम्

tathā coktam

4.67.2

स्कन्धेनापि वहेच्छत्रून् कार्यम् आसाद्य बुद्धिमान्

skandhenāpi vahecchatrūn kāryam āsādya buddhimān

4.67.3

यथा वृद्धेन सर्पेण मण्डूका विनिपातिताः

yathā vṛddhena sarpeṇa maṇḍūkā vinipātitāḥ

4.68

राजाह कथम् एतत्

rājāha katham etat

4.68.2

मेघवर्णः कथयति

meghavarṇaḥ kathayati

4.68.3

अस्ति जीर्णोद्याने मन्दविषो नाम सर्पः

asti jīrṇodyāne mandaviṣo nāma sarpaḥ

4.68.4

सो ऽतिजीर्णतया स्वाहारम् अप्य् अन्वेष्टुम् अक्षमः सरस्तीरे पतित्वा स्थितः

so 'tijīrṇatayā svāhāram apy anveṣṭum akṣamaḥ sarastīre patitvā sthitaḥ

4.68.5

ततो दूराद् एव केनचिन् मण्डूकेन दृष्टः पृष्टश् च किम् इति त्वाम् आहारं नान्विष्यति

tato dūrād eva kenacin maṇḍūkena dṛṣṭaḥ pṛṣṭaś ca kim iti tvām āhāraṃ nānviṣyati

4.68.6

सर्पो ऽवदद् गच्छ भद्र किं ते मम मन्दभाग्यस्य वृत्तान्तप्रश्नेन ततः संजातकौतुकः स च भेकः सर्वथा कथ्यताम् इत्य् आह

sarpo 'vadad gaccha bhadra kiṃ te mama mandabhāgyasya vṛttāntapraśnena tataḥ saṃjātakautukaḥ sa ca bhekaḥ sarvathā kathyatām ity āha

4.68.7

सर्पो ऽप्य् आह भद्र पुरवासिनः श्रोत्रियस्य कौण्डिन्यस्य पुत्रो विंशतिवर्षदेशीयः सर्वगुणसम्पन्नो दुर्दैवान् मया नृशंसेन दष्टः

sarpo 'py āha bhadra puravāsinaḥ śrotriyasya kauṇḍinyasya putro viṃśativarṣadeśīyaḥ sarvaguṇasampanno durdaivān mayā nṛśaṃsena daṣṭaḥ

4.68.8

ततस् तं सुशीलनामानं पुत्रं मृतम् अवलोक्य शोकेन मूर्छितः कौण्डिन्यः पृथिव्यां लुलोठ

tatas taṃ suśīlanāmānaṃ putraṃ mṛtam avalokya śokena mūrchitaḥ kauṇḍinyaḥ pṛthivyāṃ luloṭha

4.68.9

अनन्तरं ब्रह्मपुरवासिनः सर्वे बान्धवास् तत्रागत्योपविष्टाः

anantaraṃ brahmapuravāsinaḥ sarve bāndhavās tatrāgatyopaviṣṭāḥ

Hitopadeśa