2.6.94

ते तु सांयात्रिका मदीयेनैव शृङ्खलेन तमतिगाढं बद्ध्वा हर्षकिलकिलारवम् अकुर्वन् मां चापूजयन्

te tu sāṃyātrikā madīyenaiva śṛṅkhalena tamatigāḍhaṃ baddhvā harṣakilakilāravam akurvan māṃ cāpūjayan

2.6.95

दुर्वारा तु सा नौर् अननुकूलवातनुन्ना दूरमभिपत्य कमपि द्वीपं निबिडम् आश्लिष्टवती

durvārā tu sā naur ananukūlavātanunnā dūramabhipatya kamapi dvīpaṃ nibiḍam āśliṣṭavatī

2.6.96

तत्र च स्वादु पानीयमेधांसि कन्दमूलफलानि संजिघृक्षवो गाढपातितशिलावलयम् अवातराम

tatra ca svādu pānīyamedhāṃsi kandamūlaphalāni saṃjighṛkṣavo gāḍhapātitaśilāvalayam avātarāma

2.6.97

तत्र चासीन्महाशैलः

tatra cāsīnmahāśailaḥ

2.6.98

सो ऽहम् अहो रमणीयो ऽयं पर्वतनितम्बभागः कान्ततरेयं गन्धपाषाणवत्युपत्यका शिशिरम् इदम् इन्दीवरारविन्दमकरन्दबिन्दुचन्द्रकोत्तरं गोत्रवारि रम्यो ऽयमनेकवर्णकुसुममञ्जरीभरस् तरुवनाभोगः इत्यतृप्ततरया दृशा बहुबहु पश्यन्न् अलक्षिताध्यारूढक्षोणीधरशिखरः शोणीभूतमुत्प्रभाभिः पद्मरागसोपानशिलाभिः किमपि नालीकपरागधूसरं सरः समध्यगमम्

so 'ham aho ramaṇīyo 'yaṃ parvatanitambabhāgaḥ kāntatareyaṃ gandhapāṣāṇavatyupatyakā śiśiram idam indīvarāravindamakarandabinducandrakottaraṃ gotravāri ramyo 'yamanekavarṇakusumamañjarībharas taruvanābhogaḥ ityatṛptatarayā dṛśā bahubahu paśyann alakṣitādhyārūḍhakṣoṇīdharaśikharaḥ śoṇībhūtamutprabhābhiḥ padmarāgasopānaśilābhiḥ kimapi nālīkaparāgadhūsaraṃ saraḥ samadhyagamam

2.6.99

स्नातश्च कांश्चिद् अमृतस्वादून् बिसभङ्गान् आस्वाद्य अंसलग्नकह्लारस्तीरवर्तिना केनापि भीमरूपेण ब्रह्मराक्षसेनाभिपत्य को ऽसि कुतस्त्यो ऽसि इति निर्भर्त्सयताभ्यधीये

snātaśca kāṃścid amṛtasvādūn bisabhaṅgān āsvādya aṃsalagnakahlārastīravartinā kenāpi bhīmarūpeṇa brahmarākṣasenābhipatya ko 'si kutastyo 'si iti nirbhartsayatābhyadhīye

2.6.100

निर्भयेन च मया सो ऽभ्यधीयत सौम्य सो ऽहमस्मि द्विजन्मा

nirbhayena ca mayā so 'bhyadhīyata saumya so 'hamasmi dvijanmā

2.6.101

शत्रुहस्ताद् अर्णवम् अर्णवाद्यवननावम् यवननावश्चित्रग्रावाणमेनं पर्वतप्रवरं गतः यदृच्छयास्मिन्सरसि विश्रान्तः भद्रं तव इति

śatruhastād arṇavam arṇavādyavananāvam yavananāvaścitragrāvāṇamenaṃ parvatapravaraṃ gataḥ yadṛcchayāsminsarasi viśrāntaḥ bhadraṃ tava iti

2.6.102

सो ऽब्रूत न चेद्ब्रवीषि प्रश्नान् अश्नामि त्वाम् इति

so 'brūta na cedbravīṣi praśnān aśnāmi tvām iti

2.6.103

मयोक्तम् पृच्छ तावत्

mayoktam pṛccha tāvat

2.6.104

भवतु इति

bhavatu iti

2.6.105

अथावयोरेकयार्ययासीत्संलाप किं क्रूरं स्त्रीहृदयं किं गृहिणः प्रियहिताय दारगुणाः

athāvayorekayāryayāsītsaṃlāpa kiṃ krūraṃ strīhṛdayaṃ kiṃ gṛhiṇaḥ priyahitāya dāraguṇāḥ

2.6.106

कः कामः संकल्पः किं दुष्करसाधनं प्रज्ञा

kaḥ kāmaḥ saṃkalpaḥ kiṃ duṣkarasādhanaṃ prajñā

2.6.107

तत्र धूमिनीगोमिनीनिम्बवतीनितम्बवत्यः प्रमाणम् इत्युपदिष्टो मया सो ऽब्रूत कथय कीदृश्यस्ताः इति

tatra dhūminīgominīnimbavatīnitambavatyaḥ pramāṇam ityupadiṣṭo mayā so 'brūta kathaya kīdṛśyastāḥ iti

2.6.108

अत्रोदाहरणम् अस्ति त्रिगर्तो नाम जनपदः

atrodāharaṇam asti trigarto nāma janapadaḥ

2.6.109

तत्रासन्गृहिणस्त्रयः स्फीतसारधनाः सोदर्या धनकधान्यकधन्यकाख्याः

tatrāsangṛhiṇastrayaḥ sphītasāradhanāḥ sodaryā dhanakadhānyakadhanyakākhyāḥ

2.6.110

तेषु जीवत्सु न ववर्ष वर्षाणि द्वादश दशशताक्षः क्षीणसारं सस्यम् ओषध्यो वन्ध्याः न फलवन्तो वनस्पतयः क्लीबा मेधाः क्षीणस्रोतसः स्रवन्त्यः पङ्कशेषाणि पल्वलानि निर्निस्यन्दान्युत्समण्डलानि विरलीभूतं कन्दमूलफलम् अवहीनाः कथाः गलिताः कल्याणोत्सवक्रियाः बहुलीभूतानि तस्करकुलानि अन्योन्यमभक्षयन्प्रजाः पर्यलुठन्न् इतस्ततो बलाकापाण्डुराणि नरशिरःकपालानि पर्यहिण्डन्त शुष्काः काकमण्डल्यः शून्यीभूतानि नगरग्रामखर्वटपुटभेदनादीनि

teṣu jīvatsu na vavarṣa varṣāṇi dvādaśa daśaśatākṣaḥ kṣīṇasāraṃ sasyam oṣadhyo vandhyāḥ na phalavanto vanaspatayaḥ klībā medhāḥ kṣīṇasrotasaḥ sravantyaḥ paṅkaśeṣāṇi palvalāni nirnisyandānyutsamaṇḍalāni viralībhūtaṃ kandamūlaphalam avahīnāḥ kathāḥ galitāḥ kalyāṇotsavakriyāḥ bahulībhūtāni taskarakulāni anyonyamabhakṣayanprajāḥ paryaluṭhann itastato balākāpāṇḍurāṇi naraśiraḥkapālāni paryahiṇḍanta śuṣkāḥ kākamaṇḍalyaḥ śūnyībhūtāni nagaragrāmakharvaṭapuṭabhedanādīni

2.6.111

त एते गृहपतयः सर्वधान्यनिचयमुपयुज्याजाविकटं गवलगणं गवां यूथं दासीदासजनमपत्यानि ज्येष्ठमध्यमभार्ये च क्रमेण भक्षयित्वा कनिष्ठभार्या धूमिनी श्वो भक्षणीया इति समकल्पयन्

ta ete gṛhapatayaḥ sarvadhānyanicayamupayujyājāvikaṭaṃ gavalagaṇaṃ gavāṃ yūthaṃ dāsīdāsajanamapatyāni jyeṣṭhamadhyamabhārye ca krameṇa bhakṣayitvā kaniṣṭhabhāryā dhūminī śvo bhakṣaṇīyā iti samakalpayan

2.6.112

अथ कनिष्ठो धन्यकः प्रियां स्वामत्तुमक्षमस्तया सह तस्यामेव निश्यपासरत्

atha kaniṣṭho dhanyakaḥ priyāṃ svāmattumakṣamastayā saha tasyāmeva niśyapāsarat

2.6.113

मार्गक्लान्तां चोद्वहन्वनं जगाहे

mārgaklāntāṃ codvahanvanaṃ jagāhe

Daśakumāracarita