Caturthopadeśaḥ.17.2

भोक्त्री सुषुम्ना कालस्य गुह्यम् एतद् उदाहृतम्

bhoktrī suṣumnā kālasya guhyam etad udāhṛtam

Caturthopadeśaḥ.18

द्वासप्ततिसहस्राणि नाडीद्वाराणि पञ्जरे

dvāsaptatisahasrāṇi nāḍīdvārāṇi pañjare

Caturthopadeśaḥ.18.2

सुषुम्णा शाम्भवी शक्तिः शेषास् त्व् एव निरर्थकाः

suṣumṇā śāmbhavī śaktiḥ śeṣās tv eva nirarthakāḥ

Caturthopadeśaḥ.19

वायुः परिचितो यस्माद् अग्निना सह कुण्डलीम्

vāyuḥ paricito yasmād agninā saha kuṇḍalīm

Caturthopadeśaḥ.19.2

बोधयित्वा सुषुम्णायां प्रविशेद् अनिरोधतः

bodhayitvā suṣumṇāyāṃ praviśed anirodhataḥ

Caturthopadeśaḥ.20

सुषुम्णावाहिनि प्राणे सिध्यत्य् एव मनोन्मनी

suṣumṇāvāhini prāṇe sidhyaty eva manonmanī

Caturthopadeśaḥ.20.2

अन्यथा त्व् इतराभ्यासाः प्रयासायैव योगिनाम्

anyathā tv itarābhyāsāḥ prayāsāyaiva yoginām

Caturthopadeśaḥ.21

पवनो बध्यते येन मनस् तेनैव बध्यते

pavano badhyate yena manas tenaiva badhyate

Caturthopadeśaḥ.21.2

मनश् च बध्यते येन पवनस् तेन बध्यते

manaś ca badhyate yena pavanas tena badhyate

Caturthopadeśaḥ.22

हेतुद्वयं तु चित्तस्य वासना च समीरणः

hetudvayaṃ tu cittasya vāsanā ca samīraṇaḥ

Caturthopadeśaḥ.22.2

तयोर् विनष्ट एकस्मिन् तौ द्वाव् अपि विनश्यतः

tayor vinaṣṭa ekasmin tau dvāv api vinaśyataḥ

Caturthopadeśaḥ.23

मनो यत्र विलीयेत पवनस् तत्र लीयते

mano yatra vilīyeta pavanas tatra līyate

Caturthopadeśaḥ.23.2

पवनो लीयते यत्र मनस् तत्र विलीयते

pavano līyate yatra manas tatra vilīyate

Caturthopadeśaḥ.24

दुग्धाम्बुवत् संमिलिताव् उभौ तौ तुल्यक्रियौ मानसमारुतौ हि

dugdhāmbuvat saṃmilitāv ubhau tau tulyakriyau mānasamārutau hi

Caturthopadeśaḥ.24.2

यतो मरुत् तत्र मनःप्रवृत्तिर् यतो मनस् तत्र मरुत्प्रवृत्तिः

yato marut tatra manaḥpravṛttir yato manas tatra marutpravṛttiḥ

Caturthopadeśaḥ.25

तत्रैकनाशाद् अपरस्य नाश एकप्रवृत्तेर् अपरप्रवृत्तिः

tatraikanāśād aparasya nāśa ekapravṛtter aparapravṛttiḥ

Caturthopadeśaḥ.25.2

अध्वस्तयोश् चेन्द्रियवर्गवृत्तिः प्रध्वस्तयोर् मोक्षपदस्य सिद्धिः

adhvastayoś cendriyavargavṛttiḥ pradhvastayor mokṣapadasya siddhiḥ

Caturthopadeśaḥ.26

रसस्य मनसश् चैव चञ्चलत्वं स्वभावतः

rasasya manasaś caiva cañcalatvaṃ svabhāvataḥ

Caturthopadeśaḥ.26.2

रसो बद्धो मनो बद्धं किं न सिध्यति भूतले

raso baddho mano baddhaṃ kiṃ na sidhyati bhūtale

Caturthopadeśaḥ.27

मूर्छितो हरते व्याधीन् मृतो जीवयति स्वयम्

mūrchito harate vyādhīn mṛto jīvayati svayam

Haṭhayogapradīpikā