3.62

सारस् तु सप्तभिर् भूयो यथास्वं पच्यते ऽग्निभिः

sāras tu saptabhir bhūyo yathāsvaṃ pacyate 'gnibhiḥ

3.62.2

रसाद् रक्तं ततो मांसं मांसान् मेदस् ततो ऽस्थि च

rasād raktaṃ tato māṃsaṃ māṃsān medas tato 'sthi ca

3.63

अस्थ्नो मज्जा ततः शुक्रं शुक्राद् गर्भः प्रजायते

asthno majjā tataḥ śukraṃ śukrād garbhaḥ prajāyate

3.63.2

कफः पित्तं मलाः खेषु प्रस्वेदो नखरोम च

kaphaḥ pittaṃ malāḥ kheṣu prasvedo nakharoma ca

3.64

स्नेहो ऽक्षित्वग्विषाम् ओजो धातूनां क्रमशो मलाः

sneho 'kṣitvagviṣām ojo dhātūnāṃ kramaśo malāḥ

3.64.2

प्रसादकिट्टौ धातूनां पाकाद् एवं द्विधर्च्छतः

prasādakiṭṭau dhātūnāṃ pākād evaṃ dvidharcchataḥ

3.65

परस्परोपसंस्तम्भाद् धातुस्नेहपरम्परा

parasparopasaṃstambhād dhātusnehaparamparā

3.65.2

केचिद् आहुर् अहोरात्रात् षडहाद् अपरे परे

kecid āhur ahorātrāt ṣaḍahād apare pare

3.66

मासेन याति शुक्रत्वम् अन्नं पाकक्रमादिभिः

māsena yāti śukratvam annaṃ pākakramādibhiḥ

3.66.2

संतता भोज्यधातूनां परिवृत्तिस् तु चक्रवत्

saṃtatā bhojyadhātūnāṃ parivṛttis tu cakravat

3.67

वृष्यादीनि प्रभावेण सद्यः शुक्रादि कुर्वते

vṛṣyādīni prabhāveṇa sadyaḥ śukrādi kurvate

3.67.2

प्रायः करोत्य् अहोरात्रात् कर्मान्यद् अपि भेषजम्

prāyaḥ karoty ahorātrāt karmānyad api bheṣajam

3.68

व्यानेन रसधातुर् हि विक्षेपोचितकर्मणा

vyānena rasadhātur hi vikṣepocitakarmaṇā

3.68.2

युगपत् सर्वतो ऽजस्रं देहे विक्षिप्यते सदा

yugapat sarvato 'jasraṃ dehe vikṣipyate sadā

3.69

क्षिप्यमाणः खवैगुण्याद् रसः सजति यत्र सः

kṣipyamāṇaḥ khavaiguṇyād rasaḥ sajati yatra saḥ

3.69.2

तस्मिन् विकारं कुरुते खे वर्षम् इव तोयदः

tasmin vikāraṃ kurute khe varṣam iva toyadaḥ

3.70

दोषाणाम् अपि चैवं स्याद् एकदेशप्रकोपणम्

doṣāṇām api caivaṃ syād ekadeśaprakopaṇam

3.70.2

अन्नभौतिकधात्वग्निकर्मेति परिभाषितम्

annabhautikadhātvagnikarmeti paribhāṣitam

3.71

अन्नस्य पक्ता सर्वेषां पक्तॄणाम् अधिको मतः

annasya paktā sarveṣāṃ paktṝṇām adhiko mataḥ

3.71.2

तन्मूलास् ते हि तद्वृद्धिक्षयवृद्धिक्षयात्मकाः

tanmūlās te hi tadvṛddhikṣayavṛddhikṣayātmakāḥ

Aṣṭāṅgahṛdayasaṃhitā