1.62.2.6

अचिन्त्यमित्यव्यक्तविशेषणम्

acintyamityavyaktaviśeṣaṇam

1.62.2.7

अव्यक्तं च मूलप्रकृतिः

avyaktaṃ ca mūlaprakṛtiḥ

1.62.2.8

व्यक्तम् अन्यथेति प्रकृतेरन्यतमकार्यं महदादिकमनित्यम् आकाशमपि विकाररूपतयानित्यमेव उदासीनपुरुषस्तु नित्य एवाव्यक्तशब्देनैव लक्षित इत्युक्तमेव

vyaktam anyatheti prakṛteranyatamakāryaṃ mahadādikamanityam ākāśamapi vikārarūpatayānityameva udāsīnapuruṣastu nitya evāvyaktaśabdenaiva lakṣita ityuktameva

1.62.2.9

अव्यक्तधर्मान्तरव्यापकान् पर्यायानाह अव्यक्तम् इत्यादि

avyaktadharmāntaravyāpakān paryāyānāha avyaktam ityādi

1.62.2.10

पुनः प्रकारान्तरेण व्यक्ताव्यक्तार्थम् आह वक्ष्यत इत्यादि

punaḥ prakārāntareṇa vyaktāvyaktārtham āha vakṣyata ityādi

1.62.2.11

अपरं द्वयमिति प्रकारान्तरकृतं व्यक्ताव्यक्तद्वयम्

aparaṃ dvayamiti prakārāntarakṛtaṃ vyaktāvyaktadvayam

1.62.2.12

लिङ्गग्राह्यमिति अनुमानग्राह्यम्

liṅgagrāhyamiti anumānagrāhyam

1.62.2.13

अतीन्द्रियम् इत्यनेन चेन्द्रियग्रहणायोग्यं यत् केनापि शब्दादिलिङ्गेन गृह्यते न तदव्यक्तं किंतु यन्नित्यानुमेयं मनोऽहङ्कारादि तदेवाव्यक्तम्

atīndriyam ityanena cendriyagrahaṇāyogyaṃ yat kenāpi śabdādiliṅgena gṛhyate na tadavyaktaṃ kiṃtu yannityānumeyaṃ mano'haṅkārādi tadevāvyaktam

1.64.2.1

प्रकृतिः का विकाराः के इत्यस्योत्तरं खादीनीत्यादि

prakṛtiḥ kā vikārāḥ ke ityasyottaraṃ khādīnītyādi

1.64.2.2

खादीनि सूक्ष्मभूतखादीनि तन्मात्रशब्दाभिधेयानि

khādīni sūkṣmabhūtakhādīni tanmātraśabdābhidheyāni

1.64.2.3

बुद्धिः महच्छब्दाभिधेया

buddhiḥ mahacchabdābhidheyā

1.64.2.4

अव्यक्तं मूलप्रकृतिः

avyaktaṃ mūlaprakṛtiḥ

1.64.2.5

अहङ्कारः बुद्धिविकारः स च त्रिविधः भूतादिः तैजसः वैकारिकश्च

ahaṅkāraḥ buddhivikāraḥ sa ca trividhaḥ bhūtādiḥ taijasaḥ vaikārikaśca

1.64.2.6

भूतानां स्थावरजङ्गमानां प्रकृतिर् भूतप्रकृतिः

bhūtānāṃ sthāvarajaṅgamānāṃ prakṛtir bhūtaprakṛtiḥ

1.64.2.7

अत्र चाव्यक्तं प्रकृतिरेव परं बुद्ध्यादयस्तु स्वकारणविकृतिरूपा अपि स्वकार्यापेक्षया प्रकृतिरूपा इह प्रकृतित्वेनोक्ताः

atra cāvyaktaṃ prakṛtireva paraṃ buddhyādayastu svakāraṇavikṛtirūpā api svakāryāpekṣayā prakṛtirūpā iha prakṛtitvenoktāḥ

1.64.2.8

यदुक्तं मूलप्रकृतिर् अविकृतिर्महदाद्याः प्रकृतिविकृतयः सप्त इति

yaduktaṃ mūlaprakṛtir avikṛtirmahadādyāḥ prakṛtivikṛtayaḥ sapta iti

1.64.2.9

विकारानाह विकारा इत्यादि

vikārānāha vikārā ityādi

1.64.2.10

एवशब्दो भिन्नक्रमेऽवधारणे तेन विकारा एव षोडश परं न प्रकृतयः

evaśabdo bhinnakrame'vadhāraṇe tena vikārā eva ṣoḍaśa paraṃ na prakṛtayaḥ

1.64.2.11

बुद्धेर् इन्द्रियाणि बुद्धीन्द्रियाणि

buddher indriyāṇi buddhīndriyāṇi

1.64.2.12

पञ्चार्था इति स्थूला आकाशादयः शब्दादिरूपाः गुणगुणिनोर्हि परमार्थतो भेदो नास्त्येवास्मिन् दर्शने

pañcārthā iti sthūlā ākāśādayaḥ śabdādirūpāḥ guṇaguṇinorhi paramārthato bhedo nāstyevāsmin darśane

Āyurvedadīpikā