29.48.2

भोजनैरुपनाहैश्च नातिव्रणविरोधिभिः

bhojanairupanāhaiśca nātivraṇavirodhibhiḥ

29.49

सद्यः सद्योव्रणान् सीव्येद् विवृतान् अभिघातजान्

sadyaḥ sadyovraṇān sīvyed vivṛtān abhighātajān

29.49.2

मेदोजांल्लिखितान् ग्रन्थीन् ह्रस्वाः पालीश्च कर्णयोः

medojāṃllikhitān granthīn hrasvāḥ pālīśca karṇayoḥ

29.50

शिरोऽक्षिकूटनासौष्ठगण्डकर्णोरुबाहुषु

śiro'kṣikūṭanāsauṣṭhagaṇḍakarṇorubāhuṣu

29.50.2

ग्रीवाललाटमुष्कस्फिङ्मेढ्रपायूदरादिषु

grīvālalāṭamuṣkasphiṅmeḍhrapāyūdarādiṣu

29.51

गम्भीरेषु प्रदेशेषु मांसलेष्वचलेषु च

gambhīreṣu pradeśeṣu māṃsaleṣvacaleṣu ca

29.51.2

न तु वङ्क्षणकक्षादावल्पमांसे चले व्रणान्

na tu vaṅkṣaṇakakṣādāvalpamāṃse cale vraṇān

29.52

वायुनिर्वाहिणः शल्यगर्भान् क्षारविषाग्निजान्

vāyunirvāhiṇaḥ śalyagarbhān kṣāraviṣāgnijān

29.52.2

सीव्येच्चलास्थिशुष्कास्रतृणरोमापनीय तु

sīvyeccalāsthiśuṣkāsratṛṇaromāpanīya tu

29.53

प्रलम्बि मांसं विच्छिन्नं निवेश्य स्वनिवेशने

pralambi māṃsaṃ vicchinnaṃ niveśya svaniveśane

29.53.2

संध्यस्थि च स्थिते रक्ते स्नाय्वा सूत्रेण वल्कलैः

saṃdhyasthi ca sthite rakte snāyvā sūtreṇa valkalaiḥ

29.54

सीव्येन् न दूरे नासन्ने गृह्णन् नाल्पं न वा बहु

sīvyen na dūre nāsanne gṛhṇan nālpaṃ na vā bahu

29.54.2

सान्त्वयित्वा ततश्चार्तं व्रणे मधुघृतद्रुतैः

sāntvayitvā tataścārtaṃ vraṇe madhughṛtadrutaiḥ

29.55

अञ्जनक्षौमजमषीफलिनीशल्लकीफलैः

añjanakṣaumajamaṣīphalinīśallakīphalaiḥ

29.55.2

सलोध्रमधुकैर् दिग्धे युञ्ज्याद् बन्धादि पूर्ववत्

salodhramadhukair digdhe yuñjyād bandhādi pūrvavat

29.56

व्रणो निःशोणितौष्ठो यः किंचिद् एवावलिख्य तम्

vraṇo niḥśoṇitauṣṭho yaḥ kiṃcid evāvalikhya tam

29.56.2

संजातरुधिरं सीव्येत् संधानं ह्यस्य शोणितम्

saṃjātarudhiraṃ sīvyet saṃdhānaṃ hyasya śoṇitam

29.57

बन्धनानि तु देशादीन् वीक्ष्य युञ्जीत तेषु च

bandhanāni tu deśādīn vīkṣya yuñjīta teṣu ca

29.57.2

आविकाजिनकौशेयम् उष्णं क्षौमं तु शीतलम्

āvikājinakauśeyam uṣṇaṃ kṣaumaṃ tu śītalam

29.58

शीतोष्णं तुलासंतानकार्पासस्नायुवल्कजम्

śītoṣṇaṃ tulāsaṃtānakārpāsasnāyuvalkajam

Aṣṭāṅgahṛdayasaṃhitā