1.26.2.10

अत्र च यथा ब्रह्मा त्रिसूत्रं बुबुधे यथा चेन्द्रो हेतुलिङ्गौषधज्ञानं प्रोवाच तथैव भरद्वाजोऽपि त्रिस्कन्धं तं बुबुधे इत्यनेनायुर्वेदस्याविप्लुतागमत्वम् उपदर्श्यते तेन त्रिसूत्रत्रिस्कन्धयोर् न पुनरुक्तिः

atra ca yathā brahmā trisūtraṃ bubudhe yathā cendro hetuliṅgauṣadhajñānaṃ provāca tathaiva bharadvājo'pi triskandhaṃ taṃ bubudhe ityanenāyurvedasyāviplutāgamatvam upadarśyate tena trisūtratriskandhayor na punaruktiḥ

1.26.2.11

तेनेति इन्द्राद् गृहीतेनायुर्वेदेन

teneti indrād gṛhītenāyurvedena

1.26.2.12

अमितमिति अमितमिवामितम् अतिदीर्घत्वात्

amitamiti amitamivāmitam atidīrghatvāt

1.26.2.13

आयुःशब्दश्चायुःकारणे रसायनज्ञाने बोद्धव्यः येनोत्तरकालं हि रसायनोपयोगाद् अयं भरद्वाजोऽमितमायुरवाप्स्यति न ऋषिभ्य आयुर्वेदकथनात् पूर्वं रसायनमाचरति स्म किंवा सर्वप्राण्युपकारार्थाधीतायुर्वेदजनितधर्मवशात् तत्कालम् एवामितमायुर् लेभे भरद्वाज इति बोद्धव्यम्

āyuḥśabdaścāyuḥkāraṇe rasāyanajñāne boddhavyaḥ yenottarakālaṃ hi rasāyanopayogād ayaṃ bharadvājo'mitamāyuravāpsyati na ṛṣibhya āyurvedakathanāt pūrvaṃ rasāyanamācarati sma kiṃvā sarvaprāṇyupakārārthādhītāyurvedajanitadharmavaśāt tatkālam evāmitamāyur lebhe bharadvāja iti boddhavyam

1.26.2.14

तच्चेति श्रुतं यदा तमिति पाठः तदा तम् आयुर्वेदम्

tacceti śrutaṃ yadā tamiti pāṭhaḥ tadā tam āyurvedam

1.26.2.15

अनवशेषयन्निति कार्त्स्न्येनेत्यर्थः

anavaśeṣayanniti kārtsnyenetyarthaḥ

1.26.2.16

आयुर्वेदम् अधीत्यानन्तरम् एवायं तमृषिभ्यो दत्तवान्

āyurvedam adhītyānantaram evāyaṃ tamṛṣibhyo dattavān

1.29.2.1

दीर्घमायुश्चिकीर्षन्त इति प्राणिनाम् आत्मनश् च

dīrghamāyuścikīrṣanta iti prāṇinām ātmanaś ca

1.29.2.2

ज्ञानार्थं ज्ञानरूपं वा चक्षुर् ज्ञानचक्षुः तेन ज्ञानचक्षुषा

jñānārthaṃ jñānarūpaṃ vā cakṣur jñānacakṣuḥ tena jñānacakṣuṣā

1.29.2.3

गृहीतेन तेनायुर्वेदेन किं ददृशुरित्याह सामान्यं चेत्यादि

gṛhītena tenāyurvedena kiṃ dadṛśurityāha sāmānyaṃ cetyādi

1.29.2.4

एषां चोत्तरत्र लक्षणं षण्णां पदार्थानां विश्वरूपाणां भविष्यति तेनैतत् तत्रैव व्याकरणीयम्

eṣāṃ cottaratra lakṣaṇaṃ ṣaṇṇāṃ padārthānāṃ viśvarūpāṇāṃ bhaviṣyati tenaitat tatraiva vyākaraṇīyam

1.29.2.5

तद् इति सामान्यादि

tad iti sāmānyādi

1.29.2.6

तन्त्रोक्तं विधिम् इति अपथ्यपरिहारपथ्योपादानरूपम्

tantroktaṃ vidhim iti apathyaparihārapathyopādānarūpam

1.29.2.7

शर्म सुखम्

śarma sukham

1.29.2.8

परम् इति दुःखानाक्रान्तम्

param iti duḥkhānākrāntam

1.29.2.9

अनित्वरम् इति अगत्वरम्

anitvaram iti agatvaram

1.31.2.1

अथेत्यादिना भरद्वाजशिष्यस्यात्रेयस्य पुनर्वस्वपरनाम्नो ऽग्निवेशादिगुरुतां दर्शयति

athetyādinā bharadvājaśiṣyasyātreyasya punarvasvaparanāmno 'gniveśādigurutāṃ darśayati

1.31.2.2

अत्र केचिद्भरद्वाजात्रेययोरैक्यं मन्यन्ते तन्न भरद्वाजसंज्ञया आत्रेयस्य क्वचिद् अपि तन्त्रप्रदेशे ऽकीर्तनात् हारीते चात्रेयादिगुरुतया भरद्वाज उक्तः शक्राद् अहम् अधीतवान् इत्यादिना मत्तः पुनरसंख्येयास् त्रिसूत्रं त्रिप्रयोजनम्

atra kecidbharadvājātreyayoraikyaṃ manyante tanna bharadvājasaṃjñayā ātreyasya kvacid api tantrapradeśe 'kīrtanāt hārīte cātreyādigurutayā bharadvāja uktaḥ śakrād aham adhītavān ityādinā mattaḥ punarasaṃkhyeyās trisūtraṃ triprayojanam

1.31.2.3

अत्रात्रेयादिपर्यन्ता विदुः सप्त महर्षयः

atrātreyādiparyantā viduḥ sapta maharṣayaḥ

1.31.2.4

आत्रेयाद्धारीत ऋषिर् इत्यन्तेन

ātreyāddhārīta ṛṣir ityantena

Āyurvedadīpikā