28.40.2.4

विज्ञातेति परीक्षकः

vijñāteti parīkṣakaḥ

28.41.2.1

न रागाद् इत्यादि

na rāgād ityādi

28.41.2.2

अहितत्वेन जानन्न् अपि रागादेव कश्चिद् दुष्टः प्रवर्तते अज्ञानाच्चाहितत्वाज्ञानाद् एव कश्चिद्धिताध्यवसायेन प्रवर्तते एतद्द्वयमपि निषिध्यते

ahitatvena jānann api rāgādeva kaścid duṣṭaḥ pravartate ajñānāccāhitatvājñānād eva kaściddhitādhyavasāyena pravartate etaddvayamapi niṣidhyate

28.42.2.1

कथमाहारः परीक्ष्य इत्याह आहारस्येत्यादि

kathamāhāraḥ parīkṣya ityāha āhārasyetyādi

28.42.2.2

आहारस्य विधौ विधानेऽष्टौ विशेषाः प्रकृतिकरणसंयोगादयो रसविमाने वक्तव्या हेतुसंज्ञकाः क्व हेतुसंज्ञका इत्याह शुभेत्यादि

āhārasya vidhau vidhāne'ṣṭau viśeṣāḥ prakṛtikaraṇasaṃyogādayo rasavimāne vaktavyā hetusaṃjñakāḥ kva hetusaṃjñakā ityāha śubhetyādi

28.42.2.3

शुभाशुभसमुत्पत्तौ इति ते च प्रकृत्यादयः शुभाः शुभकराः अशुभा अशुभकराः इति ज्ञेयम्

śubhāśubhasamutpattau iti te ca prakṛtyādayaḥ śubhāḥ śubhakarāḥ aśubhā aśubhakarāḥ iti jñeyam

28.44.2.1

ननु पथ्यसेवायां क्रियमाणायाम् अपि बलवत्प्राक्तनाधर्मवशादपि व्याधयो भवन्ति तत् किम् अनेन पथ्यसेवनेनेत्याह परिहार्याणीत्यादि

nanu pathyasevāyāṃ kriyamāṇāyām api balavatprāktanādharmavaśādapi vyādhayo bhavanti tat kim anena pathyasevanenetyāha parihāryāṇītyādi

28.44.2.2

अनृणताम् इव प्राप्तोऽनृणतां प्राप्तः एतेन परिहार्यपरिहारेण पुरुषकारेऽनपराधः पुरुषो भवतीति दर्शयति

anṛṇatām iva prāpto'nṛṇatāṃ prāptaḥ etena parihāryaparihāreṇa puruṣakāre'naparādhaḥ puruṣo bhavatīti darśayati

28.44.2.3

यस्तु दैवागतस्तस्य व्याधिस्तत्र साधवो नैवं पथ्यसेविनं गर्हयन्ति एतदेवाह यत्त्वित्यादि

yastu daivāgatastasya vyādhistatra sādhavo naivaṃ pathyasevinaṃ garhayanti etadevāha yattvityādi

28.44.2.4

अशक्यं परिहर्तुम् इति बलवत्कर्मजन्यत्वाद् इत्यर्थः

aśakyaṃ parihartum iti balavatkarmajanyatvād ityarthaḥ

28.44.2.5

न शोचितव्यम् इति पुरुषकारस्य दैवजन्ये ऽवश्यम्भाविनि व्याधाव् अकिंचित्करत्वाद् इत्यर्थः

na śocitavyam iti puruṣakārasya daivajanye 'vaśyambhāvini vyādhāv akiṃcitkaratvād ityarthaḥ

28.49.1

संग्रहे वस्त्विति शरीरम्

saṃgrahe vastviti śarīram

28.49.2

सहत्वे चासहत्वे चेत्यादिना शरीराणि चातिस्थूलानि इत्यादि विपरीतानि पुनर् व्याधिसहानि इत्यन्तं ग्रन्थं ज्ञापयति

sahatve cāsahatve cetyādinā śarīrāṇi cātisthūlāni ityādi viparītāni punar vyādhisahāni ityantaṃ granthaṃ jñāpayati

30.8.2.1

संप्रति धमनीनां महामूलत्वं प्रतिपादयति तेनेत्यादि

saṃprati dhamanīnāṃ mahāmūlatvaṃ pratipādayati tenetyādi

30.8.2.2

तेनेति हृदयेन महता युक्ताः इति शेषः

teneti hṛdayena mahatā yuktāḥ iti śeṣaḥ

30.8.2.3

विधम्यन्ते विसर्पन्ते

vidhamyante visarpante

30.12.1.1

संप्रति धमनीनाम् उक्तं महाफलत्वं व्युत्पादयन्नाह येनौजसेत्यादि

saṃprati dhamanīnām uktaṃ mahāphalatvaṃ vyutpādayannāha yenaujasetyādi

30.12.1.2

येनौजसेति सामान्येन द्विविधमप्योजो ग्राह्यम्

yenaujaseti sāmānyena dvividhamapyojo grāhyam

30.12.1.3

वर्तयन्ति जीवन्ति वर्तयन्तीति चौरादिको

vartayanti jīvanti vartayantīti caurādiko

30.12.1.4

प्रीणिता इति तर्पिताः

prīṇitā iti tarpitāḥ

Āyurvedadīpikā