1.69.2.8

एतदेव प्रपञ्चं लयं च प्रकृतेराह अव्यक्ताद् इत्यादि

etadeva prapañcaṃ layaṃ ca prakṛterāha avyaktād ityādi

1.69.2.9

अव्यक्तादिति प्रकृतेः व्यक्ततामिति महदादिमहाभूतपर्यन्तप्रपञ्चरूपतां याति

avyaktāditi prakṛteḥ vyaktatāmiti mahadādimahābhūtaparyantaprapañcarūpatāṃ yāti

1.69.2.10

अव्यक्ताद् इति महाभूतप्रपञ्चाद्यवस्थातः पुनरव्यक्तरूपतां याति गच्छति महाप्रलये हि महाभूतानि तन्मात्रेषु लयं यान्ति तन्मात्राणि तथेन्द्रियाणि चाहङ्कारे लयं यान्ति अहङ्कारो बुद्धौ बुद्धिश्च प्रकृताविति लयक्रमः

avyaktād iti mahābhūtaprapañcādyavasthātaḥ punaravyaktarūpatāṃ yāti gacchati mahāpralaye hi mahābhūtāni tanmātreṣu layaṃ yānti tanmātrāṇi tathendriyāṇi cāhaṅkāre layaṃ yānti ahaṅkāro buddhau buddhiśca prakṛtāviti layakramaḥ

1.69.2.11

अयं च लयक्रमो मोक्षेऽपि भवति

ayaṃ ca layakramo mokṣe'pi bhavati

1.69.2.12

परं तु तत्र तं पुरुषं प्रति पुनः सर्गं नारभते प्रकृतिः

paraṃ tu tatra taṃ puruṣaṃ prati punaḥ sargaṃ nārabhate prakṛtiḥ

1.69.2.13

अयं संसारः कुतो भवतीत्याह रज इत्यादि

ayaṃ saṃsāraḥ kuto bhavatītyāha raja ityādi

1.69.2.14

आविष्टो युक्तः

āviṣṭo yuktaḥ

1.69.2.15

चक्रवत् परिवर्तत इति पुनः पुनर् लयसर्गाभ्यां युज्यते

cakravat parivartata iti punaḥ punar layasargābhyāṃ yujyate

1.69.2.16

द्वन्द्व इति रजस्तमोरूपे मिथुने

dvandva iti rajastamorūpe mithune

1.69.2.17

अहंकारपरा इति अहंकारान्ममेदम् इत्यादिमिथ्याज्ञानपराः

ahaṃkāraparā iti ahaṃkārānmamedam ityādimithyājñānaparāḥ

1.69.2.18

उदयप्रलयौ जन्ममरणे किंवा लयसर्गौ

udayapralayau janmamaraṇe kiṃvā layasargau

1.69.2.19

अतोऽन्यथेति ये रागद्वेषविमुक्ता निरहंकाराश्च तेषां नोदयप्रलयौ भवतः

ato'nyatheti ye rāgadveṣavimuktā nirahaṃkārāśca teṣāṃ nodayapralayau bhavataḥ

1.74.2.1

किं लिङ्गं पुरुषस्य च इत्यस्योत्तरं प्राणापानावित्यादि

kiṃ liṅgaṃ puruṣasya ca ityasyottaraṃ prāṇāpānāvityādi

1.74.2.2

प्राणापानौ उच्छ्वासनिःश्वासौ

prāṇāpānau ucchvāsaniḥśvāsau

1.74.2.3

निमेषाद्या इति आद्यशब्दग्रहणेन उन्मेषाद्याः प्रेक्षणविशेषा गृह्यन्ते

nimeṣādyā iti ādyaśabdagrahaṇena unmeṣādyāḥ prekṣaṇaviśeṣā gṛhyante

1.74.2.4

मनसो गतिरिति मनसा पाटलिपुत्रगमनादिरूपा

manaso gatiriti manasā pāṭaliputragamanādirūpā

1.74.2.5

इन्द्रियान्तरसंचारोऽपि मनस एव यथा चक्षुः परित्यज्य मनः स्पर्शनमधितिष्ठतीत्यादि

indriyāntarasaṃcāro'pi manasa eva yathā cakṣuḥ parityajya manaḥ sparśanamadhitiṣṭhatītyādi

1.74.2.6

प्रेरणं च तथा धारणं च मनस एवेति ज्ञेयम्

preraṇaṃ ca tathā dhāraṇaṃ ca manasa eveti jñeyam

1.74.2.7

देशान्तरगतिः स्वप्ने इति छेदः

deśāntaragatiḥ svapne iti chedaḥ

1.74.2.8

पञ्चत्वग्रहणं मरणज्ञानम्

pañcatvagrahaṇaṃ maraṇajñānam

Āyurvedadīpikā