2.9.29

उत्तराध्यक्षा हस्त्यश्वरथारोहाः

uttarādhyakṣā hastyaśvarathārohāḥ

2.9.30

तेषाम् अन्तेवासिनः शिल्पशौचयुक्ताः संख्यायकादीनाम् अपसर्पाः

teṣām antevāsinaḥ śilpaśaucayuktāḥ saṃkhyāyakādīnām apasarpāḥ

2.9.31

बहुमुख्यम् अनित्यं चाधिकरणं स्थापयेत्

bahumukhyam anityaṃ cādhikaraṇaṃ sthāpayet

2.9.32

यथा ह्य् अनास्वादयितुं न शक्यं जिह्वातलस्थं मधु वा विषं वा

yathā hy anāsvādayituṃ na śakyaṃ jihvātalasthaṃ madhu vā viṣaṃ vā

2.9.32.2

अर्थस्तथा ह्यर्थचरेण राज्ञः स्वल्पो ऽप्य् अनास्वादयितुं न शक्यः

arthastathā hyarthacareṇa rājñaḥ svalpo 'py anāsvādayituṃ na śakyaḥ

2.9.33

मत्स्या यथान्तः सलिले चरन्तो ज्ञातुं न शक्याः सलिलं पिबन्तः

matsyā yathāntaḥ salile caranto jñātuṃ na śakyāḥ salilaṃ pibantaḥ

2.9.33.2

युक्तास्तथा कार्यविधौ नियुक्ता ज्ञातुं न शक्या धनम् आददानाः

yuktāstathā kāryavidhau niyuktā jñātuṃ na śakyā dhanam ādadānāḥ

2.9.34

अपि शक्या गतिर् ज्ञातुं पततां खे पतत्रिणाम्

api śakyā gatir jñātuṃ patatāṃ khe patatriṇām

2.9.34.2

न तु प्रच्छन्नभावानां युक्तानां चरतां गतिः

na tu pracchannabhāvānāṃ yuktānāṃ caratāṃ gatiḥ

2.9.35

आस्रावयेच्चोपचितान् विपर्यस्येच्च कर्मसु

āsrāvayeccopacitān viparyasyecca karmasu

2.9.35.2

यथा न भक्षयन्त्यर्थं भक्षितं निर्वमन्ति वा

yathā na bhakṣayantyarthaṃ bhakṣitaṃ nirvamanti vā

2.9.36

न भक्षयन्ति ये त्वर्थान् न्यायतो वर्धयन्ति च

na bhakṣayanti ye tvarthān nyāyato vardhayanti ca

2.9.36.2

नित्याधिकाराः कार्यास्ते राज्ञः प्रियहिते रताः

nityādhikārāḥ kāryāste rājñaḥ priyahite ratāḥ

2.10.1

शासने शासनम् इत्याचक्षते

śāsane śāsanam ityācakṣate

2.10.2

शासनप्रधाना हि राजानः तन्मूलत्वात् संधिविग्रहयोः

śāsanapradhānā hi rājānaḥ tanmūlatvāt saṃdhivigrahayoḥ

2.10.3

तस्माद् अमात्यसम्पदोपेतः सर्वसमयविद् आशुग्रन्थश्चार्वक्षरो लेखनवाचनसमर्थो लेखकः स्यात्

tasmād amātyasampadopetaḥ sarvasamayavid āśugranthaścārvakṣaro lekhanavācanasamartho lekhakaḥ syāt

2.10.4

सो ऽव्यग्रमना राज्ञः संदेशं श्रुत्वा निश्चितार्थं लेखं विदध्यात् देशैश्वर्यवंशनामधेयोपचारम् ईश्वरस्य देशनामधेयोपचारम् अनीश्वरस्य

so 'vyagramanā rājñaḥ saṃdeśaṃ śrutvā niścitārthaṃ lekhaṃ vidadhyāt deśaiśvaryavaṃśanāmadheyopacāram īśvarasya deśanāmadheyopacāram anīśvarasya

2.10.5

जातिं कुलं स्थानवयःश्रुतानि कर्मर्द्धिशीलान्यथ देशकालौ

jātiṃ kulaṃ sthānavayaḥśrutāni karmarddhiśīlānyatha deśakālau

2.10.5.2

यौनानुबन्धं च समीक्ष्य कार्ये लेखं विदध्यात् पुरुषानुरूपम्

yaunānubandhaṃ ca samīkṣya kārye lekhaṃ vidadhyāt puruṣānurūpam

2.10.6

अर्थक्रमः सम्बन्धः परिपूर्णता माधुर्यम् औदार्यं स्पष्टत्वम् इति लेखसम्पत्

arthakramaḥ sambandhaḥ paripūrṇatā mādhuryam audāryaṃ spaṣṭatvam iti lekhasampat

Arthaśāstra