1.2.3

अपरेण अग्निम् प्राच् मुखः उपविशति

apareṇa agnim prāc mukhaḥ upaviśati

1.2.4

दक्षिणतस् यज्ञ उपवीती आचान्तः कुमारः उपविश्य अन्वारभते

dakṣiṇatas yajña upavītī ācāntaḥ kumāraḥ upaviśya anvārabhate

1.2.5

अथ परिषिञ्चति अदिते अनुमन्यस्व इति दक्षिणतस् प्राचीनम् अनुमते अनुमन्यस्व इति पश्चात् उदीचीनम् सरस्वते अनुमन्यस्व इति उत्तरतस् प्राचीनम् देव सवितर् प्रसुव इति सर्वतस् प्रदक्षिणम्

atha pariṣiñcati adite anumanyasva iti dakṣiṇatas prācīnam anumate anumanyasva iti paścāt udīcīnam sarasvate anumanyasva iti uttaratas prācīnam deva savitar prasuva iti sarvatas pradakṣiṇam

1.2.6

परिषिच्य इध्मम् अङ्क्त्वा अभ्यादधाति अयम् ते इध्मः आत्मा जातवेदः तेन इध्यस्व वर्धस्व च इन्द्धि वर्धय च अस्मान् प्रजया पशुभिः ब्रह्मवर्चसेन अन्नाद्येन समेधय स्वाहा इति

pariṣicya idhmam aṅktvā abhyādadhāti ayam te idhmaḥ ātmā jātavedaḥ tena idhyasva vardhasva ca inddhi vardhaya ca asmān prajayā paśubhiḥ brahmavarcasena annādyena samedhaya svāhā iti

1.2.7

अथ दर्व्या जुहोति

atha darvyā juhoti

1.2.8

उत्तरम् परिधि संधिम् अन्ववहृत्य दर्वीम् प्रजापतये मनवे स्वाहा इति मनसा ध्यायन् दक्षिणा प्राञ्चम् ऋजुम् दीर्घम् संततम् जुहोति

uttaram paridhi saṃdhim anvavahṛtya darvīm prajāpataye manave svāhā iti manasā dhyāyan dakṣiṇā prāñcam ṛjum dīrgham saṃtatam juhoti

1.2.9

आघारौ आघार्य आज्य भागौ जुहोति अग्नये स्वाहा इति उत्तर अर्ध पूर्व अर्धे सोमाय स्वाहा इति दक्षिण अर्ध पूर्व अर्धे

āghārau āghārya ājya bhāgau juhoti agnaye svāhā iti uttara ardha pūrva ardhe somāya svāhā iti dakṣiṇa ardha pūrva ardhe

1.2.10

तौ अन्तरेण इतराः जुहोति

tau antareṇa itarāḥ juhoti

1.2.11

युक्तः वह जातवेदः पुरस्तात् अग्ने विद्धि कर्म क्रियमाणम् यथा इदम् त्वम् भिषज् भेषजस्य असि कर्ता त्वया गाः अश्वान् पुरुषान् सनेम स्वाहा या तिरश्ची निपद्यसे अहम् विधरणी इति ताम् त्वा घृतस्य धारया अग्नौ संराधनीम् यजे स्वाहा संराधन्यै देव्यै स्वाहा प्रसाधन्यै देव्यै स्वाहा इति

yuktaḥ vaha jātavedaḥ purastāt agne viddhi karma kriyamāṇam yathā idam tvam bhiṣaj bheṣajasya asi kartā tvayā gāḥ aśvān puruṣān sanema svāhā yā tiraścī nipadyase aham vidharaṇī iti tām tvā ghṛtasya dhārayā agnau saṃrādhanīm yaje svāhā saṃrādhanyai devyai svāhā prasādhanyai devyai svāhā iti

1.3.1

सर्व दर्वि होमाणाम् एष कल्पः

sarva darvi homāṇām eṣa kalpaḥ

1.3.2

मन्त्र अन्ते नित्यः स्वाहाकारः

mantra ante nityaḥ svāhākāraḥ

1.3.3

अमन्त्रासु अमुष्मै स्वाहा इति यथादेवतम्

amantrāsu amuṣmai svāhā iti yathādevatam

1.3.4

भूः भुवः सुवर् इति व्याहृतिभिः जुहोति एकैकशस् समस्ताभिः च

bhūḥ bhuvaḥ suvar iti vyāhṛtibhiḥ juhoti ekaikaśas samastābhiḥ ca

1.3.5

आयुः दाः अग्ने इति एष आयुः दाः देव जरसम् गृणानः घृत प्रतीकः घृत पृष्ठः अग्ने घृतम् पिबन् अमृतम् चारु गव्यम् पिता इव पुत्रम् जरसे नय इमम् स्वाहा इमम् मे वरुण तत् त्वा यामि त्वम् नः अग्ने स त्वम् नः अग्ने त्वम् अग्ने अयास्यया सन् मनसा हितः अया सन् हव्यम् नः धेहि भेषजम् स्वाहा प्रजापते इति एषा

āyuḥ dāḥ agne iti eṣa āyuḥ dāḥ deva jarasam gṛṇānaḥ ghṛta pratīkaḥ ghṛta pṛṣṭhaḥ agne ghṛtam piban amṛtam cāru gavyam pitā iva putram jarase naya imam svāhā imam me varuṇa tat tvā yāmi tvam naḥ agne sa tvam naḥ agne tvam agne ayāsyayā san manasā hitaḥ ayā san havyam naḥ dhehi bheṣajam svāhā prajāpate iti eṣā

1.3.6

यत् अस्य कर्मणि इति अरीरिचम् यत् वा न्यूनम् इह अकरम् अग्निः तत् स्विष्टकृत् विद्वान् सर्वम् सु इष्टम् सु हुतम् करोतु मे अग्नये स्विष्टकृते सु हुत हुते सर्व हुते आहुतीनाम् कामानाम् समर्धयित्रे स्वाहा इति उत्तर अर्ध पूर्व अर्धे संसक्ताम् इतराभिः आहुतीभिः जुहोति

yat asya karmaṇi iti arīricam yat vā nyūnam iha akaram agniḥ tat sviṣṭakṛt vidvān sarvam su iṣṭam su hutam karotu me agnaye sviṣṭakṛte su huta hute sarva hute āhutīnām kāmānām samardhayitre svāhā iti uttara ardha pūrva ardhe saṃsaktām itarābhiḥ āhutībhiḥ juhoti

1.3.7

अत्र एके जय अभ्यातानान् राष्ट्रभृतः इति उपजुह्वति पुरस्तात् स्विष्टकृतः

atra eke jaya abhyātānān rāṣṭrabhṛtaḥ iti upajuhvati purastāt sviṣṭakṛtaḥ

1.3.8

चित्तम् च स्वाहा चित्तिः च स्वाहा इति जयान् जुहोति चित्ताय स्वाहा चित्तये स्वाहा इति वा अग्निः भूतानाम् अधिपतिः स मा अवतु इति अभ्यातानान्

cittam ca svāhā cittiḥ ca svāhā iti jayān juhoti cittāya svāhā cittaye svāhā iti vā agniḥ bhūtānām adhipatiḥ sa mā avatu iti abhyātānān

1.3.9

अस्मिन् ब्रह्मन् अस्मिन् क्षत्रे इति अभ्यातानेषु अनुषजति

asmin brahman asmin kṣatre iti abhyātāneṣu anuṣajati

1.3.10

पितरः पितामहाः इति प्राचीनावीती जुहोति उपतिष्ठते वा ऋताषाह् ऋत धामा इति राष्ट्रभृतः

pitaraḥ pitāmahāḥ iti prācīnāvītī juhoti upatiṣṭhate vā ṛtāṣāh ṛta dhāmā iti rāṣṭrabhṛtaḥ

1.3.11

ऋताषाह् ऋत धामा इति राष्ट्रभृतः

ṛtāṣāh ṛta dhāmā iti rāṣṭrabhṛtaḥ

Hiraṇyakeśigṛhyasūtra